ΑΚΟΥΤΕ ΣΥΧΝΑ ΣΤΙΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΟΤΙ ΟΙ «ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ» ΕΛΑΒΑΝ ΤΗ ΜΙΑ Ή ΤΗΝ ΑΛΛΗ ΑΠΟΦΑΣΗ. ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΟΜΩΣ ΣΤΗΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΑΥΤΟ; ΠΟΙΟΙ Ή ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ «ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ»; ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΑΥΤΟ ΠΑΡΕΧΕΤΑΙ ΜΙΑ ΣΥΝΤΟΜΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΔΟΜΗΣ ΤΗΣ ΕΕ. ΘΑ ΜΑΘΕΤΕ ΓΙΑ ΤΑ ΚΥΡΙΑ ΘΕΣΜΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΗΣ ΕΕ, ΤΙΣ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟ ΤΙ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΝ. ΘΑ ΜΑΘΕΤΕ ΕΠΙΣΗΣ ΠΩΣ ΜΠΟΡΕΊΤΕ ΝΑ ΕΠΗΡΕΑΣΕΤΕ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥΣ.

ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ Η ΕΕ;

Ποιος αποφασίζει τι στην ΕΕ;

Όταν ακούτε πολιτικές συζητήσεις, συνήθως γίνεται αναφορά σε πρόσωπα: για παράδειγμα, στον πρωθυπουργό της χώρας σας ή στον αρχηγό της αντιπολίτευσης. Αυτό συμβαίνει διότι τα πρόσωπα είναι εκείνα που λαμβάνουν αποφάσεις και διαμορφώνουν πολιτικές. Το ίδιο ισχύει και στην ΕΕ.

Τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα είναι απλώς ο τόπος όπου μπορούν να συνεδριάζουν οι πολιτικοί από όλες τις χώρες της ΕΕ προκειμένου να συνεργαστούν για την επίτευξη συγκεκριμένων αποτελεσμάτων. Ας ρίξουμε μια ματιά στα θεσμικά όργανα στα οποία λαμβάνονται οι περισσότερες αποφάσεις.

Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

europa.eu/!nnhT7q

Ως το μόνο άμεσα εκλεγμένο θεσμικό όργανο της ΕΕ, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποτελεί τη συλλογική φωνή των πολιτών. Τα μέλη εκλέγονται άμεσα από τους Ευρωπαίους πολίτες ανά πενταετία. Δικαίωμα ψήφου στις εκλογές αυτές διαθέτουν όλοι όσοι έχουν την ιθαγένεια της ΕΕ. Σε ορισμένες χώρες της ΕΕ όπου όσοι δεν είναι υπήκοοι μπορούν ενίοτε να ψηφίζουν σε περιφερειακές και δημοτικές εκλογές, τα άτομα που πληρούν άλλες προϋποθέσεις διαμονής (όπως τα άτομα που δεν είναι υπήκοοι αλλά ζουν νόμιμα στη χώρα) μπορούν επίσης να ψηφίζουν στις εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Το κτίριο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο, Γαλλία. / Συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις Βρυξέλλες, Βέλγιο.  / Γράφημα που απεικονίζει τις έδρες που αναλογούν σε κάθε πολιτική ομάδα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Οι τελευταίες ευρωπαϊκές εκλογές πραγματοποιήθηκαν το 2019. Οι επόμενες θα πραγματοποιηθούν το 2024. Δικαίωμα ψήφου αποκτάτε από την ηλικία των 18 ετών σε όλες τις χώρες της ΕΕ, με εξαίρεση την Αυστρία και τη Μάλτα, όπου μπορείτε να ψηφίζετε από την ηλικία των 16 ετών, και την Ελλάδα, όπου μπορείτε να ψηφίζετε από την ηλικία των 17 ετών.

ΤΟ ΞΕΡΑΤΕ ΟΤΙ ...

οι νέοι —μεταξύ 15 και 30 ετών— είναι οι πλέον φιλοευρωπαϊστές όλων των γενεών; Το 2019 περισσότεροι από το 70 % από αυτούς δήλωσαν ότι είχαν θετική άποψη για την ΕΕ.

Πηγή: Έκτακτο Ευρωβαρόμετρο 478.

Οι κύριες συνεδριάσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, οι οποίες είναι γνωστές και ως «σύνοδοι ολομέλειας», διεξάγονται στο Στρασβούργο (Γαλλία) 12 φορές ετησίως, και στις Βρυξέλλες (Βέλγιο) έως 6 φορές ετησίως.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο απαρτίζεται από 705 βουλευτές, οι οποίοι αποκαλούνται και Ευρωβουλευτές, από όλες τις χώρες της ΕΕ. Ο αριθμός των βουλευτών ποικίλλει ανά χώρα: οι χώρες με μεγαλύτερο πληθυσμό έχουν περισσότερους βουλευτές από ό,τι οι μικρότερες χώρες με λιγότερο πληθυσμό. Βουλευτές από ολόκληρη την ΕΕ με παρόμοιες πολιτικές απόψεις συνεργάζονται σε πολιτικές ομάδες, όπως ακριβώς στα εθνικά κοινοβούλια, αντί να σχηματίζουν ομάδες με βάση την ιθαγένειά τους.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο λαμβάνει αποφάσεις για τη νομοθεσία της ΕΕ από κοινού με το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αν το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο δεν συμφωνούν σχετικά με μια νομοθετική πράξη, δεν θεσπίζεται νέα νομοθεσία. Το Κοινοβούλιο εκλέγει τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και έχει το δικαίωμα να εγκρίνει ή να απορρίπτει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο σύνολό της. Επιπλέον, εγκρίνει τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Γράφημα που απεικονίζει τις διαφορετικές νόμιμες ηλικίες απόκτησης του δικαιώματος ψήφου ανά την ΕΕ.Οι Ευρωπαίοι πολίτες εκλέγουν άμεσα τους βουλευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

ΑΣΚΗΣΗ 5 ΟΙ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΙ ΣΑΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

Γράφημα που επεξηγεί τη σύνθεση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Απεικονίζει τις σημαίες των 27 κρατών μελών και τρεις σημαίες της ΕΕ που αντιπροσωπεύουν τους ηγέτες των θεσμικών οργάνων της ΕΕ.
Κάθε ηγέτης από τα 27 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναπαρίσταται από μια φιγούρα με τη σημαία της χώρας του τοποθετημένη μπροστά του. Υπάρχουν επίσης τρεις φιγούρες με σημαίες της ΕΕ, οι οποίες αναπαριστούν τον πρόεδρο του Συμβουλίου και άλλους δύο ηγέτες της ΕΕ. Οι συμμετέχοντες κάθονται σε κυκλική διάταξη, όπως θα συνέβαινε σε οποιαδήποτε σύνοδο κορυφής.

Οι επόμενες εκλογές για την ανάδειξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου θα διεξαχθούν το 2024 και έως τότε ενδέχεται να έχετε αποκτήσει δικαίωμα ψήφου. Οι εκπρόσωποί σας θα συνεργάζονται σε πολιτικές ομάδες με άλλους βουλευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Για τον σχηματισμό πολιτικής ομάδας απαιτούνται 25 βουλευτές που προέρχονται τουλάχιστον από το ένα τέταρτο των 27 χωρών της ΕΕ. Επί του παρόντος, στο Κοινοβούλιο υπάρχουν οκτώ πολιτικές ομάδες. Οι βουλευτές δεν μπορούν να ανήκουν ταυτόχρονα σε περισσότερες από μία πολιτικές ομάδες. Ορισμένοι βουλευτές δεν ανήκουν σε καμία πολιτική ομάδα και είναι γνωστοί ως μη εγγεγραμμένοι βουλευτές.

Χωριστείτε σε μικρές ομάδες και κοιτάξτε τον χάρτη στον σύνδεσμο που ακολουθεί για να δείτε ποια κόμματα της χώρας σας σημείωσαν επιτυχία στις τελευταίες ευρωπαϊκές εκλογές και σε ποιες ομάδες ανήκουν: europa.eu/!xHkGtH.

Εδώ μπορείτε να δείτε πώς κάθονται οι βουλευτές στην ολομέλεια: europa.eu/!YX3d78.

Αναγνωρίζετε ορισμένους από τους βουλευτές της χώρας σας;

Ευρωπαϊκό Συμβούλιο

consilium.europa.eu/el/european-council

Στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συμμετέχουν οι εκλεγμένοι ηγέτες των χωρών της ΕΕ, δηλαδή οι αρχηγοί κρατών ή οι αρχηγοί κυβερνήσεων. Οι ηγέτες αυτοί συνεδριάζουν τουλάχιστον τέσσερις φορές ετησίως. Οι συνεδριάσεις τους αναφέρονται συχνά ως «ευρωπαϊκές σύνοδοι κορυφής». Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καθορίζει τις βασικές προτεραιότητες της ΕΕ και τη συνολική κατεύθυνση πολιτικής. Ο πρόεδρος του Συμβουλίου εκλέγεται κάθε 2½ έτη.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δεν θεσπίζει νομοθεσία στην ΕΕ. Αυτό αποτελεί καθήκον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης — μη τα συγχέετε!

ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ<?AID 0003?> ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΣΥΝΟΔΟΙ<?AID 0003?> ΚΟΡΥΦΗΣ ΕΤΗΣΙΩΣ / Τουλάχιστον τέσσερις σύνοδοι κορυφής.

Ευρωπαϊκό Συμβούλιο

Οι ηγέτες της ΕΕ και των κρατών μελών συμμετέχουν σε ευρωπαϊκή σύνοδο κορυφής υπό την προεδρία του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης

consilium.europa.eu/el

Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης —για συντομία γνωστό και ως «Συμβούλιο»— εκπροσωπεί τις κυβερνήσεις των χωρών της ΕΕ. Στο Συμβούλιο, οι υπουργοί από όλες τις χώρες της ΕΕ συνεδριάζουν για να συζητήσουν και να λάβουν αποφάσεις σχετικά με τις πολιτικές και τη νομοθεσία της ΕΕ. Το ποιοι υπουργοί συμμετέχουν εξαρτάται από το υπό συζήτηση θέμα. Για παράδειγμα, αν η συνεδρίαση αφορά την ατμοσφαιρική ρύπανση, συνεδριάζουν οι υπουργοί που είναι αρμόδιοι για το περιβάλλον. Αν στο επίκεντρο βρίσκεται η ανεργία, συμμετέχουν οι υπουργοί που είναι αρμόδιοι για την απασχόληση και τις κοινωνικές υποθέσεις.

Το Συμβούλιο είναι ένα από τα δύο νομοθετικά σώματα της ΕΕ. Επομένως, χωρίς τους υπουργούς όλων των χωρών της ΕΕ δεν μπορεί να γίνει τίποτα στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Οι κανόνες ψηφοφορίας στο Συμβούλιο αποφασίζονται από τις χώρες της ΕΕ. Το Συμβούλιο λαμβάνει τις περισσότερες αποφάσεις του με πλειοψηφία και σε ορισμένες περιπτώσεις ομόφωνα. Για τους τομείς στους οποίους οι χώρες της ΕΕ έχουν συμφωνήσει ότι οι αποφάσεις πρέπει να λαμβάνονται με ομοφωνία —για παράδειγμα για θέματα φορολογίας ή ασφάλειας— αυτό σημαίνει ότι όλοι οι υπουργοί πρέπει να συμφωνούν για τη λήψη μιας απόφασης.

Σε πολλούς άλλους τομείς, οι υπουργοί λαμβάνουν αποφάσεις με πλειοψηφία, για παράδειγμα όταν θεσπίζουν νομοθεσία της ΕΕ για τα δικαιώματα των καταναλωτών, για θέματα όπως η οικονομική ανάκαμψη από την πανδημία COVID-19 ή για περιβαλλοντικά θέματα, όπως ο τρόπος επεξεργασίας των αστικών αποβλήτων.

Η προεδρία του Συμβουλίου ασκείται από διαφορετική χώρα της ΕΕ κάθε 6 μήνες. Μετά την Πορτογαλία και τη Σλοβενία που είχαν αναλάβει την προεδρία το 2021, η Γαλλία και η Τσεχία θα αναλάβουν την προεδρία το 2022 και ακολουθούν η Σουηδία και η Ισπανία το 2023.

ΤΟ ΞΕΡΑΤΕ ΟΤΙ ...

το Συμβούλιο ψηφίζει ομόφωνα για τα εξής:

  • τα περισσότερα θέματα κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας·
  • ιθαγένεια (χορήγηση νέων δικαιωμάτων στους πολίτες της ΕΕ)·
  • ένταξη στην ΕΕ·
  • εναρμόνιση εθνικών νομοθεσιών για την έμμεση φορολογία·
  • τα οικονομικά της ΕΕ:
  • συγκεκριμένα θέματα δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων (π.χ. θέματα οικογενειακού δικαίου, αστυνομικής συνεργασίας)·
  • εναρμόνιση εθνικών νομοθεσιών για την κοινωνική ασφάλιση και την κοινωνική προστασία;

Στην ψηφοφορία στην οποία απαιτείται ομοφωνία, η αποχή δεν εμποδίζει τη λήψη απόφασης.

Μάθετε περισσότερα για το Συμβούλιο σε αυτό το σύντομο ντοκιμαντέρ: europa.eu/!Xm48xu.

ΑΣΚΗΣΗ 6 ΨΗΦΟΦΟΡΙΑ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Στις συνεδριάσεις του Συμβουλίου, οι αποφάσεις για το 80 % περίπου των προτάσεων νομοθεσίας λαμβάνονται με ειδική πλειοψηφία, γνωστή και ως «διπλή πλειοψηφία». Στο πλαίσιο ψηφοφορίας με ειδική πλειοψηφία, κάθε υπουργός έχει μία ψήφο και ψηφίζει υπέρ ή κατά μιας πρότασης ή απέχει. Καθώς ο αριθμός των εκπροσωπούμενων ατόμων από κάθε υπουργό ποικίλλει ανάλογα με τον πληθυσμό της χώρας τους, απαιτείται «διπλή πλειοψηφία» για να ληφθεί απόφαση με δίκαιο τρόπο: τουλάχιστον το 55 % των χωρών της ΕΕ (15 από τις 27 χώρες) που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 65 % του συνολικού πληθυσμού της ΕΕ (περίπου 447 εκατομμύρια) πρέπει να ψηφίσουν υπέρ προκειμένου να θεσπιστεί μια νομοθετική πράξη.

Βλέπε εδώ για περισσότερες λεπτομέρειες: europa.eu/!q3dDpx.

Κάντε μια δοκιμή με τον ψηφομετρητή στον ιστότοπο του Συμβουλίου για να δείτε πώς λειτουργεί το σύστημα αυτό κάνοντας την παρακάτω άσκηση: europa.eu/!WHrpGf.

Φανταστείτε ότι η τάξη σας έχει συγκεντρώσει χρήματα για μια σχολική εκδρομή και τώρα πρέπει να συμφωνήσετε για τον προορισμό. Κάποιος προτείνει να τεθεί ο προτεινόμενος προορισμός σε ψηφοφορία με ειδική πλειοψηφία. Έχετε όλοι την ίδια άποψη ή πρέπει να ψηφίσετε με ειδική πλειοψηφία;

Επιλέξτε κάποιον να εκπροσωπεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή — έχει 1 λεπτό για να διατυπώσει επιχειρήματα υπέρ ενός συγκεκριμένου προορισμού. Επιλέξτε άλλον μαθητή για να αναλάβει τον ψηφομετρητή του Συμβουλίου. Αναθέστε σε καθέναν από τους συμμαθητές σας τον ρόλο ενός υπουργού από καθεμία από τις 27 χώρες της ΕΕ.

Κάθε «υπουργός» θα πρέπει στη συνέχεια να ψηφίσει υπέρ ή κατά του προτεινόμενου προορισμού ή μπορεί να απέχει.

Ελέγξτε το αποτέλεσμα στον μετρητή του Συμβουλίου. Ποιο ήταν το αποτέλεσμα; Κατορθώσατε να συμφωνήσετε σχετικά με τον προτεινόμενο προορισμό; Συζητήστε τις σκέψεις σας με την ομάδα για αυτό το είδος διαδικασίας ψηφοφορίας.

Γράφημα που επεξηγεί το σύστημα ψηφοφορίας στις συνόδους του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Μάλτα έχει το 0,11 % του πληθυσμού της ΕΕ, ενώ η Γερμανία έχει το 18,54 %.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή

ec.europa.eu

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απαρτίζεται από 27 επιτρόπους — έναν ανά χώρα της ΕΕ. Οι επίτροποι, μαζί με τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αποτελούν το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ, αρμόδιο για την καθημερινή λειτουργία της ΕΕ. Η θητεία τους διαρκεί πέντε έτη.

Ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προτείνεται από τα κράτη μέλη μέσω του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και διορίζεται επίσημα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι άλλοι επίτροποι προτείνονται από την κυβέρνηση της χώρας τους και ο διορισμός τους εγκρίνεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι επίτροποι δεν εκπροσωπούν τις απόψεις της χώρας προέλευσής τους αλλά το κοινό συμφέρον της ΕΕ. Ο πρόεδρος αναθέτει σε κάθε μέλος της Επιτροπής καθήκοντα για έναν συγκεκριμένο τομέα πολιτικής, όπως για την ενέργεια, την οικονομία ή το περιβάλλον.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει νέες νομοθετικές πράξεις και νέα προγράμματα προς το γενικό συμφέρον της ΕΕ. Προτού υποβάλει πρόταση, η Επιτροπή ζητά τη γνώμη εθνικών κοινοβουλίων, κυβερνήσεων, ομάδων συμφερόντων, εμπειρογνωμόνων, καθώς και του ευρύτερου κοινού, καλώντας τους να διατυπώσουν παρατηρήσεις διαδικτυακά.

Παρακάτω θα βρείτε περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το πώς μπορείτε να κάνετε να ακουστεί η φωνή σας στη χάραξη πολιτικής της ΕΕ.

Οι προτάσεις της Επιτροπής ελέγχονται διεξοδικά από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Τα δύο αυτά θεσμικά όργανα λαμβάνουν την τελική απόφαση για κάθε νομοθετική πράξη της ΕΕ. Μπορούν να τροποποιούν τις προτάσεις ή να τις απορρίπτουν συνολικά. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαχειρίζεται επίσης τις πολιτικές και τον προϋπολογισμό της ΕΕ και διασφαλίζει ότι οι χώρες της ΕΕ εφαρμόζουν ορθά τη νομοθεσία της ΕΕ.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι το «εκτελεστικό όργανο» της ΕΕ. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι αρμόδια για τη διαχείριση του προϋπολογισμού της ΕΕ, για την παρακολούθηση της εφαρμογής του δικαίου της ΕΕ και για τη σύνταξη των νόμων της ΕΕ.
Νέοι/-ες που κάθονται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. / Ομάδα νέων μπροστά στο κτίριο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο.

ΤΟ ΞΕΡΑΤΕ ΟΤΙ ...

οι καθημερινές εργασίες της Επιτροπής εκτελούνται από το διοικητικό της προσωπικό, από εμπειρογνώμονες, μεταφραστές, διερμηνείς και βοηθούς; Οι υπάλληλοι της Επιτροπής —όπως και το προσωπικό άλλων θεσμικών οργάνων της ΕΕ— προσλαμβάνονται μέσω του Ευρωπαϊκού Γραφείου Επιλογής Προσωπικού (epso.europa.eu).

Οι υπάλληλοι αυτοί είναι πολίτες χωρών της ΕΕ, οι οποίοι επιλέγονται με διαγωνισμούς πρόσληψης. Για την Επιτροπή εργάζονται περίπου 32 000 άτομα. Ο αριθμός αυτός ίσως φαίνεται μεγάλος, αλλά στην πραγματικότητα είναι μικρότερος από τον αριθμό των υπαλλήλων που απασχολούν οι περισσότεροι δήμοι μεγάλων πόλεων της ΕΕ.

Αν η σταδιοδρομία αυτή σας φαίνεται ενδιαφέρουσα, μπορείτε να υποβάλετε αίτηση για πρακτική άσκηση στην ΕΕ σε οποιοδήποτε από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ.

Μάθετε περισσότερα εδώ: europa.eu/!wg78Gf.

ΤΟ ΞΕΡΑΤΕ ΟΤΙ ...

μπορείτε να επισκεφθείτε τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα;

Περιηγηθείτε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο, στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή αυτοπροσώπως ή διαδικτυακά.

Δύο φωτογραφίες που απεικονίζουν ανθρώπους που κοιτάζουν έναν διαδραστικό χάρτη στο μουσείο Parlamentarium του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις Βρυξέλλες.

Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Τα τελευταία 70 έτη, οι χώρες της ΕΕ έχουν καταρτίσει από κοινού πολλές νομοθετικές πράξεις της ΕΕ. Το Δικαστήριο διασφαλίζει ότι αυτές οι νομοθετικές πράξεις ερμηνεύονται και εφαρμόζονται ομοιόμορφα. Αν ένα εθνικό δικαστήριο έχει αμφιβολίες σχετικά με την ερμηνεία αυτών των νομοθετικών πράξεων, μπορεί να απευθυνθεί στο Δικαστήριο για διευκρινίσεις. Οι επιμέρους χώρες της ΕΕ δεν εφαρμόζουν πάντοτε πλήρως τη νομοθεσία της ΕΕ. Στην περίπτωση αυτήν, η Επιτροπή ή μια άλλη χώρα της ΕΕ μπορεί να θέσει το ζήτημα ενώπιον του Δικαστηρίου. Το Δικαστήριο έχει την έδρα του στο Λουξεμβούργο και απαρτίζεται από έναν δικαστή ανά κάθε χώρα της ΕΕ.

Για περισσότερες πληροφορίες βλέπε curia.europa.eu.

ΑΣΚΗΣΗ 7 ΠΟΙΟΣ ΚΑΝΕΙ ΤΙ ΣΤΗΝ ΕΕ;

Αναφερθήκαμε σε πολλά θέματα! Ωστόσο, είναι σημαντικό να κατανοήσετε τι είναι στην πραγματικότητα οι «Βρυξέλλες» και ποιος είναι αρμόδιος για ποιον τομέα στην ΕΕ. Κάντε το τεστ που ακολουθεί για να δείτε πόσα θυμάστε. Βάλτε έναν σταυρό στο πλαίσιο του θεσμικού οργάνου ή των θεσμικών οργάνων στο οποίο ή στα οποία αντιστοιχεί η περιγραφή.

Ποιος...; Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ευρωπαϊκή Επιτροπή Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης
1. υποβάλλει προτάσεις για νομοθετικές πράξεις της ΕΕ
2. εγκρίνει τις νομοθετικές πράξεις της ΕΕ
3. απαρτίζεται από έναν εκπρόσωπο/μέλος ανά χώρα της ΕΕ
4. εκλέγεται άμεσα
5. εκτελεί τον προϋπολογισμό
6. εκπροσωπεί τα συμφέροντα των ατόμων
7. εκπροσωπεί τα συμφέροντα των χωρών της ΕΕ/των κυβερνήσεων τους
8. εκπροσωπεί τα συμφέροντα της ΕΕ στο σύνολό της
9. αποφασίζει σχετικά με την ερμηνεία της νομοθεσίας της ΕΕ
10. καθορίζει τη γενική πολιτική κατεύθυνση της ΕΕ

Εκτός από τα θεσμικά όργανα που αναλύθηκαν στο σημείο αυτό, ίσως επίσης έχετε ακούσει και τα εξής άλλα θεσμικά όργανα και οργανισμούς της ΕΕ:

  • Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα: ecb.europa.eu
  • Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο: www.eca.europa.eu
  • Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης: eeas.europa.eu
  • Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή: eesc.europa.eu
  • Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών: cor.europa.eu
  • Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων: www.eib.org
  • Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής: www.ombudsman.europa.eu
  • Ευρωπαίος Επόπτης Προστασίας Δεδομένων: edps.europa.eu
Για περισσότερες πληροφορίες βλέπε europa.eu/!Mmq9MR

ΑΣΚΗΣΗ 8 ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ΣΤΗΝ ΕΕ

Η πλέον συνηθισμένη διαδικασία θέσπισης νομοθεσίας στην ΕΕ αποκαλείται «συνήθης νομοθετική διαδικασία». Στο πλαίσιο της διαδικασίας αυτής, οι προτάσεις για μια νέα νομοθετική πράξη εξετάζονται έως τρεις φορές (οι αποκαλούμενες αναγνώσεις). Αν δεν είναι δυνατή η επίτευξη συμφωνίας, η πρόταση αποσύρεται.

Οι Συνθήκες της ΕΕ καθορίζουν ποιος μπορεί να νομοθετήσει και σε ποιους τομείς: η ΕΕ, οι εθνικές κυβερνήσεις ή και οι δύο. Οι χώρες της ΕΕ είναι αρμόδιες για τη λήψη των δικών τους αποφάσεων και τη θέσπιση των δικών τους νόμων σε συγκεκριμένους τομείς της εθνικής πολιτικής, όπως η βιομηχανία, η υγεία και η εκπαίδευση. Στους τομείς αυτούς η ΕΕ παρέχει μόνο στήριξη στις εθνικές κυβερνήσεις. Σε τομείς στους οποίους μπορούν να επιληφθούν η ΕΕ ή οι εθνικές κυβερνήσεις, η ΕΕ μπορεί να αναλαμβάνει δράση μόνο αν με αυτόν τον τρόπο μπορούν να υπάρξουν καλύτερα αποτελέσματα.

Μάθετε περισσότερα για τις αρμοδιότητες της ΕΕ: europa.eu/!k8UfxD.

Στις αναγνώσεις συμμετέχουν κατά κύριο λόγο τρία θεσμικά όργανα: το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Τοποθετήστε κάθε θεσμικό όργανο στο σωστό πλαίσιο στο σχεδιάγραμμα.

Γράφημα με τετραγωνίδια για τη συμπλήρωση ερωτήσεων σχετικά με τη νομοθετική διαδικασία στην ΕΕ.

ΑΣΚΗΣΗ 9 ΠΟΙΟΣ ΕΙΝΑΙ ΠΟΙΟΣ;

Γνωρίζετε πλέον πολλά για τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, γνωρίζετε όμως τα ονόματα και τα πρόσωπα των επικεφαλής τους; Ξέρετε ποιος είναι σήμερα:

  1. Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου;
  2. Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου;
  3. Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής;
  4. [Ύπατος][Ύπατη] Εκπρόσωπος της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας;
Κοπέλα με τηλεβόα μπροστά από πλήθος που επευφημεί.

Η «φωνή» σας στη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΕ

Ως Ευρωπαίοι πολίτες μπορείτε να ασκείτε επιρροή στις πολιτικές της ΕΕ με διάφορους τρόπους.

play video ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ: Πώς διαμορφώνετε τα όργανα της ΕΕ; europa.eu/!3cQHC3

Ψηφίζετε στη χώρα σας

Η ψήφος σας για την ανάδειξη του βουλευτή της χώρας σας για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις Βρυξέλλες και στο Στρασβούργο έχει τεράστιο αντίκτυπο, όπως έχει η ψήφος σας για την ανάδειξη κυβέρνησης στη χώρα σας. Αυτό συμβαίνει διότι ο αρχηγός του κράτους και η κυβέρνηση της χώρας σας επηρεάζουν αμφότεροι το έργο της ΕΕ.

Γράφημα που παρουσιάζει διάφορους τρόπους με τους οποίους οι Ευρωπαίοι πολίτες μπορούν να επηρεάσουν τις πολιτικές της ΕΕ.
Η ψήφος σας στις γενικές εκλογές της χώρας σας συμβάλλει στην επιλογή της κυβέρνησης στη χώρα σας. Ο αρχηγός του κράτους ή της κυβέρνησης της χώρας σας είναι μέλος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Με την ψήφο σας συμβάλλετε επίσης στην επιλογή των υπουργών της χώρας σας στους τομείς της εκπαίδευσης, του περιβάλλοντος κ.λπ., οι οποίοι λαμβάνουν αποφάσεις στο πλαίσιο των συνεδριάσεων του Συμβουλίου. Ψηφίζοντας στις εκλογές για την ανάδειξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου συμβάλλετε στην επιλογή των εκπροσώπων σας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, οι οποίοι συνεργάζονται στο πλαίσιο πολιτικών ομάδων με μέλη από άλλες χώρες της ΕΕ.

Συμμετέχετε σε διαδικτυακές διαβουλεύσεις

Μπορείτε να κάνετε τη φωνή σας να ακουστεί συμμετέχοντας σε διαδικτυακές δημόσιες διαβουλεύσεις. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προτού υποβάλει προτάσεις για νέες νομοθετικές πράξεις της ΕΕ και καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας λήψης αποφάσεων, ζητά τη γνώμη των απλών ανθρώπων, καθώς και των δημόσιων και ιδιωτικών φορέων.

Λάβετε μέρος εδώ: europa.eu/!kb68PV.

Συζητήστε για την ΕΕ

Μπορείτε επίσης να πείτε την άποψή σας σχετικά με το τι συμβαίνει στην ΕΕ κατά τη διάρκεια των πολλών συζητήσεων που πραγματοποιούνται τόσο με φυσική παρουσία όσο και μέσω διαδικτύου σε ολόκληρη την ΕΕ.

Μπορείτε να διαβάσετε περισσότερα για τον τρόπο με τον οποίο μπορείτε να συμμετέχετε στη χάραξη πολιτικής της ΕΕ εδώ: europa.eu/!7kHqR3

Καλέστε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προτείνει έναν νέο νόμο

play video ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ: Τι είναι η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών; Πάρτε την πρωτοβουλία europa.eu/!Y7cxkK

Οι πολίτες της ΕΕ μπορούν να ξεκινήσουν ή να υποστηρίξουν μια ευρωπαϊκή πρωτοβουλία πολιτών (europa.eu/citizens-initiative/_el). Με τις πρωτοβουλίες αυτές η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλείται να προτείνει νομοθεσία σχετικά με ένα συγκεκριμένο ζήτημα για το οποίο είναι αρμόδια η ΕΕ, όπως το περιβάλλον, η γεωργία ή οι μεταφορές. Μια ομάδα τουλάχιστον επτά πολιτών της ΕΕ που ζουν σε επτά διαφορετικές χώρες της ΕΕ μπορεί να ξεκινήσει μια πρωτοβουλία και να συγκεντρώσει υπογραφές υποστήριξης. Μόλις η πρωτοβουλία υπογραφεί από 1 εκατομμύριο άτομα, ή λίγο περισσότερο από το 0,2 % του πληθυσμού της ΕΕ, μπορεί να υποβληθεί προς εξέταση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η πρωτοβουλία «Right2Water», η πρώτη πρωτοβουλία Ευρωπαίων πολιτών, συγκέντρωσε 1,6 εκατομμύρια υπογραφές. Είχε ως αποτέλεσμα να διατυπωθεί πρόταση για νέους κανόνες σχετικά με το πόσιμο νερό.

ΤΟ ΞΕΡΑΤΕ ΟΤΙ ...

η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαθέτει μικρά γραφεία (τα γραφεία αποκαλούνται «αντιπροσωπείες») σε όλες τις χώρες της ΕΕ, με προσωπικό που ομιλεί τη γλώσσα ή τις γλώσσες της χώρας; Μπορείτε να μιλήσετε μαζί τους ή να ζητήσετε γραπτές πληροφορίες σχετικά με την ΕΕ στη γλώσσα σας. Υπάρχουν επίσης τοπικά γραφεία πληροφόρησης του δικτύου Europe Direct σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Μπορείτε να βρείτε τα στοιχεία επικοινωνίας τους στο τέλος αυτού του φυλλαδίου.

ΑΣΚΗΣΗ 10 ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟ ΣΑΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

Σε μικρές ομάδες καταρτίστε έναν κατάλογο με τα πέντε βασικά θέματα που θα θέλατε ο εκπρόσωπός σας να υποστηρίξει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ως παράδειγμα, μπορείτε να διαβάσετε για το ψήφισμα του Κοινοβουλίου σχετικά με τη μείωση των πλαστικών σακουλών στην Ευρώπη στην ακόλουθη διεύθυνση: europa.eu/!chuxGH.