L-Unjoni tas-Swieq Kapitali – Bidu bil-mod lejn għan ambizzjuż

Sommarju eżekuttiv

I

L-Unjoni tas-Swieq Kapitali (CMU) hija inizjattiva fuq skala kbira tal-Unjoni Ewropea u tnediet uffiċjalment fil-Pjan ta’ Azzjoni tal-Kummissjoni fl-2015. L-għan prinċipali tas-CMU huwa li jinħoloq suq uniku għall-kapital, fejn il-kumpaniji, b’mod partikolari l-SMEs, ikollhom aċċess aħjar għal finanzjament mhux bankarju u fejn is-swieq kapitali lokali jkunu aktar profondi u integrati aħjar. Billi tikkomplementa l-finanzjament bankarju, issaħħaħ il-kondiviżjoni tar-riskju mis-settur privat u tiżgura tnaqqis kumplessiv ta’ dan ir-riskju, is-CMU hija mistennija li tirriżulta f’sistema finanzjarja aktar stabbli li hija mgħammra aħjar biex tagħti spinta lit-tkabbir, toħloq l-impjiegi u tagħmel l-Ewropa aktar attraenti għal investiment barrani.

II

Il-Pjan ta’ Azzjoni 2015 dwar is-CMU u l-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu 2017 tiegħu kienu jinkludu għadd kbir ta’ miżuri li kellu jkollhom effett kumulattiv li, sa tmiem l-2019, jistabbilixxu sies għas-CMU. Minħabba l-prijorità għolja marbuta ma’ din l-inizjattiva emblematika li tingħata mill-Kummissjoni u l-partijiet ikkonċernati, aħna nqisu li dan ir-rapport huwa f’waqtu biex l-iżvilupp ulterjuri tas-CMU jiġi appoġġat. Ir-rapport tagħna jindirizza kemm il-Kummissjoni wettqet tajjeb ir-rwol tagħha u jiġbed l-attenzjoni għal problemi, li jista’ jkollhom impatt fuq is-suċċess tas-CMU issa u fil-futur.

III

L-awditu eżamina jekk l-azzjonijiet tal-Kummissjoni favur il-bini ta’ CMU effettiva rnexxewx. Biex nindirizzaw din il-mistoqsija kumplessiva, aħna vvalutajna jekk il-Kummissjoni kinitx laħqet l-objettivi tagħha li żżid id-diversifikazzjoni tas-sorsi ta’ finanzjament għall-kumpaniji; jekk kinitx ħadet azzjoni effettiva għat-trawwim suffiċjenti ta’ swieq kapitali li jkunu integrati aħjar u aktar profondi; jekk kinitx neħħiet l-ostakli transfruntieri għall-parteċipanti tas-swieq; u kinitx fasslet u mmonitorjat il-proġett tas-CMU b’mod xieraq.

IV

Il-konklużjoni kumplessiva tagħna hija li l-Kummissjoni għamlet sforzi biex tilħaq l-għan diffikultuż li tinbena CMU, iżda għad iridu jinkisbu r-riżultati. Ħafna mill-miżuri li l-Kummissjoni setgħet tieħu fi ħdan il-mandat tagħha indirizzaw biss oqsma limitati fl-insegwiment tal-objettivi tas-CMU. Min-natura tagħhom stess, dawn il-miżuri (pereżempju, miżuri mhux vinkolanti bħal twettiq ta’ analiżijiet għall-promozzjoni tal-aħjar prattika) ma kinux kapaċi jikkatalizzaw progress sostanzjali fl-ilħuq tas-CMU. Limitazzjoni oħra li l-Kummissjoni ffaċċjat hija li ħafna azzjonijiet ewlenin jistgħu jitwettqu biss mill-Istati Membri, jew bl-appoġġ sħiħ tagħhom.

V

Il-miżuri għad-diversifikazzjoni tas-sorsi ta’ finanzjament għall-kumpaniji indirizzaw problemi li kienu limitati wisq biex jagħtu bidu għal u jikkatalizzaw bidla strutturali lejn aktar finanzjament tas-suq fl-UE, u kellhom biss impatt limitat. Barra minn hekk, il-leġiżlazzjoni dwar it-titolizzazzjoni, għalkemm kienet pass pożittiv, għadha ma pproduċietx l-irkupru mistenni fis-suq Ewropew tat-titolizzazzjoni wara l-kriżi finanzjarja u ma għenitx lill-banek biex iżidu l-kapaċità ta’ self tagħhom, fost oħrajn għall-benefiċċju tal-SMEs. It-tranżazzjonijiet jibqgħu kkonċentrati fi ħdan il-klassijiet ta’ assi tradizzjonali (jiġifieri self ipotekarju, self għall-karozzi) u f’ċerti Stati Membri.

VI

Fir-rigward tal-iżvilupp tas-swieq kapitali lokali, il-Kummissjoni użat ir-rwol ta’ koordinazzjoni tagħha fil-proċess tas-Semestru Ewropew. Madankollu, il-Kummissjoni ma żviluppatx strateġija komprensiva u ċara tal-UE u ma kinitx irrakkomandat li l-Istati Membri kollha bi swieq kapitali inqas żviluppati jimplimentaw riformi rilevanti. Il-Kummissjoni użat il-Programm ta’ Appoġġ għal Riformi Strutturali (SRSP) xprunat mid-domanda, biex tiffinanzja, fost oħrajn, proġetti rilevanti għas-CMU. Għalkemm il-loġika ta’ intervent tal-SRSP ma kinitx formalment orjentata lejn il-ħtiġijiet speċifiċi tas-swieq kapitali tal-UE, l-objettivi tas-CMU ġew indirizzati fil-livell tal-proġett. Madankollu, l-approċċ xprunat mid-domanda ma kienx iwassal għall-għoti ta’ appoġġ lill-Istati Membri kollha li jikkorrispondi għall-ħtiġijiet tagħhom, u r-riżultati tiegħu għad iridu jitqiesu.

VII

Aħna nosservaw li l-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU ma wassalx għal stadju importanti fir-rigward tas-soluzzjoni tal-ostakli prinċipali li jxekklu l-flussi tal-kapital transfruntieri. Dawn l-ostakli ħafna drabi jiġu mil-liġijiet nazzjonali, bħal dawk fl-oqsma tal-liġi dwar l-insolvenza u t-taxxa minn ras il-għajn, jew minn nuqqas ta’ edukazzjoni finanzjarja. Il-progress fl-indirizzar tal-ostakli kien limitat, parzjalment minħabba nuqqas ta’ appoġġ mill-Istati Membri.

VIII

Fir-rigward tat-tfassil tas-CMU, l-objettivi tagħha mhux dejjem kienu speċifiċi jew li jistgħu jitkejlu biżżejjed. Barra minn hekk, ma ġiet stabbilita l-ebda prijorità qabel il-bidu tal-proġett. Il-monitoraġġ tal-Kummissjoni kien limitat għal progress b’miżuri leġiżlattivi. Hija ma mmonitorjatx regolarment u konsistentement il-progress lejn l-ilħuq tal-objettivi tas-CMU.

IX

Sabiex isir titjib fl-effettività tal-proġett tas-CMU, aħna nirrakkomandaw li jenħtieġ li l-Kummissjoni:

1. tipproponi azzjonijiet immirati tajjeb biex tiffaċilita aktar l-aċċess tal-SMEs għas-swieq kapitali;
2. trawwem swieq kapitali lokali aktar profondi u integrati aħjar;
3. tindirizza l-ostakli transfruntieri ewlenin għall-investiment; u
4. tiżviluppa objettivi speċifiċi, miżuri kritiċi u l-monitoraġġ tas-CMU.

X

Aħna nistiednu wkoll lill-Kunsill biex iqis il-mod kif il-proposta tal-Kummissjoni tista’ tiġi żviluppata aktar sabiex jiġi indirizzat it-trattament asimmetriku tat-taxxa tal-ekwità u d-dejn.

Introduzzjoni

01

Il-moviment liberu tal-kapital huwa waħda mill-erba’ libertajiet – flimkien mal-moviment liberu tal-merkanzija, tas-servizzi u tal-ħaddiema – u objettiv ewlieni tal-Unjoni Ewropea. L-importanza u l-benefiċċji tal-ħolqien ta’ suq kapitali Ewropew ilhom jiġu diskussi, inkluż fir-Rapport Segré tal-1966, ir-Rapport Lamfalussy tal-2001 u Komunikazzjonijiet preċedenti tal-Kummissjoni (eż. mill-1996, l-1998 u l-2011). Filwaqt li l-enfasi, id-dimensjonijiet u l-isfidi tal-iżvilupp u l-integrazzjoni tas-swieq kapitali nbidlu, l-UE qatt ma rnexxielha tiżgura li s-swieq kapitali tagħha jiffunzjonaw tajjeb u jkunu integrati.

02

Hemm diskrepanzi ġeografiċi fost l-Istati Membri rigward il-kapitalizzazzjoni, il-likwidità u l-profondità tas-swieq kapitali lokali tagħhom. L-Istati Membri fil-Punent u t-Tramuntana għandhom it-tendenza li jkollhom swieq kapitali aktar profondi u ċentri ta’ kapital li jirrinforzaw lilhom infushom, filwaqt li l-Istati Membri fil-Lvant u n-Nofsinhar għadhom lura (ara l-Figura 1). Sa issa, Londra kienet l-aktar ċentru finanzjarju importanti tal-UE. Il-ħruġ tar-Renju Unit mill-UE jirrappreżenta sfida għall-proġett tas-CMU.

03

Minkejja l-isforzi li saru wara l-kriżi finanzjarja, il-biċċa l-kbira mill-ekonomiji tal-Istati Membri tal-UE għadhom jiddependu ħafna aktar mill-finanzjament bankarju milli mill-finanzjament tas-suq kapitali (eż. ekwità privata, kapital ta’ riskju, bonds). L-SMEs fl-Ewropa jagħżlu finanzjament bankarju komparattivament orħos, li jippermettilhom iżommu sjieda sħiħa. Għalkemm il-finanzjament mhux bankarju kellu rilevanza dejjem tikber matul l-aħħar 10 snin, is-self bankarju kien għadu jirrappreżenta madwar 45 % tal-finanzjament totali tad-dejn tal-korporazzjonijiet mhux finanzjarji fiż-żona tal-euro fl-2018, jiġifieri rata ’l isfel minn madwar 60 % fl-2007¹. It-tradizzjonijiet u l-kultura huma fattur importanti f’dan ir-rigward, kif muri mill-preġudizzju domestiku (jiġifieri t-tendenza li wieħed jinvesti l-maġġoranza tal-portafoll f’assi domestiċi). In-nuqqas ta’ informazzjoni faċilment disponibbli dwar il-kumpaniji u l-livelli insuffiċjenti ta’ litteriżmu finanzjarju huma ostakli oħra li jxekklu d-domanda tal-investituri għall-istrumenti tas-swieq ta’ kapital.

04

L-Unjoni tas-Swieq Kapitali (CMU) hija inizjattiva fuq skala kbira tal-Kummissjoni. Hija tnediet uffiċjalment fil-Pjan ta’ Azzjoni tal-Kummissjoni fl-2015. Dan il-proġett emblematiku tħabbar bħala parti mill-10 prijoritajiet politiċi tal-Kummissjoni u huwa element fit-tielet pilastru tal-Pjan ta’ Investiment għall-Ewropa bil-għan li jtejjeb l-ambjent tal-investiment. Is-CMU hija maħsuba biex tikkomplementa l-Unjoni Bankarja billi ssaħħaħ il-kondiviżjoni tar-riskju fis-settur privat u tiżgura tnaqqis kumplessiv tar-riskju, u eventwalment biex tirrinforza l-Unjoni Ekonomika u Monetarja (UEM).

05

Il-ħtieġa għas-CMU qatt ma kienet b’saħħitha daqs illum. Il-Brexit aċċentwat il-ħtieġa politika li jinbnew swieq kapitali aktar profondi u integrati aħjar fl-UE, hekk kif ir-Renju Unit, l-akbar u l-aktar suq kapitali profond u l-aktar ċentru Ewropew importanti ta’ finanzjament ta’ negozju ġdid, ħareġ uffiċjalment mill-UE fil-31 ta’ Jannar 2020. Barra minn hekk, il-kompetizzjoni globali qed tiżdied, kif muri minn fatturi bħalma huma SMEs innovattivi Ewropej li joħorġu mill-UE fit-tfittxija ta’ finanzjament u ambjent aħjar, u dan iwassal aktar għal finanzjament ta’ ditti li qed jikbru malajr. F’dawn l-aħħar xhur, il-Kummissjoni inkludiet l-inċertezza ekonomika kkawżata mill-pandemija tal-COVID-19 fin-narrattiva tagħha bħala fattur ulterjuri favur is-CMU, li potenzjalment jista’ jimmobilizza l-finanzjament privat u jaċċellera l-irkupru tal-ekonomija.

L-objettivi tas-CMU

06

Għan importanti tas-CMU huwa li tgħin biex tnaqqas id-dipendenza għolja mill-finanzjament bankarju u taqta’ l-ispiża biex jiġi ġġenerat il-kapital, b’mod partikolari għall-SMEs. Skont il-Kummissjoni, dan l-għan huwa mistenni li jitwettaq billi tinbena sistema finanzjarja stabbli li permezz tagħha swieq kapitali aktar profondi u integrati jassorbu aktar tfaddil taċ-ċittadini u jkollhom rwol akbar fil-finanzjament tan-negozju. Is-settur bankarju tal-UE huwa mistenni wkoll li jibbenefika mis-CMU, li tinkludi miżuri biex is-suq Ewropew tat-titolizzazzjoni jerġa’ jingħata l-ħajja.

07

Billi tikkomplementa l-Unjoni Bankarja u tifrex ir-riskji fost il-parteċipanti fis-suq, ikun tajjeb li s-CMU tikkontribwixxi għal sistema finanzjarja aktar stabbli li tkun mgħammra aħjar biex tagħti spinta lit-tkabbir, toħloq l-impjiegi u tagħmel lill-Ewropa aktar attraenti għall-investiment barrani. Fl-aħħar nett, swieq finanzjarji integrati aħjar, likwidi u aktar profondi fl-Ewropa mhux biss iżidu l-flussi tal-investiment transfruntieri iżda wkoll jappoġġaw rwol internazzjonali aktar b’saħħtu għall-euro.

08

Il-Pjan ta’ Azzjoni 2015 u l-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu tiegħu tal-2017 kienu jinkludu sett ta’ miżuri leġiżlattivi u mhux leġiżlattivi maqsum f’seba’ oqsma ta’ intervent li kellu jkollhom, fost oħrajn, l-effett kumulattiv li jibdlu biċċiet frammentati ta’ leġiżlazzjoni leġiżlattiva f’qafas regolatorju koeżiv. Il-qafas leġiżlattiv u l-miżuri mhux leġiżlattivi huma intenzjonati li jibnu ekosistema tal-investiment, li tistimula l-aċċess għas-swieq kapitali u għat-tkabbir ekonomiku. Madankollu, ir-regolament jista’ jiffaċilita l-operat tas-suq iżda ma jistax jiddettah huwa stess.

09

Is-CMU hija aġenda mhux mitmuma b’ħidma li għadha għaddejja. Sal-lum, il-biċċa l-kbira mill-atti leġiżlattivi jew għadhom ma ġewx implimentati jew inkella ġew implimentati biss reċentement. Biex tibda x-xogħol ta’ tħejjija għal pjan ta’ azzjoni ġdid, il-Kummissjoni nediet Forum ta’ Livell Għoli dwar l-Unjoni tas-Swieq Kapitali magħmul minn 28 espert tas-suq kapitali ta’ livell għoli. Ir-rapport finali tal-Forum ġie ppubblikat f’Ġunju 2020 u jinkludi sett ta’ rakkomandazzjonijiet ta’ politika². Il-Kummissjoni ppubblikat il-Pjan ta’ Azzjoni ġdid tagħha³ f’Settembru 2020.

Ir-rwoli u r-responsabbiltajiet fis-CMU

10

Skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà, ċerti oqsma ta’ politika ewlenin għas-CMU (eż. it-tassazzjoni, l-insolvenza u l-edukazzjoni finanzjarja) jaqgħu taħt ir-responsabbiltà tal-Istati Membri. Is-suċċess tal-inizjattiva tas-CMU jiddependi, għalhekk, mhux biss mill-Kummissjoni iżda wkoll mir-rieda u l-ambizzjoni politika tal-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Istati Membri.

11

Fi ħdan il-Kummissjoni, l-ippjanar, l-implimentazzjoni kumplessiva u l-koordinazzjoni tal-proġett tas-CMU huma f’idejn id-Direttorat Ġenerali għall-Istabilità Finanzjarja, is-Servizzi Finanzjarji u l-Unjoni tas-Swieq Kapitali (DĠ FISMA), għalkemm dipartimenti oħra tal-Kummissjoni huma involuti wkoll. Id-Direttorat Ġenerali tal-Kummissjoni għall-Appoġġ għar-Riformi Strutturali (DĠ REFORM), li nħoloq fl-2020 biex jissostitwixxi s-Servizz ta’ Sostenn għar-Riforma Strutturali (SRSS), jipprovdi appoġġ tekniku permezz tal-Programm ta’ Appoġġ għal Riformi Strutturali (SRSP)⁴, fost kompiti oħra, biex jirrinforza l-kapaċità tas-swieq kapitali domestiċi tal-Istati Membri. Ma hemm l-ebda baġit speċifiku assoċjat mat-tmexxija tas-CMU.

12

Il-korpi ewlenin l-oħra fil-funzjonament tas-CMU huma tliet Awtoritajiet Superviżorji Ewropej (ASE):

• l-Awtorità Ewropea tat-Titoli u s-Swieq (ESMA), li hija r-regolatur tas-suq tat-titoli tal-UE li tipproponi miżuri ta’ implimentazzjoni u tispeċifika regoli tekniċi;
• l-Awtorità Ewropea tal-Assigurazzjoni u l-Pensjonijiet tax-Xogħol; u
• l-Awtorità Bankarja Ewropea.

Ambitu u approċċ tal-awditjar

13

Minħabba l-importanza tas-CMU, aħna awditjajna t-tfassil, l-implimentazzjoni u l-effettività tagħha. Ir-rapport tagħna huwa intenzjonat li jinforma lill-partijiet ikkonċernati u jipprovdi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni biex tappoġġa l-iżvilupp ulterjuri tas-CMU.

14

L-azzjonijiet li ħarisna lejhom huma relatati ma’ erbgħa minn seba’ oqsma ta’ intervent fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, jiġifieri: (i) finanzjament għall-innovazzjoni, negozji ġodda u kumpaniji mhux elenkati, (ii) iffaċilitar għall-kumpaniji biex jidħlu fis-swieq pubbliċi u jiġġeneraw il-kapital f'dawn tal-aħħar, (iii) ingranaġġ tal-kapaċità bankarja biex tiġi appoġġata l-ekonomija usa’, u (iv) iffaċilitar tal-investiment transfruntier.

15

Il-mistoqsija kumplessiva tal-awditjar kienet jekk l-azzjonijiet tal-Kummissjoni favur il-bini ta’ CMU effettiva rnexxewx. Biex tiġi indirizzata din il-mistoqsija, aħna vvalutajna jekk il-Kummissjoni:

1. għenitx fid-diversifikazzjoni tal-finanzjament tal-kumpaniji, b’mod partikolari l-SMEs;
2. għenitx l-iżvilupp ta’ swieq kapitali lokali aktar profondi u integrati aħjar;
3. ħaditx azzjoni effettiva biex tindirizza l-ostakli transfruntieri ewlenin; u
4. pprovdietx lis-CMU qafas ta’ prestazzjoni konvinċenti.

16

Għall-iskopijiet tal-awditu tagħna, aħna eżaminajna d-dokumentazzjoni li kien hemm disponibbli għand il-Kummissjoni u wettaqna intervisti mal-persunal rilevanti tal-Kummissjoni. Irrieżaminajna kampjun ta’ 10 minn 54 proġett rilevanti għas-CMU li ġew iffinanzjati mill-Programm ta’ Appoġġ għal Riformi Strutturali (SRSP) u l-azzjoni preparatorja ta' dan tal-aħħar matul il-perjodu 2016-2019. Użajna l-ġudizzju professjonali tagħna biex nagħżlu dan il-kampjun (ara l-Anness I tal-lista ta’ proġetti) billi ffukajna fuq proġetti li kienu jinsabu fi Stati Membri bi swieq kapitali inqas żviluppati (ara l-Figura 1). Il-proġetti magħżula kienu relattivament avvanzati f’termini ta’ implimentazzjoni, għalhekk ir-riżultati tagħhom kellhom probabbiltà akbar li jkunu osservabbli.

17

Barra minn hekk, biex niġbru l-informazzjoni, aħna ltqajna ma’ awtoritajiet u partijiet ikkonċernati minn disa’ Stati Membri magħżula, jiġifieri l-Bulgarija, iċ-Ċekja, l-Estonja, l-Italja, il-Litwanja, il-Lussemburgu, in-Netherlands, il-Polonja u r-Rumanija. Intervistajna wkoll persunal mill-ESMA, il-Bank Ewropew tal-Investiment, il-Fond Ewropew tal-Investiment kif ukoll l-esperti u r-rappreżentanti tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD), il-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp (BERŻ), għadd ta’ assoċjazzjonijiet tan-negozju u tal-investituri, u boroż.

18

Aħna stħarriġna lill-awtoritajiet responsabbli għar-regolamentazzjoni u s-superviżjoni tas-swieq kapitali lokali fl-Istati Membri kollha (Ministeri tal-Finanzi, awtoritajiet kompetenti nazzjonali (NCAs) u banek ċentrali), assoċjazzjonijiet kummerċjali Ewropej u nazzjonali, assoċjazzjonijiet ta’ investituri u assoċjazzjonijiet tal-banek kif ukoll boroż fl-UE.

19

Wettaqna x-xogħol tal-awditjar tagħna minn Settembru 2019 sa Frar 2020. Ix-xogħol tal-awditjar li wettaqna ġie kkompletat qabel it-tifqigħa tal-COVID-19 u, għaldaqstant, dan ir-rapport ma jieħu inkunsiderazzjoni l-ebda żvilupp ta’ politika u l-ebda bidla oħra li seħħew b’rispons għall-pandemija.

Osservazzjonijiet

Il-miżuri tal-Kummissjoni biex tiddiversifika l-għażliet ta’ finanzjament tal-SMEs sa issa ma kellhom l-ebda effett katalitiku

20

Fl-UE, is-self mill-banek minn dejjem kien is-sors predominanti ta’ fondi għall-finanzjament tal-kumpaniji, speċjalment l-SMEs. Fil-qalba tal-inizjattiva tas-CMU kien hemm l-aċċess għal sorsi ġodda ta’ finanzjament għall-SMEs, billi l-finanzjament ibbażat fuq il-banek jiġi kkomplementat b’finanzjament ibbażat fuq is-suq (jiġifieri kapital ta’ riskju, ekwità privata).

21

F’dawn l-aħħar għexieren ta’ snin, l-Ewropa ġġenerat ħafna negozji ġodda innovattivi, l-hekk imsejħa “unicorns”, jiġifieri negozji ġodda b’rata għolja ta’ tkabbir li għandhom valur ta’ aktar minn USD 1 000 000 000 biljun (ara l-Figura 2). Għadd dejjem jikber ta’ dawn it-tip ta’ kumpaniji, ladarba jkunu għaddew mill-istadju bikri tat-tkabbir, jimxu barra mit-territorju tal-UE minħabba opportunitajiet ta’ tkabbir. Il-Kummissjoni ppruvat twaqqaf din it-tendenza billi tappoġġa l-attivitajiet tal-elenkar tal-SMEs permezz ta’ bosta miżuri fl-ambitu tas-CMU.

22

Hemm eteroġeneità kbira fi ħdan il-popolazzjoni tal-SMEs, f’termini tad-daqs, l-industrija, l-età, l-attività u s-sjieda, kif ukoll ħafna differenzi transfruntieri. L-SMEs li jikbru malajr jikkostitwixxu madwar 11 % tal-kumpaniji fl-UE, fejn hemm madwar 25 miljun kumpanija⁵. L-iffaċilitar tal-aċċess għal diversità ta’ sorsi ta’ finanzjament għall-SMEs li jikbru malajr hija politika li ilha teżisti għall-Kummissjoni, u li bdiet fl-1998 bi pjan ta’ azzjoni tal-Kummissjoni dwar il-kapital ta’ riskju⁶. Il-problema tal-finanzjament tal-SMEs, li tvarja tul l-istadju tat-tkabbir ta' dawn tal-aħħar (ara l-Figura 3), kienet ukoll il-fokus ta’ għadd ta’ politiki tal-Kummissjoni bħalma kien dak ta’ pjan ta’ azzjoni fl-2011 biex jitjieb l-aċċess għall-finanzjament għall-SMEs⁷. Il-Pjan ta’ Azzjoni 2015 dwar is-CMU huwa kontinwazzjoni tal-inizjattivi msemmija hawn fuq (ara l-Anness II).

23

Fil-Pjan ta’ Azzjoni 2015 dwar is-CMU u l-aġġornament tiegħu tal-2017, il-Kummissjoni kellha l-għan li ttejjeb l-aċċess għall-finanzjament għall-SMEs billi tiffoka fuq żewġ oqsma ta’ intervent: (i) finanzjament għall-innovazzjoni, in-negozji ġodda u l-kumpaniji mhux elenkati u (ii) iffaċilitar għall-kumpaniji biex jidħlu u fis-swieq pubbliċi u jiġġeneraw il-kapital f'dawn tal-aħħar. Il-bidliet regolatorji proposti kienu prinċipalment reviżjonijiet ta’ regoli preċedenti (prospett, swieq tat-tkabbir tal-SMEs, fondi Ewropej ta’ kapital ta’ riskju (EuVECA)).

24

Il-qasam ta’ intervent l-ieħor tal-Kummissjoni kien (iii) ir-rinforzar tal-kapaċità bankarja biex tappoġġa l-ekonomija usa’, li kienet tinkludi bonds koperti u titolizzazzjoni. Din l-azzjoni ta’ politika mhijiex direttament marbuta mal-finanzjament tal-SMEs, iżda tindirizza l-possibbiltà li l-banek inaqqsu l-ingranaġġ (jiġifieri jnaqqsu l-karti tal-bilanċ tagħhom) mingħajr ma jnaqqsu l-provvista tal-kreditu lis-settur privat.

25

Sabiex jiġi eżaminat jekk il-miżuri skont is-CMU laħqux l-objettiv tagħhom li jiddiversifikaw il-finanzjament għall-SMEs, aħna vvalutajna jekk il-Kummissjoni:

1. saħħitx il-possibbiltajiet għall-kumpaniji biex jiffinanzjaw l-espansjoni fl-istadji tat-tkabbir tagħhom qabel ma jiġu elenkati fil-Borża (ara l-Figura 3; inklużi l-kapital ta’ riskju u l-ekwità privata);
2. tejbitx l-aċċess tal-SMEs għas-swieq pubbliċi (jiġifieri l-istadju li fih jiġu elenkati fil-Borża);
3. naqqsitx l-ostakli għall-informazzjoni li jipprevienu lill-SMEs milli jidentifikaw sorsi ta’ finanzjament u investituri prospettivi minn opportunitajiet ta’ investiment; u
4. ippermettietx lill-banek jilliberaw il-kapaċità ta’ self tagħhom biex jappoġġaw lill-SMEs.

Riżultati parzjali fl-appoġġ tal-kapital ta’ riskju u tal-finanzjament mill-bejgħ ta’ ishma

26

Fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, il-Kummissjoni nediet pakkett ta’ miżuri biex tappoġġa l-kapital ta’ riskju u l-finanzjament mill-bejgħ ta’ ishma fl-UE. Il-miżuri jinkludu riforma regolatorja, l-istabbiliment ta’ fondi ta’ fondi pan-Ewropej u l-promozzjoni tal-aħjar prattiki dwar l-inċentivi tat-taxxa (ara t-Tabella 1).

27

Is-swieq tal-kapital ta’ riskju u tal-ekwità privata tal-UE għadhom ikkaratterizzati minn differenzi kbar fost l-Istati Membri, kemm fir-rigward tad-daqs tan-nuqqas fil-finanzjament tal-SMEs kif ukoll tad-disponibbiltà ta’ sorsi ta’ finanzjament, b’mod partikolari fir-rigward tal-investituri istituzzjonali. Fil-fatt, hemm frammentazzjoni enormi tas-swieq bejn iċ-ċentri u l-partijiet periferali tal-UE f’termini ta’ kapital ta’ riskju u investimenti ta’ ekwità privata (jiġifieri l-lokalizzazzjoni tal-kumpaniji tal-portafoll li jirċievu l-fondi); dawn huma prinċipalment ikkonċentrati fi ftit Stati Membri (jiġifieri Franza, il-Ġermanja, in-Netherlands, id-Danimarka u l-Iżvezja).

28

Ir-rieżaminar tar-regolamenti dwar il-EuVECA u dwar il-fondi ta’ intraprenditorija soċjali Ewropej (EuSEF) kien l-ewwel miżura leġiżlattiva inkluża fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU biex jiġu promossi kumpaniji ta’ kapital ta’ riskju b’orjentazzjoni transfruntiera u jiġi appoġġat l-iżvilupp ta’ oqsma inqas żviluppati fis-suq Ewropew tal-kapital ta’ riskju. Madankollu, permezz ta’ din il-miżura, iż-żieda effettiva fl-għadd ta’ reġistrazzjonijiet ta’ fondi EuVECA saret biss f’dawk l-Istati Membri bi swieq ta’ kapital ta’ riskju żviluppati tajjeb (eż. Franza u n-Netherlands).

29

L-analiżi tad-data li wettaqna dwar il-fondi EuVECA u EuSEF rreġistrati reċentement, kif ukoll l-intervisti li wettaqna mal-parteċipanti fis-suq u mal-partijiet ikkonċernati, żvelaw li t-tikketti EuVECA u EuSEF għadhom ma jintużawx mill-maġġoranza tal-fondi ta’ kapital ta’ riskju u wrew li mhumiex deċiżivi għall-espansjoni tas-suq u għall-finanzjament tal-SMEs. Ir-riżultati tal-istħarriġ tagħna mwettaq fost l-awtoritajiet pubbliċi tal-UE juru li 22 % tar-rispondenti ma jemmnux li l-emendi tal-2017 għar-regolament EuVECA żiedu l-livell tal-investiment fl-intrapriżi tal-kapital ta’ riskju tal-UE, filwaqt li 45 % minnhom iqisu li għadu kmieni wisq biex jiġi vvalutat.

30

L-istabbiliment tal-fondi ta’ fondi ta’ kapital ta’ riskju pan-Ewropej jirrappreżenta injezzjoni potenzjali ta’ EUR 410 miljun fis-suq permezz tal-baġit tal-UE⁸. Din il-miżura hija l-unika azzjoni ta’ finanzjament fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU. Barra mill-Pjan ta’ Azzjoni, il-Kummissjoni hija attiva wkoll fil-finanzjament tal-SMEs billi tipprovdi finanzjament sinifikanti permezz ta’ programmi taħt ġestjoni ċentrali u dik kondiviża. Għalkemm l-aspettattiva li jinġabru EUR 2.1 biljun minn investituri privati jew pubbliċi (jiġifieri, li jiġi ingranat l-ammont injettat fil-fond b’ħames darbiet) għad trid tiġi ssodisfata, l-operazzjonijiet ta’ ġbir ta’ fondi u ta’ investiment bi tliet fondi ta’ fondi qed javvanzaw bl-effett li qed jattiraw investimenti privati u jżidu d-daqs tas-suq tal-kapital ta’ riskju tal-UE.

31

Biex tappoġġa s-swieq tal-ekwità privata u tal-kapital ta’ riskju, il-Kummissjoni ppubblikat ukoll rapport dwar l-iskemi ta’ inċentivi fiskali għall-investiment tal-kapital ta’ riskju u tal-investiment minn investitur informali bl-inklużjoni tal-aħjar prattika, u ppreżentat dan ir-rapport f’żewġ sessjonijiet ta’ ħidma. Ma kien hemm l-ebda segwitu ulterjuri għal din l-azzjoni fl-Istati Membri.

32

Il-Kummissjoni għamlet proposta leġiżlattiva biex tindirizza l-hekk imsejħa predispożizzjoni favur id-dejn. Fil-biċċa l-kbira mill-Istati Membri, l-imgħax fuq id-dejn u r-redditu fuq il-kapital ta’ ekwità huma ttrattati b’mod differenti, li jipprevieni l-iżvilupp u l-integrazzjoni tas-swieq. Minħabba li l-imgħax huwa deduċibbli mill-bażi għat-taxxa korporattiva filwaqt li r-redditi għall-ekwità mhumiex, hemm vantaġġ fiskali għall-finanzjament b’dejn li jinfluwenza d-deċiżjonijiet finanzjarji li jittieħdu mill-kumpaniji u l-investituri. Minħabba dan, l-ispiża tal-kapital għall-ekwità kienet stmata li hija 45 % ogħla mill-ispiża tal-kapital għad-dejn⁹.

33

Il-Kummissjoni ppruvat tindirizza din il-kwistjoni skont is-CMU billi pproponiet l-introduzzjoni ta’ konċessjoni ta’ kumpens għat-taxxa korporattiva għall-ħruġ ta’ ekwità bħala parti mill-proposta tal-Bażi Komuni Konsolidata għat-Taxxa Korporattiva (BKKTK). Madankollu, is-soluzzjoni proposta għadha ma ġietx implimentata minħabba nuqqas ta’ qbil mill-Kunsill, li jibqa’ unikament responsabbli għal kwistjonijiet ta’ tassazzjoni.

Irid isir titjib fl-aċċess tal-SMEs għas-swieq pubbliċi

34

Il-ġbir ta' finanzjament mill-bejgħ ta’ ishma fis-suq pubbliku hija aktar diffiċli għall-SMEs milli għall-kumpaniji l-kbar minħabba li jibżgħu li jitilfu s-sjieda, u ma għandhomx l-istess kapaċità li jikkonformaw mar-rekwiżiti ta’ żvelar u jġorru l-ispejjeż assoċjati (anki sa 15 % tal-ammont miġbur). Il-Kummissjoni stabbiliet objettiv li tagħmilha aktar faċli u inqas għalja li jinħarġu bonds u ekwità fis-swieq pubbliċi, filwaqt li tiżgura l-protezzjoni tal-investituri. Għal dan il-għan, il-Kummissjoni nediet pakkett ta’ miżuri (ara t-Tabella 2).

35

Il-kundizzjonijiet makroekonomiċi, bħal-likwidità fis-suq, l-aptit tal-investituri, il-livell tar-rata tal-imgħax, ir-rata ta’ tkabbir ekonomiku mistennija, ir-rata tat-taxxa mistennija u r-rata tal-inflazzjoni, jista’ jkollhom impatt akbar mill-ispejjeż biex jiġi ppubblikat prospett u jiddeterminaw jekk kumpanija tagħżilx li tipproċedi għal IPO jew le. Wara l-kriżi finanzjarja, l-għadd ta’ IPOs fl-UE varja, u laħaq total ta’ 90 IPO fl-2019, iżda ma rkuprax mill-2009 ’l hawn (ara l-Figura 4). L-akbar għadd totali ta’ IPOs fl-UE ġie rreġistrat fl-2011, meta l-għadd ta’ IPOs irreġistrati laħaq l-415¹⁰.

36

L-aċċess tal-SMEs għas-swieq pubbliċi sa issa ma ġiex rinforzat sinifikattivament u lanqas ma raħas, kif jixhdu l-intervisti u l-istħarriġiet li wettaqna. L-ispejjeż assoċjati mal-pubblikazzjoni ta’ prospett naqsu kemxejn biss u l-proċess għadu oneruż u twil. Barra minn hekk, l-ispiża tas-servizzi konsultattivi fir-rigward tal-ħruġ ta’ prospett tiddetermina l-biċċa l-kbira mill-ispejjeż assoċjati mal-pubblikazzjoni tiegħu, li mhijiex influwenzata faċilment mill-azzjonijiet tal-Kummissjoni.

37

Barra minn hekk, il-bidliet fir-regolament u n-nuqqas ta’ armonizzazzjoni tar-regoli nazzjonali għall-ħruġ taħt is-soll li taħtu prospett ma jkunx meħtieġ, joħolqu lok għal arbitraġġ regolatorju. Fil-fatt il-kumpaniji li qed jippjanaw li jiġbru sa EUR 8 miljun u li huma stabbiliti f’pajjiż fejn l-obbligu għal prospett huwa ta’ aktar minn EUR 1 000 000 jistgħu jagħmlu ħruġ ta’ ekwità transfruntier online (jiġifieri finanzjament kollettiv ta’ ekwità) permezz ta’ pjattaforma stabbilita f’pajjiż ieħor mingħajr l-obbligu ta’ prospett għall-ħruġ ta' ammonti sa EUR 8 miljun.

38

Aħna nosservaw ukoll li, meta kienet qed tħejji l-Pjan ta’ Azzjoni 2015, il-Kummissjoni ma qisitx il-possibbiltà li tinjetta xi finanzjament b’appoġġ tal-IPOs tal-SMEs, pereżempju fil-forma ta’ fond pubbliku-privat. Madankollu, f’Marzu 2020 il-Kummissjoni ħabbret l-intenzjoni tagħha li twaqqaf fond pubbliku-privat li jinvesti f’offerti lill-pubbliku¹¹.

39

Miżura oħra tal-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, ir-Regolament dwar is-Swieq tat-Tkabbir tal-SMEs, kienet tinkludi emendi għar-Regolament dwar l-Abbuż tas-Suq u aktar bidliet fir-regoli dwar il-prospetti biex jagħmluha aktar faċli għall-SMEs biex joħorġu ekwità u dejn fuq is-swieq tat-tkabbir tal-SMEs. Barra minn hekk, il-Kummissjoni pproponiet regoli addizzjonali biex tiffaċilita r-reġistrazzjoni ta’ faċilitajiet multilaterali tan-negozjar bħala swieq tat-tkabbir tal-SMEs u biex trawwem il-likwidità ta’ ishma tal-SMEs elenkati fil-Borża biex dawn is-swieq isiru aktar attraenti għall-investituri, l-emittenti u l-intermedjarji. Il-miżura leġiżlattiva ġiet adottata fl-2019 u daħlet fis-seħħ f’Jannar 2020. Il-promulgazzjoni ta’ din il-miżura bagħtet messaġġ pożittiv lill-ekosistema tal-SMEs li min ifassal il-politika tal-UE huwa lest jintroduċi bidliet għall-benefiċċju tal-SMEs.

Impatt limitat biex jingħelbu l-ostakli għall-informazzjoni

40

L-ostakli għall-informazzjoni jirrappreżentaw wieħed mill-ostakli prinċipali li jaffettwaw in-naħa tad-domanda u tal-provvista tas-suq tal-finanzjament tal-SMEs. Min-naħa tad-domanda, l-SMEs jiffaċċjaw diffikultajiet biex jiddeterminaw l-għażliet ta’ finanzjament disponibbli. Min-naħa tal-forniment, l-investituri għandhom diffikultajiet biex jivvalutaw l-affidabbiltà kreditizja tal-SMEs. Il-Kummissjoni ppruvat tindirizza ż-żewġ problemi (ara t-Tabella 3).

41

Min-naħa tad-domanda, il-Kummissjoni ħeġġet ftehim mhux vinkolanti bejn il-federazzjonijiet tal-banek u l-assoċjazzjonijiet tal-SMEs dwar prinċipji ta’ livell għoli biex jingħata feedback mill-banek dwar applikazzjonijiet għall-kreditu tal-SMEs irrifjutati. Aħna nosservaw li l-inizjattiva tiddependi għalkollox mill-adozzjoni min-naħa tal-industrija. Il-prinċipji għadhom mhumiex magħrufa mis-settur bankarju kollu, u feedback bħal dan ma jkollux impatt massiv fuq l-applikazzjonijiet għas-self tal-SMEs billi 6 % biss minnhom ġew irrifjutati fiż-żona tal-euro fl-2019.

42

Min-naħa tal-forniment, twaqqfu t-tentattivi li kienu saru biex tiġi żviluppata sistema ta’ informazzjoni pan-Ewropea li jkun fiha informazzjoni dwar l-SMEs, peress li nuqqas ta’ baġit u ta’ għarfien espert fisser li ma kinux fattibbli. Il-Kummissjoni kkonkludiet li intervent tal-UE ma jkunx iġib valur miżjud sakemm l-ewwel l-awtoritajiet lokali u nazzjonali ma jkunux sabu soluzzjonijiet.

43

Aħna nosservaw li l-istabbiliment ta’ pjattaforma ta’ aċċess diġitali għall-UE kollha għall-informazzjoni finanzjarja u mhux finanzjarja pubblika tal-kumpaniji, jiġifieri l-Punt ta’ Aċċess Uniku Ewropew (ESAP), ilu jiġi diskuss minn meta ġiet adottata d-Direttiva dwar it-Trasparenza fl-2013. Anki jekk il-proġett jista’ jkun rilevanti ferm għas-CMU biex jingħelbu l-ostakli għall-informazzjoni, il-Kummissjoni ma inkluditux fil-Pjan ta’ Azzjoni tagħha iżda ddelegatu lill-ESMA. Fl-2017, l-ESMA naqqset il-livell tal-prijorità tal-proġett minħabba n-nuqqas ta’ baġit, in-nuqqas ta’ komparabbiltà tad-data tal-kumpaniji mill-Istati Membri u n-nuqqas ta’ mandat biex tiġi vvalidata d-data tal-kumpaniji ppreżentata mill-Istati Membri.

L-azzjonijiet biex jiġi ġġenerat self bankarju ġdid lill-SMEs ma kellhom l-ebda effett osservabbli

44

Bil-miżuri tagħha tas-CMU skont il-qasam ta’ intervent għall-ingranaġġ tal-kapaċità bankarja, il-Kummissjoni kellha l-għan li tiffaċilita l-finanzjament bankarju tal-kumpaniji u l-ekonomija usa’. Aħna eżaminajna jekk l-azzjonijiet tal-Kummissjoni rigward il-qafas ta’ titolizzazzjoni, il-bonds koperti u n-Noti Garantiti Ewropej kinux effettivi fl-għoti ta’ appoġġ lill-kapaċità bankarja biex il-kumpaniji tal-UE jiġu appoġġati (ara t-Tabella 4).

45

Minħabba li l-SMEs normalment ma jkollhomx aċċess dirett għas-swieq kapitali, suq ta’ titolizzazzjoni li jiffunzjona jippermetti t-trasformazzjoni ta’ self illikwidu f’titoli negozjabbli. Għalhekk jista’ jitqies bħala strument ta’ finanzjament indirett għall-SMEs. Il-miżura skont il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, jiġifieri l-qafas ta’ titolizzazzjoni Sempliċi, Trasparenti u Standardizzata (STS) il-ġdid, kienet inizjattiva xprunata kemm mir-regolatur kif ukoll mill-industrija biex essenzjalment toħloq “sistema monetarja awrea” li tindika t-titolizzazzjonijiet tal-ogħla kwalità.

46

Għalkemm il-Kummissjoni qieset il-proposta tagħha bħala “waħda li tinkiseb faċilment” fi ħdan il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, il-proċess leġiżlattiv kien jeħtieġ aktar minn sentejn. Filwaqt li r-Regolament dwar it-Titolizzazzjoni STS ilu fis-seħħ minn Jannar 2019, il-maġġoranza tal-leġiżlazzjoni sekondarja u l-linji gwida li huma meħtieġa sabiex tiġi interpretata u żgurata l-konformità mar-Regolament daħlu fis-seħħ biss f’Settembru 2020.

47

Aħna nosservaw li fil-valutazzjoni tal-impatt tar-Regolament dwar it-Titolizzazzjoni, il-Kummissjoni ma pprovdiet l-ebda data jew stima dwar liema sehem mis-suq Ewropew tat-titolizzazzjoni jkun jissodisfa l-kriterji STS il-ġodda. In-nuqqas ta’ ċarezza legali, ikkawżat minn dewmien fl-adozzjoni tal-leġiżlazzjoni sekondarja u l-linji gwida, affettwa b’mod negattiv it-tranżazzjonijiet STS fuq terminu qasir¹² (jiġifieri l-ewwel tranżazzjoni STS twettqet fil-21 ta’ Marzu 2019, kważi tliet xhur wara d-data tal-applikazzjoni), iżda s-sitwazzjoni tjiebet gradwalment b’143 titolizzazzjoni fl-istess sena. Sa Ġunju 2020, saru 165 notifika oħra li wasslu għal għadd totali ta’ 308.

48

Fl-2019, it-tikketta STS il-ġdida kopriet kważi nofs is-sehem tas-suq tal-UE (46 % b’madwar EUR 100 biljun; ara l-Figura 5) iżda s-suq tat-titolizzazzjoni kumplessiva ma weriex sinjali ta’ tkabbir. It-tranżazzjonijiet ta’ titolizzazzjoni jibqgħu fil-biċċa l-kbira kkonċentrati fi ħdan klassijiet ta’ assi tradizzjonali bħal self ipotekarju u self għall-karozzi.

49

Fir-rigward tar-riżultati miksuba, aħna nosservaw li l-ħruġ ta’ titolizzazzjoni tal-SMEs għadu qed ibati mill-kriżi finanzjarja tal-2007/2008 u għadu f’livelli baxxi (10.6 % tal-ħruġ totali fl-2019, ara l-Figura 6). Fl-2019, il-volum kumplessiv maħruġ ta’ ftehimiet tal-SMEs (EUR 23 biljun) kien taħt il-livelli tal-2007/2008 u l-perjodu ta’ qabel is-CMU tal-2014/2015, u t-titolizzazzjoni tas-self tal-SMEs kienet tammonta biss għal 1 % tat-tranżazzjonijiet STS f’Ġunju 2020. Barra minn hekk, it-titolizzazzjoni tal-SMEs hija kkonċentrata fi ftit Stati Membri (il-Belġju, l-Italja u Spanja, ibbażat fuq volumi pendenti minn Ġunju 2020).

50

Aħna nosservaw li, f’Diċembru 2019, il-Kunsill talab lill-Kummissjoni tivvaluta jekk għandhiex tistabbilixxi tikketti tal-UE li jinkludu “Titolizzazzjoni tal-SMEs”, “Noti Garantiti Ewropej (ESNs) għall-SMEs”, “Fondi ta’ Investiment tal-SMEs” u fondi li joriġinaw mis-self bil-għan li jittejbu l-kundizzjonijiet ta’ finanzjament għall-SMEs¹³. Barra minn hekk, il-Kummissjoni, f’assoċjazzjoni mal-Grupp tal-BEI, introduċiet veikoli ta’ titolizzazzjoni biex jgħinu fil-finanzjament tal-SMEs, l-aktar fir-reġjun tal-Ewropa Ċentrali, tal-Lvant u tax-Xlokk (CESEE). Madankollu, dawn it-tranżazzjonijiet ma skattaw l-ebda żieda fil-parteċipazzjoni privata.

Nuqqasijiet fl-isforzi biex jiġu żviluppati swieq kapitali lokali

51

Is-swieq lokali li jiffunzjonaw tajjeb joffru appoġġ għall-finanzjament u l-investimenti tas-settur privat, u fl-aħħar mill-aħħar dan iwassal għal tkabbir ekonomiku u ħolqien tal-impjiegi¹⁴. Is-swieq kapitali tal-UE għadhom eteroġeni u kkonċentrati fl-Ewropa tal-Punent u tat-Tramuntana (ara l-Figura 1).

52

Il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU għandu l-għan li jiżviluppa swieq kapitali lokali billi jirrinforza l-kapaċitajiet speċifiċi tagħhom u jiffaċilita l-integrazzjoni tagħhom. Madankollu, il-miżuri ta’ politika li ttieħdu jeħtieġ li josservaw bis-sħiħ il-prinċipju tas-sussidjarjetà. L-awtoritajiet nazzjonali u reġjonali huma l-ewwel responsabbli għall-iżvilupp tas-swieq lokali.

53

Il-Kummissjoni tipprovdi wkoll sorsi ta’ finanzjament (bħal kapital ta’ riskju jew garanziji ta’ self) biex tappoġġa lill-SMEs jew permezz ta’ programmi taħt ġestjoni ċentrali mill-Kummissjoni Ewropea (bħall-Programm għall-Kompetittività tal-Intrapriżi u l-SMEs – COSME) jew inkella permezz tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej taħt ġestjoni kondiviża (jiġifieri, fondi li l-ġestjoni tagħhom hija kondiviża bejn l-UE u l-Istati Membri). Dawn l-azzjonijiet ma jaqgħux taħt il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU. L-appoġġ tal-UE jkopri varjetà ta’ strumenti finanzjarji differenti (ekwità u dejn, garanziji ta’ self u kapital ta’ riskju, bini tal-kapaċità u faċilitajiet ta’ kondiviżjoni tar-riskju)¹⁵.

54

Mod ieħor kif il-Kummissjoni tista’ trawwem l-iżvilupp tas-swieq kapitali lokali huwa permezz tas-Semestru Ewropew, li huwa ċiklu annwali ta’ koordinazzjoni tal-politika ekonomika u fiskali introdott fl-2010 biex itejjeb is-sostenibbiltà ekonomika u soċjali tal-UE. Kull sena, il-Kummissjoni twettaq analiżi tal-pjanijiet ta’ kull pajjiż għar-riformi baġitarji, makroekonomiċi u strutturali u mbagħad tipprovdi lill-Istati Membri rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż (CSRs) għat-12-18-il xahar ta’ wara, li jiġu approvati u adottati formalment mill-Kunsill.

55

Skont l-SRSP, l-UE tipprovdi appoġġ tekniku lill-Istati Membri tal-UE għar-riformi istituzzjonali, amministrattivi u li jsaħħu t-tkabbir, inkluż l-iżvilupp tas-swieq kapitali tagħhom. L-SRSP huwa xprunat mid-domanda; fi kliem ieħor, l-Istati Membri jagħżlu jekk jippreżentawx jew le proposti ta’ proġetti għall-finanzjament lill-Kummissjoni.

56

Aħna vvalutajna jekk:

1. il-Kummissjoni għandhiex strateġija komprensiva biex trawwem l-iżvilupp tas-swieq kapitali lokali;
2. is-Semestru Ewropew intużax biex jappoġġa r-riformi relatati mas-CMU fl-Istati Membri, u
3. l-appoġġ tekniku pprovdut taħt l-SRSP għenx b’mod effettiv biex jiġu żviluppati s-swieq kapitali.

Nuqqas ta’ strateġija komprensiva għall-iżvilupp tas-swieq kapitali lokali

57

Fl-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu tas-CMU fl-2017, il-Kummissjoni ppjanat it-tħejjija ta’ strateġija komprensiva tal-UE dwar l-iżviluppi tas-suq kapitali lokali u reġjonali fl-UE kollha. Din kienet waħda minn disa’ azzjonijiet prijoritarji ġodda fl-aġenda tas-CMU. Il-Kummissjoni ma ħarġet l-ebda rapport strateġiku distint, kif għamlet pereżempju għall-finanzi sostenibbli u għal Fintech f’Marzu 2018¹⁶. Hija pjuttost sempliċement irrappurtat¹⁷, b’dewmien ta’ disa’ xhur, dwar azzjonijiet li setgħu jittieħdu fil-livell nazzjonali u dak reġjonali biex jiġu żviluppati s-swieq kapitali. Dan ma laħaqx l-aspettattivi li kienu nħolqu mill-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu (ara l-Anness III). Ma kinitx strateġija fis-sens li tippreżenta perspettiva fuq terminu twil li tkopri b’mod komprensiv is-segmenti kollha tas-swieq kapitali, u ma kienet tinkludi l-ebda azzjoni konkreta li għandha tittieħed mill-Kummissjoni.

58

Fl-istħarriġ tagħna, il-maġġoranza tal-awtoritajiet tal-Istati Membri kienu tal-opinjoni li l-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU fil-biċċa l-kbira adotta approċċ ta’ “universalità” u li ma kienx speċifikament irawwem l-iżvilupp tas-swieq lokali (ara t-Tabella 5).

Il-potenzjal tas-Semestru Ewropew mhux qed jintuża bis-sħiħ biex jitrawmu r-riformi tas-swieq kapitali

59

Aħna eżaminajna jekk ir-Rapporti tal-Pajjiżi kinux identifikaw riskji importanti fir-rigward tal-iżvilupp tas-swieq kapitali u jekk il-Kummissjoni kinitx indirizzat rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż (CSRs) lill-Istati Membri li s-swieq kapitali tagħhom huma sottożviluppati.

60

Fil-kampjun tagħna, sibna li r-Rapporti tal-Pajjiżi identifikaw riskji importanti u servew bħala bażi tajba biex jiġu fformulati CSRs immirati lejn l-iżvilupp tas-swieq kapitali u aċċess aħjar għal sorsi alternattivi ta’ finanzjament għall-kumpaniji. Madankollu, kien hemm xi każijiet fejn l-isfidi f’oqsma bħall-iżviluppi tas-suq, il-governanza u s-superviżjoni setgħu ġew riflessi aħjar fir-Rapporti tal-Pajjiżi tal-2018 jew l-2019. Barra minn hekk, l-ebda Rapport tal-Pajjiżi fil-kampjun tagħna ma inkluda indikaturi speċifiċi li jirreferu għas-swieq kapitali domestiċi.

61

Aħna osservajna li disa’ Stati Membri matul il-perjodu 2016-2019, jiġifieri wara l-adozzjoni tal-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, kienu ntalbu jimplimentaw riformi mmirati lejn swieq kapitali u lejn aċċess aħjar għal finanzjament mhux bankarju. L-Anness IV jipprovdi l-lista tar-rakkomandazzjonijiet li ħadna inkunsiderazzjoni.

62

L-analiżi li wettaqna tas-swieq kapitali inqas żviluppati fi ħdan l-UE wriet (ara l-Anness V) li, għal mill-inqas 4 snin konsekuttivi, il-Kummissjoni ma kinitx irrakkomandat l-implimentazzjoni ta’ riformi relatati direttament f’10 Stati Membri, għalkemm dawn l-Istati Membri għad għandhom suq kapitali inqas żviluppat meta mqabbel mal-medja tal-UE. F’ħamsa minn dawn il-każijiet (il-Bulgarija, il-Kroazja, il-Greċja, il-Latvja u s-Slovakkja), il-Kummissjoni pproponiet rakkomandazzjonijiet dwar sfidi usa’ li jaffettwaw is-settur finanzjarju bħas-superviżjoni tas-servizzi finanzjarji jew is-sistema ġudizzjarja li jista’ jkollhom impatt fuq is-suq tal-kapital lokali, għalkemm fil-biċċa l-kbira minnhom dan ikun indirett. Għalhekk, għal ħames Stati Membri bi swieq kapitali inqas żviluppati¹⁸, ma nħarġet l-ebda CSR li kellha rilevanza diretta jew indiretta għall-objettivi tas-CMU.

63

Filwaqt li nirrikonoxxu li s-suġġett tas-suq kapitali huwa biss waħda mill-ħafna sfidi tal-politika li għandhom jiġu indirizzati fil-proċess tas-Semestru Ewropew, il-kriterji u r-raġunament għall-prijoritizzazzjoni tal-oqsma li dwarhom jistgħu jiġu proposti s-CSRs mhumiex dokumentati b’mod ċar mill-Kummissjoni.¹⁹ Barra minn hekk, ma sibniex rakkomandazzjonijiet speċifiċi li kellhom l-għan li jippromwovu l-integrazzjoni transfruntiera tas-swieq kapitali lokali għat-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ riformi pertinenti.

64

F’konformità mar-Rapport Speċjali tal-QEA dwar is-Semestru Ewropew²⁰, aħna osservajna wkoll li fi ħdan CSR waħda, riformi rilevanti għas-CMU kienu mħallta ma’ oqsma ta’ politika oħrajn, anki dawk mhux relatati (eż. l-impjieg, l-inklużjoni soċjali). Barra minn hekk, is-CSRs relatati mas-swieq kapitali ma kellhomx miri li bi tqabbil magħhom jista’ jitkejjel il-progress abbażi ta’ skeda ċara għall-implimentazzjoni²¹.

65

Fir-rigward tas-CSRs relatati mas-CMU mill-2016, l-2017 u l-2018, aħna osservajna li l-valutazzjoni mwettqa mill-Kummissjoni kienet sabet li l-progress li kien sar sa tmiem l-2019 kien parzjali. L-ebda wieħed mill-Istati Membri involuti ma kien implimenta b’mod sħiħ jew sostanzjali r-riformi rrakkomandati, u dan jagħti x’jifhem li l-perjodu kien qasir wisq jew kien hemm kwistjoni ta’ sjieda nazzjonali mill-Istati Membri biex jimplimentaw is-CSRs.

L-appoġġ tekniku huwa fil-biċċa l-kbira apprezzat, iżda għad iridu jinkisbu riżultati

66

Aħna vvalutajna jekk l-Istati Membri bi swieq inqas żviluppati kinux ibbenefikaw minn proġetti taħt l-SRSP u jekk il-proġetti kinux jipprovdu valur miżjud u wasslux għal riżultati pożittivi fl-Istati Membri.

67

Fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, il-Kummissjoni tat l-impenn tagħha li tiżviluppa strateġija biex tipprovdi appoġġ tekniku lill-Istati Membri biex jappoġġaw il-kapaċità tas-swieq kapitali sat-tielet trimestru tal-2016, u din kienet miżura addizzjonali għall-istrateġija komprensiva tal-UE dwar is-swieq kapitali lokali u reġjonali (ara l-paragrafu 57). Madankollu, f’Settembru 2016 u sal-adozzjoni tar-Regolament SRSP, il-Kummissjoni rrappurtat li kienet żviluppat kapaċità biex tipprovdi appoġġ tekniku u li hija kienet se taħdem mal-Istati Membri biex tidentifika oqsma prijoritarji, iżda ma kienet ippubblikat l-ebda dokument strateġiku.

68

L-appoġġ taħt l-SRSP huwa xprunat mid-domanda u ma jirrikjedix kofinanzjament mill-Istati Membri. Dan ikopri ċ-ċiklu kollu tal-proċess mit-tħejjija u t-tfassil sal-implimentazzjoni ta’ proġett. Matul il-perjodu mill-2016 sal-2019, l-SRSP u l-azzjoni preparatorja tiegħu ffinanzjaw 54 proġett rilevanti għas-CMU b’baġit ta’ EUR 14.31 miljun f’20 Stat Membru.

69

Fir-rigward tar-raġunament mogħti mill-awtoritajiet nazzjonali biex japplikaw għal appoġġ tekniku, l-10 talbiet kollha tal-kampjun tagħna rreferew għall-implimentazzjoni tas-CMU bħala prijorità tal-Unjoni. F’nofs il-każijiet (ħames talbiet), l-awtoritajiet iddikjaraw li t-talba kienet konformi mal-aġenda ta’ riforma tagħhom stess. Stat Membru wieħed biss mill-kampjun (il-Litwanja) kien irċieva CSR rilevanti għas-CMU, u t-talba għall-proġett kienet tirreferi għal din is-CSR bħala ċirkostanza rilevanti. Żewġ Stati Membri oħra (il-Bulgarija u l-Italja) kienu rċevew CSRs usa’ (relatati mal-insolvenza u s-superviżjoni) iżda t-talbiet tagħhom ma kinux marbuta ma’ dawk is-CSRs.

70

Il-Figura 7 tippreżenta l-għadd ta’ proġetti approvati u l-baġit tagħhom f’kull Stat Membru. Il-figura turi li hemm diverġenzi sinifikanti fost il-pajjiżi bi swieq kapitali inqas żviluppati (eż. il-Kroazja u r-Rumanija meta mqabbla mal-Bulgarija, l-Ungerija u s-Slovakkja).

71

L-SRSS irnexxielha tappoġġa aktar minn proġett wieħed rilevanti għas-CMU f’disa’ Stati Membri. Madankollu, aħna sibna li sitt Stati Membri (is-Slovakkja, il-Bulgarija, l-Ungerija, il-Greċja, Ċipru u l-Awstrija) bi swieq kapitali inqas żviluppati ma kienu implimentaw l-ebda proġett rilevanti għas-CMU jew inkella kienu implimentaw wieħed biss. Tlieta minnhom kienu ppreżentaw għadd baxx ta’ talbiet (waħda mis-Slovakkja u mill-Bulgarija) jew xejn (l-Awstrija).

72

Għalkemm il-loġika ta’ intervent tal-SRSP ma kinitx formalment orjentata lejn il-ħtiġijiet speċifiċi tas-swieq kapitali tal-UE, l-objettivi tas-CMU ġew indirizzati f’kull proġett individwali. Barra minn hekk, il-proġetti magħżula wrew biċ-ċar rabta mal-ħtiġijiet nazzjonali identifikati. Huma indirizzaw ukoll il-biċċa l-kbira mill-prijoritajiet għall-azzjonijiet ta’ politika identifikati mill-Inizjattiva ta’ Vjenna fl-2018²². Aħna osservajna li fi ħdan il-grupp tal-pajjiżi tas-CESEE, minn sitt talbiet ippreżentati li kienu relatati mal-litteriżmu finanzjarju, li hija kwistjoni ewlenija għas-swieq kapitali inqas żviluppati (ara l-paragrafu 82), waħda biss kienet intgħażlet (iċ-Ċekja). L-oħrajn ġew irrifjutati parzjalment minħabba n-nuqqas ta’ maturità tal-proġett.

73

L-SRSS kellu l-intenzjoni li jadotta approċċ fi tliet stadji/pass pass fl-interventi ta’ sekwenzar, jiġifieri l-ewwel janalizza b’mod komprensiv l-istat attwali tal-iżvilupp tas-suq kapitali, imbagħad jgħin biex itejjeb l-aċċess għall-infrastruttura tas-suq u, finalment, jappoġġa l-isforzi fil-profondità u t-twessigħ tal-aċċess għas-suq kapitali. Għal dan il-għan, l-SRSS stabbilixxa 7 oqsma wiesgħa u 26 tip ta’ proġetti rilevanti għas-CMU li għandhom jiġu potenzjalment appoġġati²³. Id-dokument li jiddikjara dan l-approċċ ġie pprovdut lill-Istati Membri magħżula li saritilhom żjara fuq il-post fl-2017 u fl-2018.

74

F’6 minn 13-il Stat Membru bi swieq kapitali relattivament inqas żviluppati (il-Litwanja, is-Slovenja, is-Slovakkja, l-Ungerija, il-Greċja u Ċipru), l-SRSS ma segwiex mill-qrib dan l-approċċ. Madankollu, dan ma jimplikax li l-proġetti magħżula ma kinux rilevanti u lanqas li ma rawmux l-iżvilupp tas-swieq kapitali. Filwaqt li dijanjożi jew strateġija għas-swieq kapitali ma kinitx teżisti għal dawk l-Istati Membri, l-SRSS approva proġetti ppreżentati minn dawn il-pajjiżi li kienu qed jindirizzaw setturi partikolari tas-swieq kapitali tagħhom.

75

Sa Marzu 2020, mill-Istati Membri kienu ġew ippreżentati biss żewġ talbiet li jinvolvu bosta pajjiżi, u dawn iż-żewġ talbiet it-tnejn li huma kienu saru mill-Estonja, il-Latvja u l-Litwanja (ara l-Kaxxa 1). Dawn ġew approvati taħt l-SRSP. Minkejja l-isfidi sinifikanti għall-koordinazzjoni ta’ proġetti bħal dawn fl-Istati Membri kollha involuti, ir-riżultati u l-impatt potenzjali tagħhom fuq ir-reġjun jistgħu jkunu sinifikanti.

76

Fir-rigward tat-twettiq f’waqtu u tar-rispett għall-istadji importanti, aħna sibna bosta nuqqasijiet fir-rigward tal-proġetti fil-kampjun tagħna. Fi kważi dawn il-proġetti kollha, il-fażijiet tal-ikkuntrattar u tal-implimentazzjoni damu aktar milli kien stmat inizjalment u kien hemm dewmien fil-preżentazzjoni tar-riżultati tanġibbli finali meta mqabbla mal-iskeda inizjali fl-analiżi tal-SRSS. Kien hemm 5 proġetti li ħadu (jew huma mistennija li jieħdu) żmien konsiderevoli (bejn 30 u 40 xahar) biex jiġu ffinalizzati minn meta t-talbiet ikunu ġew ippreżentati, prinċipalment minħabba d-dewmien imsemmi hawn fuq.

77

Fir-rigward tar-riżultati miksuba, għad mhuwiex possibbli li tintlaħaq konklużjoni billi l-biċċa l-kbira mill-proġetti kienu għadhom qed jiġu implimentati fi tmiem l-awditu. Bl-istess mod, fl-istħarriġ tagħna, il-maġġoranza tal-awtoritajiet tal-Istati Membri (57 %) ma kkummentawx dwar l-importanza tal-appoġġ tekniku pprovdut lilhom billi jqisu li hemm bżonn aktar żmien biex tintlaħaq valutazzjoni soda. Madankollu, aħna osservajna li sa issa fil-kampjun tagħna r-riżultati kienu mħallta. Għal nofs it-tmien proġetti kkompletati (i) mhux ir-rakkomandazzjonijiet kollha inizjalment issuġġeriti mill-kuntrattur ġew eventwalment inklużi fir-rapport finali jew tqiesu għall-implimentazzjoni mill-awtoritajiet nazzjonali u (ii) l-implimentazzjoni kumplessiva tar-rakkomandazzjonijiet inklużi fl-istudji hija pjuttost baxxa.

78

Kif meħtieġ mir-Regolament SRSP, l-SRSS jimmonitorja r-riżultati tal-appoġġ tekniku li jipprovdi. F’dan il-kuntest, l-SRSS jibgħat żewġ kwestjonarji lill-awtoritajiet benefiċjarji. Il-parteċipanti fis-suq li mhumiex involuti fl-implimentazzjoni tal-proġett ma jintalbux jipparteċipaw, minkejja li huma f’pożizzjoni li jipprovdu feedback indipendenti, prattiku u usa’.

Il-Kummissjoni ħadet xi azzjoni fi ħdan il-mandat tagħha iżda ma ttrattatx bis-sħiħ l-ostakli transfruntieri ewlenin

79

L-investimenti transfruntieri jiddgħajfu minħabba s-suq Ewropew frammentat tul il-fruntieri nazzjonali. In-nuqqas ta’ integrazzjoni tas-suq huwa rifless mill-proporzjon baxx ta’ assi miżmuma minn fondi ta’ investiment kollettiv (UCITS u AIFs) li huma rreġistrati għall-bejgħ f’aktar minn tliet pajjiżi. L-istatistika turi li filwaqt li s-suq għall-fondi ta’ investiment kollettiv fl-Ewropa kiber, l-attività tas-suq hija kkonċentrata f’xi ftit pajjiżi²⁴. F’Ġunju 2017, madwar 70 % tal-assi amministrati kollha kienu miżmuma minn fondi ta’ investiment irreġistrati għall-bejgħ biss fis-suq domestiku tagħhom²⁵.

80

Fir-rapport tagħhom tal-24 ta’ Marzu 2017²⁶, il-Kummissjoni u l-Istati Membri identifikaw tliet tipi ta’ ostakli li jimpedixxu l-flussi tal-kapitali transfruntieri fi stadji differenti taċ-ċiklu tal-investiment. Ir-rapport irriżulta fi Pjan Direzzjonali Konġunt ta’ azzjonijiet, li kien jinkludi biss dawk l-ostakli li l-Istati Membri kienu lesti li jindirizzaw. Bħala parti mill-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, il-Kummissjoni waqqfet grupp ta’ esperti fl-2016, il-Forum Ewropew Wara n-Negozjar (EPTF), biex iwettaq rieżaminar wiesa’ tal-progress li sar fil-qasam tat-titoli ta’ wara n-negozjar u fit-tneħħija tal-ostakli msemmija fir-rapport Giovannini (ineffiċjenzi fl-arranġamenti transfruntieri għall-ikklerjar u s-saldu, li kienu ġew identifikati fl-2001 u fl-2003)²⁷. Xi wħud mill-ostakli identifikati mill-Kummissjoni u mill-Istati Membri ġew indikati wkoll mill-EPTF fir-rapport sussegwenti tiegħu tal-15 ta’ Mejju 2017²⁸. Iż-żewġ rapporti jissuġġerixxu li ħafna mill-ostakli li jimpedixxu l-flussi tal-kapital transfruntieri baqgħu ma ssolvewx għal għexieren ta’ snin.

81

Ibbażat fuq iż-żewġ rapporti, il-Kummissjoni pproponiet miżuri leġiżlattivi kif ukoll mhux leġiżlattivi biex ittaffi l-ostakli għall-flussi tal-kapital transfruntieri. Aħna awditjajna miżuri taħt is-CMU relatati mal-litteriżmu finanzjarju tal-investituri u partikolarment l-SMEs, il-liġi tal-insolvenza u t-taxxi minn ras il-għajn (ara l-Figura 8).

Il-Kummissjoni setgħet tagħmel aktar biex tippromwovi l-litteriżmu finanzjarju fost l-SMEs

82

L-istħarriġiet imwettqa mill-OECD dwar il-litteriżmu finanzjarju jikkonferma li l-livelli tal-litteriżmu finanzjarju mkejla f’termini ta’ għarfien, imġiba u attitudnijiet finanzjarji jibqgħu eteroġeni fl-Unjoni kollha. Dan juri wkoll li l-ġeneru, l-età, il-ħiliet diġitali u r-reżiljenza finanzjarja huma importanti għal-litteriżmu finanzjarju²⁹. L-eteroġeneità msemmija hawn fuq fil-livelli tal-litteriżmu finanzjarju hija evidenti wkoll fost l-SMEs. L-istħarriġ SAFE mwettaq mill-Kummissjoni u mill-Bank Ċentrali Ewropew³⁰ juri li l-biċċa l-kbira mill-maniġers ta’ kumpaniji żgħar ma jħossuhomx kunfidenti biex jitkellmu dwar il-finanzi ma’ fornituri tal-ekwità u tal-kapital ta’ riskju aktar milli ma’ banek. Dan jidher li huwa aktar evidenti fl-Ewropa Ċentrali u tal-Lvant milli fil-bqija tal-UE.

83

Filwaqt li l-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU ma kienx fih impenn speċifiku biex jiġi indirizzat il-litteriżmu finanzjarju, il-Kummissjoni u l-Istati Membri identifikaw livelli insuffiċjenti ta’ litteriżmu finanzjarju bħala ostaklu li jiskoraġġixxi lill-investituri milli jżommu jew iżidu l-iskopertura transfruntiera tagħhom. Huma taw impenn fil-pjan direzzjonali konġunt tal-azzjonijiet għall-“bidu tal-iskambju tal-aqwa prattiki dwar programmi ta’ litteriżmu finanzjarju, filwaqt li tiġi kkunsidrata d-dimensjoni transfruntiera”.

84

F’konformità ma’ dan l-impenn, sottogrupp ta’ 18-il Stat Membru ppresedut mill-Kroazja beda l-kompitu u pproduċa dokument informali fl-2018 li ġie approvat mill-Grupp ta’ Esperti konġunt tal-Kummissjoni u tal-Istati Membri dwar l-ostakli għall-moviment liberu tal-kapital. Fost l-oħrajn, id-dokument informali jirrakkomanda li l-Istati Membri jkejlu l-livelli tal-litteriżmu finanzjarju u jimplimentaw programmi ta’ edukazzjoni finanzjarja bbażati fuq l-evidenza u li jkunu aċċessibbli. Huwa jiddikjara li l-inizjattivi li jindirizzaw id-dimensjoni transfruntiera tal-SMEs huma nieqsa. Barra minn hekk, id-dimensjoni transfruntiera tal-litteriżmu finanzjarju tal-SMEs ikun diffiċli li jiġi indirizzat billi għad fadal ħafna xi jsir fil-livell nazzjonali. Xi wħud mill-Istati Membri talbu lill-UE biex tindirizza din il-kwistjoni importanti.

85

Fil-qasam tal-edukazzjoni finanzjarja, il-kompetenza primarja taqa’ taħt l-Istati Membri. Ir-rakkomandazzjonijiet tad-dokument informali jħallu l-kwistjoni miftuħa kif l-UE hija mistennija teżerċita l-kompetenza tagħha biex tappoġġa lill-Istati Membri fit-trawwim tal-litteriżmu finanzjarju, inkluż fost l-SMEs. Il-Kummissjoni għadha ma ddeċidietx kif se tipproċedi. Fl-istħarriġ li wettaqna tal-awtoritajiet pubbliċi, 73 % kienu tal-opinjoni li l-Kummissjoni, flimkien mal-Istati Membri, kellha tipproponi u tiffinanzja azzjonijiet konkreti fi ħdan l-inizjattiva tas-CMU biex jiżdied il-litteriżmu finanzjarju fost l-investituri fil-livell tal-konsumatur u l-intraprendituri. Madankollu, fl-istess ħin kien hemm nuqqas ta’ appoġġ mill-Istati Membri, u din hija r-raġuni għalfejn il-Grupp ta’ Esperti dwar l-ostakli għall-moviment liberu tal-kapital ġie sospiż fl-2018³¹.

86

Aħna nosservaw li d-dokument informali tal-Grupp ta’ Esperti dwar il-litteriżmu finanzjarju ma qiesx b’mod sistematiku kif il-programmi u l-pjattaformi ta’ finanzjament eżistenti tal-UE, inkluż in-Network Enterprise Europe u ċ-Ċentru Ewropew ta’ Konsulenza għall-Investimenti, diġà qed jintużaw biex irawmu l-litteriżmu finanzjarju u kif jistgħu potenzjalment jintużaw b’mod aktar effettiv għal din il-fini. Pereżempju, in-Network Enterprise Europe mniedi mill-Kummissjoni fl-2008 huwa intenzjonat biex jgħin lin-negozji jinnovaw u jikbru fuq skala internazzjonali billi, fost l-oħrajn, jipprovdi pariri dwar il-finanzi u l-finanzjament. Bl-istess mod, is-servizzi disponibbli permezz taċ-Ċentru Ewropew ta’ Konsulenza għall-Investimenti jinkludu l-għoti ta’ pariri finanzjarji biex tissaħħaħ il-kapaċità tal-kumpaniji biex jaċċessaw sorsi adegwati ta’ finanzjament³².

L-azzjonijiet tal-Kummissjoni x’aktarx li ma jwasslux għal konverġenza sostanzjali ta’ proċedimenti ta’ insolvenza

87

L-oqfsa tal-insolvenza b’saħħithom u effiċjenti jwasslu għal tranżazzjonijiet transfruntieri tas-suq kapitali. Skont il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, l-ineffiċjenza u d-diverġenza tal-liġijiet dwar l-insolvenza attwalment jagħmluha diffiċli għall-investituri biex jivvalutaw ir-riskju tal-kreditu, b’mod partikolari f’investimenti transfruntieri. Il-Kummissjoni tiddikjara li konverġenza tal-proċedimenti ta’ insolvenza u ta’ ristrutturar tkun tiffaċilita ċertezza legali akbar għall-investituri transfruntieri u għalhekk tkun tista’ tinkoraġġixxi aktar attività transfruntiera.

88

Kif imħabbar fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU u l-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu tiegħu, il-Kummissjoni pproponiet żewġ inizjattivi leġiżlattivi u miżura waħda mhux leġiżlattiva dwar il-kwistjoni tal-insolvenza:

• Id-Direttiva dwar ir-ristrutturar bikri u t-tieni opportunità³³ tistabbilixxi prinċipalment standards minimi għal proċeduri li jirristrutturaw kumpaniji vijabbli qabel ma jfallu u għal proċeduri li jwasslu għal ħelsien mid-djun.
• Il-Proposta għal regolament dwar il-liġi applikabbli għall-effetti tal-partijiet terzi taċ-ċessjoni ta’ talbiet³⁴ tfittex li tintroduċi regoli uniformi dwar il-kunflitt tal-liġijiet li jiċċaraw liema liġijiet iċ-ċessjonarji jridu josservaw sabiex jiksbu t-titolu legali fuq it-talbiet assenjati.
• Il-Komunikazzjoni³⁵ dwar il-liġi applikabbli għall-effetti proprjetarji ta’ tranżazzjonijiet f’titoli tiċċara li hemm modi differenti ta’ determinazzjoni fejn kont tat-titoli jinżamm jew jiġi lokalizzat u li d-definizzjonijiet kollha huma ugwalment validi għall-finijiet tad-determinazzjoni ta’ liema regoli ta’ kunflitt tal-liġijiet japplikaw fil-każ ta’ insolvenza jew tilwima oħra.

89

Filwaqt li ż-żewġ atti leġiżlattivi għadhom pendenti għall-approvazzjoni mill-Kunsill jew għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali, l-ebda waħda mill-azzjonijiet ma hija adatta biex twassal għal konverġenza sostanzjali tal-proċedimenti ta’ insolvenza, billi jindirizzaw fil-biċċa l-kbira kwistjonijiet li jiffaċċjaw il-parteċipanti fis-suq qabel ma jidħlu fi proċedimenti ta’ insolvenza bħar-ristrutturar ta’ kumpaniji vijabbli u l-kjarifika tad-drittijiet tas-sjieda. Huma jappoġġaw ukoll lill-parteċipanti fis-suq bil-konsegwenzi li jirriżultaw mill-insolvenza, bħal sporġenza debitorja u d-diffikultà li tinbeda impriża ta’ negozju ġdid. Filwaqt li l-konverġenza tal-proċedimenti ta’ insolvenza mhijiex wieħed mill-objettivi prinċipali tas-CMU, il-Kummissjoni ddikjarat l-intenzjoni tagħha li trawwem tali konverġenza fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU³⁶.

90

Sa issa, il-Kummissjoni żammet lura milli tieħu azzjoni ulterjuri dwar l-armonizzazzjoni tal-elementi ewlenin tal-proċedimenti ta’ insolvenza. Dan huwa minħabba li l-liġi sostantiva dwar l-insolvenza tibqa’ l-kompetenza unika tal-Istati Membri u r-rwol tal-UE huwa limitat għall-iżvilupp tal-kooperazzjoni ġudizzjarja fi kwistjonijiet ċivili li għandhom implikazzjonijiet transfruntieri. Skont l-intervisti mal-Kummissjoni, matul in-negozjati tal-Kunsill dwar il-proposta għad-Direttiva dwar ir-Ristrutturar u l-Insolvenza, u diġà fil-laqgħat ta’ qabel il-konsultazzjoni mal-Istati Membri qabel il-proposta fattwali, ir-riluttanza tal-Istati Membri li jindirizzaw l-oqsma ewlenin tal-liġijiet dwar l-insolvenza kienet ovvja.

91

Madankollu, studju komparattiv rigward il-liġi sostantiva dwar l-insolvenza fl-UE³⁷, ikkuntrattat mill-Kummissjoni fl-2016 ta x’jifhem li kien hemm lok għall-armonizzazzjoni ta’ aspetti tal-proċedimenti ta’ insolvenza. Minn naħa, l-istudju wera li hemm differenzi kbar fl-oqfsa nazzjonali tal-insolvenza, li jagħmluha diffiċli li wieħed jasal għal approċċ komuni li dwaru jista’ jkun hemm armonizzazzjoni. Min-naħa l-oħra, l-istudju qajjem kwistjonijiet li huma meqjusa xierqa għal-leġiżlatur tal-UE biex iqis li jmexxi ’l quddiem, inklużi l-kwalifiki u t-taħriġ tal-prattikanti tal-insolvenza, il-gradazzjoni ta’ talbiet u l-ordni tal-prijoritajiet, l-azzjonijiet ta’ evitar u aġġustament u l-kwistjonijiet proċedurali relatati ma’ proċedimenti formali ta’ insolvenza.

92

Ir-riżultati tal-istħarriġ li wettaqna tal-awtoritajiet pubbliċi juru li aktar minn 50 % tar-rispondenti jemmnu li l-Kummissjoni jmissha tipprijoritizza s-sejba ta’ bażi komuni b’mod partikolari dwar: a) il-kundizzjonijiet għall-ftuħ ta’ proċedimenti ta’ insolvenza, b) id-definizzjoni ta’ insolvenza, u c) il-gradazzjoni ta’ talbiet ta’ insolvenza (ara l-Figura 9). Kien hemm 23 % tar-rispondenti li indikaw li l-Kummissjoni jmissha tistabbilixxi bażi komuni għall-azzjonijiet revokatorji.

Il-Kummissjoni ħarġet Kodiċi ta’ Kondotta sod dwar it-Taxxa Minn Ras il-Għajn iżda dan mhuwiex vinkolanti

93

Taxxa minn ras il-għajn hija taxxa diretta imposta fuq l-introjtu passiv li jinkludi l-imgħax, id-dividendi, id-drittijiet dovuti għall-użu ta’ proprjetà, u l-qligħ kapitali. It-taxxa tinżamm jew mill-pajjiż tar-residenza jew inkella mill-pajjiż tas-sors jew mit-tnejn li huma, u l-investitur irid japplika biex jitlob lura t-taxxa jew jikseb rifużjoni. Fir-rapport tagħhom dwar l-ostakli transfruntiera (ara l-paragrafu 80), il-Kummissjoni u l-Istati Membri identifikaw proċeduri diskriminatorji u onerużi għat-talba għal ħelsien mit-taxxa minn ras il-għajn bħala li jimpedixxu l-investiment transfruntier. Bl-istess mod, l-EPTF ġibed l-attenzjoni għall-fatt li l-proċeduri ineffiċjenti għall-ġbir tat-taxxa minn ras il-għajn huma prijorità għal azzjoni biex isir titjib fl-ambjent ta’ wara n-negozjar fl-UE³⁸.

94

Biex tindirizza dawn il-kwistjonijiet, fil-11 ta’ Diċembru 2017 il-Kummissjoni ppubblikat Kodiċi ta’ Kondotta dwar it-Taxxa minn Ras il-Għajn. Hija tirrakkomanda prinċipalment li l-gvernijiet jieħdu passi biex jimplimentaw proċeduri tar-rifużjoni tat-taxxa, fosthom sistema standardizzata u armonizzata għall-provvediment ta’ ħelsien mit-taxxa minn ras il-għajn, biex b’hekk id-drittijiet u l-eżenzjonijiet skont it-trattati jiġu applikati direttament u jiddaħħlu fis-seħħ. Madankollu, il-Kodiċi mhuwiex vinkolanti u mhuwiex sod biżżejjed f’ċerti partijiet, pereżempju dwar id-dati ta’ skadenza sa meta l-awtoritajiet tat-taxxa fl-Istati Membri jridu jipproċessaw it-talbiet għal rifużjonijiet.

95

Filwaqt li l-Kummissjoni kienet attiva fil-promozzjoni ta’ proċeduri aktar sempliċi ta’ taxxa minn ras il-għajn fi ħdan l-UE, sa issa żammet lura milli tipproponi aktar minn kodiċi ta’ kondotta wieħed mhux vinkolanti billi l-ostakli legali u politiċi biex isir mod ieħor ikunu għoljin. B’mod partikolari, anki fid-dawl ta’ diskussjonijiet diffiċli fuq livell internazzjonali, hija ma pproponietx direttiva bbażata fuq l-Artikolu 115 tat-TFUE minħabba li dan ikun jirrikjedi:

• li l-Kummissjoni turi li n-nuqqas ta’ azzjoni tagħha jaffettwa direttament il-funzjonament xieraq tas-suq intern, u
• l-unanimità fil-Kunsill u proċedura leġiżlattiva speċjali.

96

Mill 1975 ’il hawn, il-Kummissjoni ppruvat issib soluzzjoni komuni dwar it-taxxa minn ras il-għajn fuq id-dividendi bbażata fuq l-Artikolu 115 tat-TFUE, iżda ma rnexxilhiex. Il-maġġoranza tal-Istati Membri rrifjutaw Komunikazzjoni aktar reċenti tal-Kummissjoni li tipproponi tranżizzjoni pass pass lejn votazzjoni b’maġġoranza kwalifikata fil-qasam tat-tassazzjoni³⁹.

97

Minflok, il-Kummissjoni mmonitorjat l-implimentazzjoni tal-kodiċi ta’ kondotta permezz ta’ kwestjonarju u sessjonijiet ta’ ħidma mal-Istati Membri. It-tnejn li huma ġibdu l-attenzjoni, fost oħrajn, għall-oqsma li ġejjin u li jirrikjedu aktar titjib:

• id-diġitalizzazzjoni tal-preżentazzjoni ta’ talbiet għal rifużjonijiet, u
• l-introduzzjoni tal-possibbiltà li jiġu aċċettati provi alternattivi tar-residenza fiskali.

98

Barra minn hekk, fil-qafas tas-Summit tal-UE dwar l-Amministrazzjoni tat-Taxxa, l-amministrazzjonijiet tat-taxxa tal-Istati Membri qablu f’Mejju 2020 li l-Kummissjoni se torganizza fluss ta’ ħidma ddedikat biex tesplora inizjattivi leġiżlattivi u mhux leġiżlattivi biex jiġu indirizzati l-isfidi attwali fi proċeduri relatati mat-taxxa minn ras il-għajn, inkluża sistema potenzjali ta’ ħelsien mit-taxxa minn ras il-għajn.

99

Fil-15 ta’ Lulju 2020, il-Kummissjoni ħarġet Pjan ta’ Azzjoni għal tassazzjoni ġusta u sempliċi⁴⁰. Billi l-ostakli tat-taxxa għall-investiment transfruntier jippersistu minkejja l-Kodiċi ta’ Kondotta dwar it-Taxxa minn Ras il-Għajn, il-Kummissjoni ħabbret li kienet se tipproponi inizjattiva leġiżlattiva għall-introduzzjoni ta’ sistema komuni u standardizzata, mifruxa mal-UE kollha, għall-ħelsien mit-taxxa minn ras il-għajn, akkumpanjata minn skambju ta’ informazzjoni u mekkaniżmu ta’ kooperazzjoni fost l-amministrazzjonijiet tat-taxxa. Fl-2022, il-Kummissjoni biħsiebha tipproduċi valutazzjoni tal-impatt li possibbilment twassal għal proposta tal-Kummissjoni għal direttiva tal-Kunsill li tintroduċi sistema ta’ ħelsien mit-taxxa minn ras il-għajn.

Is-CMU ma kellhiex qafas ta’ prestazzjoni konvinċenti

100

Aħna eżaminajna jekk il-Kummissjoni kinitx:

1. stabbiliet objettivi speċifiċi, li jistgħu jitkejlu, li jistgħu jintlaħqu, raġonevoli u f’waqthom u jekk kinitx ipprijoritizzat b’mod suffiċjenti l-miżuri;
2. ikkomunikat b’mod ċar dwar is-CMU mal-pubbliku; u jekk kinitx
3. stabbiliet sistema komprensiva ta’ monitoraġġ.

L-objettivi tas-CMU kienu pjuttost vagi u l-prijoritajiet ġew stabbiliti tard

101

Il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU u l-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu tiegħu kienu akkumpanjati minn analiżi ekonomika dettaljata. Fir-rigward tal-proċess ta’ konsultazzjoni għall-Green Paper tal-Kummissjoni tal-2015 dwar is-CMU u għall-aġġornament tagħha tal-2017, il-Kummissjoni organizzat il-proċess tajjeb u kkomunikat tajjeb ir-riżultati; dan ġie kkonfermat mill-istħarriġ tagħna. Is-CMU prinċipalment evokat l-interess tas-settur finanzjarju u ta’ erba’ Stati Membri kbar. Kien hemm inqas interess minn negozji/SMEs oħra u minn Stati Membri oħra bi swieq kapitali inqas żviluppati.

102

Il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU jibni fuq tliet livelli ta’ objettivi: tnejn globali, tlieta strateġiċi u tlieta operazzjonali. Skont l-objettivi operazzjonali, il-Pjan ta’ Azzjoni jinqasam f’7 oqsma ta’ intervent, li min-naħa tagħhom jinqasmu f’25 objettiv speċifiku. L-objettivi speċifiċi huma implimentati permezz ta’ total ta’ 71 miżura. Din il-loġika ta’ intervent (jiġifieri s-siġra tal-objettivi; ara l-Figura 10) ġiet ippreżentata b’mod ġenerali biss fl-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu. Ir-rabtiet bejn l-erba’ oqsma ta’ intervent awditjati, il-bosta objettivi speċifiċi tagħhom, il-miżuri sottostanti u l-impatti trasversali tagħhom ma ġew spjegati f’ebda dokument tal-Kummissjoni, għalkemm dan kien meħtieġ skont il-qafas ta’ Regolamentazzjoni Aħjar⁴¹.

103

Il-prijoritizzazzjoni u s-sekwenzar tal-azzjonijiet kienu jkunu importanti għall-proġett mill-bidu nett tiegħu, billi kemm il-Pjan ta’ Azzjoni kif ukoll l-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu kien fihom għadd kbir ta’ miżuri. Il-miżuri ma kinux kollha tal-istess piż: xi wħud kienu ta’ natura preparatorja, amministrattiva jew ta’ monitoraġġ filwaqt li oħrajn kienu relatati ma’ proposti leġiżlattivi jew miżuri oħra mhux leġiżlattivi, li kellhom l-intenzjoni li jkunu ta’ natura strateġika. Il-Kummissjoni ma stabbilietx prijoritajiet espliċiti fost l-azzjonijiet tal-Pjan ta’ Azzjoni 2015. Minflok, il-prijoritizzazzjoni kienet impliċita biss permezz tat-twaqqit tad-diversi azzjonijiet, li jirrifletti l-fattibbiltà u l-ħtieġa għal xogħol ta’ tħejjija.

104

Dan kien minħabba l-fatt li l-Pjan ta’ Azzjoni tħejja b’urġenza u għalhekk ma kienx hemm analiżi bil-quddiem rigward jekk xi waħda mill-miżuri jkollhiex effett aktar b’saħħtu minn oħrajn. Disa’ azzjonijiet ta’ prijorità ġew introdotti biss fl-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu tal-2017. L-istħarriġiet u l-intervisti li wettaqna wrew li n-narrattiva tal-proġett tas-CMU ma kinitx ċara għalkollox u l-viżibbiltà tiegħu kienet limitata għall-udjenza speċjalizzata. Barra minn hekk, anki l-objettivi speċifiċi għal kull qasam ta’ intervent kienu vagi u ma setgħux jitkejlu.

105

Biex tappoġġa l-objettivi tas-CMU, f’xi każijiet il-Kummissjoni użat stimi ġenerali (ara l-Kaxxa 2).

106

Il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU ma kienx neċessarjament jelenka l-azzjonijiet kollha li kienu għaddejjin jew li kienu qed jiġu riflessi mill-Kummissjoni u li kienu jaqblu mal-objettivi tal-proġett. Eżempju ta’ dan huwa l-ESAP (ara l-paragrafu 43).

Il-miżuri tas-CMU ma setgħux jissodisfaw b’mod realistiku l-aspettattivi għoljin li nħolqu mill-Kummissjoni

107

It-tnedija tas-CMU u l-komunikazzjoni madwar dan il-proġett emblematiku ġew perċepiti mill-parteċipanti fis-suq bħala impenn sostanzjali mill-Kummissjoni biex tikkaġuna impatt pożittiv sinifikanti. Il-komunikazzjoni dwar il-proġett qajmet aspettattivi li kienu ogħla milli setgħet realistikament tilħaq bil-miżuri li pproponiet u li huma fi ħdan il-mandat tagħha.

108

Il-Kummissjoni kien biħsiebha li bil-Pjan ta’ Azzjoni tagħha tal-2015 tistabbilixxi s-sisien għal CMU li tiffunzjona tajjeb sal-2019. Id-dipendenza tal-kumpaniji tal-UE mill-finanzi bankarji u d-defiċjenzi fl-iżvilupp tas-swieq kapitali tal-UE huma riflessjoni ta’ diversi fatturi strutturali, li ma jistgħux jittaffew jew jiġu ttrasferiti permezz ta’ pjan ta’ azzjoni fuq ftit snin. F’Marzu 2019, il-Kummissjoni madankollu ħabbret fir-rapport ta’ progress tagħha li hija wettqet il-wegħda tagħha fiż-żmien stipulat.

109

Madankollu, l-analiżi minn korpi pubbliċi (Fond Monetarju Internazzjonali, Bank Ċentrali Ewropew), assoċjazzjonijiet privati (Assoċjazzjoni għas-Swieq Finanzjarji fl-Ewropa, Federazzjoni Bankarja Ewropea), inizjattivi mmexxija mill-industrija (Market4Europe) u gruppi ta’ riflessjoni (Bruegel, Centre for European Policy Studies, Eurofi) tipprovdi indikazzjoni li s-CMU għadha ’l bogħod milli tiġi kkompletata u għad fadal ħafna xogħol xi jsir. Din l-indikazzjoni hija sostnuta minn indikaturi tas-suq ta’ livell għoli, bħall-indikaturi ta’ integrazzjoni finanzjarja tal-Bank Ċentrali Ewropew, il-proporzjon ta’ dejn għal self mill-banek, jew il-kompożizzjoni tal-assi finanzjarji tal-unitajiet domestiċi. Fil-fatt, dawn l-indikaturi ma nbidlux wisq meta mqabbla maż-żmien ta’ qabel it-tnedija tal-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU.

110

L-opinjonijiet fost ir-rispondenti għall-istħarriġiet li wettaqna huma maqsuma fir-rigward ta’ jekk il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU u l-aġġornament tiegħu kinux ambizzjużi żżejjed, mhux eżiġenti biżżejjed, jew maħsuba sew u f’konformità mal-objettivi tiegħu. Ir-rispondenti li kkritikaw is-CMU bħala ambizzjuża żżejjed semmew primarjament il-kumplessità tagħha li affettwat b’mod negattiv il-fattibbiltà tagħha. It-tieni, li l-Kummissjoni stmat b’mod insuffiċjenti ż-żmien meħtieġ biex is-CMU u l-miżuri tal-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu jiġu approvati mill-koleġiżlaturi. Kif issemma ripetutament mill-partijiet ikkonċernati li intervistajna, l-ambizzjonijiet għas-CMU huma mistennija li jkunu għoljin u xprunati mill-Kummissjoni iżda fl-istess ħin, ikun tajjeb li l-proġett ikun realistiku u fattibbli biżżejjed biex isir progress.

111

L-azzjonijiet u l-lievi ewlenin jiddependu minn parteċipanti oħra, b’mod partikolari l-koleġiżlaturi u l-Istati Membri. Kif indikat hawn fuq (eż. il-paragrafi 85, 90 u 96), l-appoġġ li jingħata mill-Istati Membri huwa kruċjali fir-rigward ta’ oqsma li huma ta’ kompetenza nazzjonali. Il-Kummissjoni ddikjarat fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU u fl-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu li ma tistax tibni s-CMU waħedha u li s-suċċess tal-proġett jiddependi wkoll mir-rieda politika tal-Istati Membri u mill-adozzjoni mill-industrija.

112

F’termini ta’ miżuri leġiżlattivi, il-Kummissjoni ffukat fuq programm leġiżlattiv pjuttost limitat li jinkludi 13-il inizjattiva (ara l-Anness VI). Madankollu, f’bosta każijiet, il-Kummissjoni kellha tnaqqas sinifikattivament l-ambizzjonijiet inizjali tagħha sabiex tilħaq ftehim bejn il-koleġiżlaturi, bħal pereżempju fil-każ tar-rieżaminar tal-ASE, jew tħalli barra mis-CMU kwistjonijiet politikament kontroversjali bħall-ass sikur Ewropew.

113

F’xi każijiet oħra, anki meta l-Kummissjoni ressqet il-proposti leġiżlattivi tagħha għal miżuri tas-CMU fil-biċċa l-kbira fil-ħin, il-proċess leġiżlattiv dam aktar milli kien mistenni (ara l-paragrafu 46). Bl-istess mod, il-proposta tal-Kummissjoni għal Direttiva dwar BKKTK, li hija importanti biex tingħeleb il-predispożizzjoni favur id-dejn, waqfet fil-Kunsill (ara l-paragrafu 33). B’mod ġenerali, sa issa ġew adottati u daħlu fis-seħħ 12-il miżura legali (minn 13), l-aktar lejn tmiem l-iskeda ta’ żmien tas-CMU. Ħamsa biss minn dawk li daħlu fis-seħħ diġà ġew applikati b’mod sħiħ jew parzjali, filwaqt li s-sebgħa l-oħra huma mistennija li jiġu applikati gradwalment u se jsiru effettivi sa nofs l-2022, jew saħansitra aktar tard (ara l-Anness VI).

114

Il-maġġoranza tal-miżuri mhux leġiżlattivi (jiġifieri studji esperti, l-aħjar prattiki, konsultazzjonijiet) kienu utli għall-bini u l-kondiviżjoni tal-għarfien fir-rigward ta’ segmenti speċifiċi tas-suq u, f’xi każijiet, wasslu għal proposta leġiżlattiva (eż. finanzjament kollettiv, bonds koperti). Madankollu, minħabba n-natura preparatorja u mhux vinkolanti tagħhom – ma setgħux jagħmlu bidla reali. Eżempju ta’ dan huwa l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-liġi applikabbli għall-effetti proprjetarji tat-tranżazzjonijiet tat-titoli, li ma tejbitx b’mod sinifikanti ċ-ċertezza legali meta mqabbla mal-istatus quo.

Il-Kummissjoni ma mmonitorjatx b’mod regolari l-progress kumplessiv biex jintlaħqu l-objettivi tas-CMU

115

Il-monitoraġġ huwa meħtieġ biex min ifassal il-politika u l-partijiet ikkonċernati jkunu jistgħu jivverifikaw jekk l-implimentazzjoni tal-politika hijiex “fit-triq it-tajba” u biex jiġġeneraw informazzjoni li tista’ tintuża biex jiġi evalwat jekk tkunx laħqet l-objettivi tagħha.⁴⁴ Il-monitoraġġ jista’ jsir f’livelli differenti (jiġifieri fil-livell strateġiku jew fil-livell ta’ miżuri ta’ politika individwali), f’punti ta’ żmien differenti (fil-punt tal-implimentazzjoni, matul jew wara l-implimentazzjoni tal-politika) u bi frekwenza li tvarja (kull sena, kull tliet xhur, eċċ.).

116

Aħna awditjajna jekk il-Kummissjoni stabbilietx arranġamenti adegwati għall-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tas-CMU b’mod ġenerali. Dan jinkludi l-għażla ta’ indikaturi użati għall-monitoraġġ tal-iżviluppi tas-CMU u d-data użata biex tirrapporta dwarhom.

117

Sa issa l-Kummissjoni użat għadd ta’ għodod (ara l-Figura 11) biex tirrieżamina u tirrapporta dwar l-azzjonijiet tas-CMU kif ukoll l-iżviluppi fis-swieq kapitali. Madankollu, l-ebda waħda mill-għodod ma ġiet speċifikament iddedikata biex timmonitorja regolarment il-progress kumplessiv fis-seba’ oqsma ta’ intervent tas-CMU.

118

Filwaqt li l-Kummissjoni bdiet tivvaluta l-iżviluppi tas-suq kapitali rilevanti għas-seba’ oqsma ta’ intervent tas-CMU⁴⁵ fl-edizzjoni tal-2016 tad-dokument intitolat Economic and Financial Stability and Integration Review – pubblikazzjoni bi skop ġenerali li nbdiet l-ewwel darba fl-2007 – hija ma aġġornatx dan il-qafas minn hemm ’il quddiem. Barra minn hekk, ħafna mill-indikaturi ewlenin tal-EFSIR tal-2016 ma kellhomx miżuri tal-linja bażi u valuri fil-mira.

119

Ir-raġuni prinċipali tal-Kummissjoni għan-nuqqas ta’ żamma tas-sistema ta’ monitoraġġ stabbilita fl-EFSIR tal-2016 kienet l-istadju bikri tas-CMU, b’ħafna mill-miżuri ta’ politika li għadhom fil-proċess li jiġu ppromulgati, u l-intervall ta’ żmien sostanzjali li fih il-bidliet fl-istrutturi finanzjarji jsiru viżibbli fl-istatistika kwantitattiva. Madankollu, dawn il-kwistjonijiet ma kellhomx iwaqqfu lill-Kummissjoni milli tistabbilixxi arranġamenti ta’ monitoraġġ u tiżviluppahom maż-żmien.

120

Fl-2020, jiġifieri ħames snin wara l-bidu tas-CMU u fuq stedina tal-Kunsill, il-Kummissjoni kkuntrattat studju bil-ħsieb li tiżviluppa tabella operattiva tal-indikaturi ewlenin tal-prestazzjoni għall-monitoraġġ tal-progress fis-CMU. F’konformità mal-proposta, il-kuntrattur ipprova jistabbilixxi loġika ta’ intervent ibbażata fuq l-evidenza. F’dan l-approċċ, il-kuntrattur fittex li jiddetermina kif bidliet f’eżiti aktar immedjati tal-miżuri ta’ politika tas-CMU (eż. l-ispejjeż tal-elenkar) jaffettwaw l-objettivi prinċipali tas-CMU (eż. is-sehem relattiv tal-ekwità elenkata tal-korporazzjonijiet mhux finanzjarji u l-finanzjament b’dejn meta mqabbel mas-self bankarju).

121

Fl-abbozz tar-rapport finali tiegħu, il-konsulent issuġġerixxa aktar minn 50 indikatur fuq 4 oqsma⁴⁶ għal inklużjoni possibbli fit-tabella operattiva u rrakkomanda li l-Kummissjoni tagħti kunsiderazzjoni ulterjuri għall-għan, il-grupp tal-utenti, l-istruttura u l-manutenzjoni meta tfassal it-tabella operattiva tal-KPIs. Sadanittant il-Kummissjoni ħadet passi biex tiżviluppa indikaturi addizzjonali, pereżempju dwar l-integrazzjoni tas-suq, billi x-xogħol tal-kuntrattur wera li ħafna mill-indikaturi tal-eżitu aktar immedjati meħtieġa għal-loġika ta’ intervent jew mhumiex disponibbli jew inkella mhumiex adatti fis-sens li qabżu waħda mit-tliet linji ħomor⁴⁷.

122

Sabiex isir rapport dwar l-indikaturi, hija meħtieġa data adatta. Aħna nosservaw li d-data meħtieġa għall-monitoraġġ tal-progress fuq miżuri individwali ta’ politika tas-CMU xi drabi ma kinitx disponibbli, jew ma kinitx disponibbli fi kwalità u granularità suffiċjenti. Dan jista’ wkoll ifixkel il-prospetti li jsir tentattiv biex jitkejjel il-progress fl-implimentazzjoni kumplessiva tas-CMU. B’mod partikolari, in-nuqqas ta’ informazzjoni affidabbli dwar id-distribuzzjoni transfruntiera tal-fondi ta’ investiment jirrappreżenta lakuna fid-data magħrufa sew li ġiet rikonoxxuta mill-ESMA matul il-proċess tal-awditjar tagħna.

123

Fil-fażi tat-twaqqif tas-CMU, il-Kummissjoni ppruvat tagħmel l-aħjar mis-sitwazzjoni billi takkumula data minn għadd ta’ sorsi, inkluż mill-ESMA. Pereżempju, filwaqt li l-ESMA żżomm informazzjoni dwar l-għadd ta’ fondi rreġistrati EuVECA u EuSEF, data oħra bħal fondi miġbura u investimenti magħmula nkisbu minn sorsi mhux tal-Kummissjoni bħal Invest Europe. Barra minn hekk, l-ESMA sserraħ fil-biċċa l-kbira fuq sorsi privati (eż. BAML) għall-istimi tagħha tas-suq tat-titolizzazzjoni mhux STS. Id-dipendenza mill-fornituri privati tad-data tista’ tkun problematika, billi l-ġbir tad-data jieħu ħafna ħin, spiss jiswa ħafna f’termini monetarji u l-Kummissjoni tista’ ma tkunx f’pożizzjoni li tiġġudika l-kwalità tagħha.

124

Il-Kummissjoni ħadet passi biex tinkludi klawżoli tad-data fil-leġiżlazzjoni rilevanti tas-CMU biex tiżgura li tkun qed tinġabar l-informazzjoni meħtieġa għal skopijiet ta’ monitoraġġ u evalwazzjoni – jekk mhux disponibbli u aċċessibbli permezz ta’ sorsi oħra. Pereżempju, leġiżlazzjoni ġdida tas-CMU⁴⁸ tobbliga lill-ESMA mill-2022 ’il quddiem biex tospita reġistru għall-UE kollha b’data dwar id-distribuzzjoni transfruntiera għall-UCITS, l-AIFMD u fondi oħra. Il-Kummissjoni enfasizzat li r-rekwiżiti addizzjonali tar-rappurtar imposti fuq l-industrija jridu jiġu ġġustifikati bir-reqqa.

Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

125

L-UE għandha b’mod predominanti sistema finanzjarja bbażata fuq is-self, li sserraħ ħafna fuq finanzjament ibbażat fuq il-banek. Il-Kummissjoni għamlet sforzi biex issir tranżizzjoni lejn aktar finanzjament ibbażat fuq is-suq u biex tissupplimenta l-Unjoni Bankarja permezz tas-CMU. L-għanijiet prinċipali tas-CMU kienu li jitrawmu l-iżvilupp u l-integrazzjoni tas-swieq kapitali tal-UE u jiżdied il-finanzjament alternattiv għall-SMEs. Il-konklużjoni kumplessiva tagħna hija li l-Kummissjoni għamlet l-ewwel passi lejn dan l-għan diffikultuż, iżda għad iridu jinkisbu r-riżultati.

126

Ħafna mill-miżuri li l-Kummissjoni setgħet tieħu fi ħdan il-mandat tagħha huma passi żgħar lejn l-objettivi tagħha, iżda sa issa ma kinux jistgħu jaġixxu bħala katalist għall-bidla fl-UE. Minkejja li l-miżuri mhux vinkolanti, bħal rapporti jew l-aħjar prattiki, ikkontribwew għall-bini tal-għarfien dwar segmenti speċifiċi tas-suq kapitali, ħafna minnhom kellhom impatt pjuttost limitat minħabba n-natura tagħhom. Limitazzjoni li ffaċċjat ukoll il-Kummissjoni hija li ħafna mill-azzjonijiet ewlenin jistgħu jitwettqu biss mill-Istati Membri jew bl-appoġġ sħiħ tagħhom.

127

Il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU tal-2015 sar f’kontinwità mal-pjanijiet preċedenti, prinċipalment billi ttieħdu ideat preċedenti u ġew inklużi miżuri diġà ppjanati jew billi ġiet proposta l-kalibrazzjoni tar-regolamenti eżistenti (jiġifieri l-prospett, l-EuVECA) sabiex isir progress f’segmenti speċifiċi tas-swieq kapitali. Ħafna mill-miżuri ta’ politika lejn l-objettiv tad-diversifikazzjoni tas-sorsi ta’ finanzjament għall-SMEs kienu qed jindirizzaw kwistjonijiet li kienu limitati wisq biex jagħtu bidu u jikkatalizzaw bidla strutturali lejn aktar finanzjament tas-suq fl-Ewropa (ara l-paragrafi 20-39).

128

Minkejja l-isforzi tal-Kummissjoni skont il-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, l-azzjonijiet tagħha biex tegħleb l-ostakli għall-informazzjoni għas-suq tal-finanzjament għall-SMEs kellhom impatt limitat ħafna fir-rigward tal-iffaċilitar tat-tqabbil tal-interessi tal-atturi tas-suq. Il-Kummissjoni ma inkludietx proġett rilevanti fil-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU, l-ESAP, li kien qed jiġi diskuss qabel il-Pjan ta’ Azzjoni tal-2015 tas-CMU. B’riżultat ta’ dan, l-ostakli għall-informazzjoni min-naħa tad-domanda u dik tal-provvista għadhom prevalenti (ara l-paragrafi 40-43).

129

Fir-rigward tal-isfida tal-finanzjament bankarju, il-Kummissjoni ħadet inizjattivi biex isir titjib fil-kapaċità tagħhom li jipprovdu kreditu lill-kumpaniji tal-UE. Filwaqt li l-inizjattiva STS kienet pass pożittiv, hija għadha ma pproduċietx l-effett antiċipat fis-suq Ewropew tat-titolizzazzjoni u għadha ma ffaċilitatx il-finanzjament tal-SMEs. It-tranżazzjonijiet ta’ titolizzazzjoni jibqgħu fil-biċċa l-kbira kkonċentrati fi ħdan il-klassijiet ta’ assi tradizzjonali (jiġifieri self ipotekarju, self għall-karozzi) u f’ċerti Stati Membri (ara l-paragrafi 44-50).

Rakkomandazzjoni 1 – Jiġu proposti azzjonijiet immirati tajjeb biex jiġi ffaċilitat aktar l-aċċess tal-SMEs għas-swieq kapitali

Jenħtieġ li l-Kummissjoni tipprovdi:

1. miżuri biex il-finanzjament mill-bejgħ ta’ ishma u l-ħruġ pubbliku għall-kumpaniji, b’mod partikolari l-SMEs, isiru aktar attraenti;
2. miżuri biex jitnaqqas l-impatt tal-asimmetrija tal-informazzjoni bejn il-fornituri u l-utenti tal-kapital, b’mod partikolari l-SMEs (eż. billi jiġi stabbilit l-ESAP); u
3. emendi għall-qafas legali biex il-ħruġ ta’ titolizzazzjoni tal-SMEs isir aktar attraenti filwaqt li jitqiesu kif xieraq ir-riskji potenzjali.

Data mmirata għall-implimentazzjoni: l-ewwel trimestru tal-2022

130

Il-Kummissjoni kienet iddikjarat l-ambizzjoni tagħha li tippromwovi l-iżvilupp tas-swieq kapitali tal-Istati Membri, b’mod partikolari fil-pajjiżi li għandhom potenzjal għoli ta’ rkupru. Għal dan il-għan, hija użat proċessi ta’ koordinazzjoni usa’ tal-UE (is-Semestru Ewropew) u għodod ta’ finanzjament, bħall-SRSP, iżda mhux fi ħdan strateġija speċifika, komprensiva u ċara tal-UE (ara l-paragrafi 51-58).

131

Is-Semestru Ewropew jidentifika prinċipalment l-isfidi rilevanti għas-CMU. Madankollu, minkejja l-adozzjoni tal-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU fl-2015 u r-rilevanza dejjem akbar tas-suġġett wara l-Brexit, il-Kummissjoni ma kinitx irrakkomandat lil 10 Stati Membri bi swieq kapitali inqas żviluppati biex jimplimentaw riformi direttament rilevanti (ara l-paragrafi 59-65).

132

Filwaqt li l-Kummissjoni tipprovdi appoġġ tekniku taħt l-SRSP b’livell baxx ta’ piż finanzjarju u amministrattiv lill-Istati Membri, dan l-appoġġ mhuwiex inkorporat fi strateġija speċifika. Il-mudell xprunat mid-domanda tal-appoġġ tekniku ma kienx iwassal biex jingħata appoġġ lill-Istati Membri li jikkorrispondi għall-ħtiġijiet tagħhom. Barra minn hekk, il-proġetti li jinvolvu bosta pajjiżi għadhom l-eċċezzjoni taħt l-SRSP. Il-biċċa l-kbira mill-proġetti kienu għadhom għaddejjin jew tlestew reċentement. Madankollu, il-kampjun tagħna wera riżultati mħallta f’termini ta’ skala u progress tar-riformi. Barra minn hekk, fil-biċċa l-kbira mill-każijiet, l-iskeda ta’ żmien inizjali tal-implimentazzjoni ma ġietx irrispettata u l-analiżi SRSS ma kinitx tirrifletti kif xieraq ir-riskji tal-implimentazzjoni (ara l-paragrafi 66-78).

Rakkomandazzjoni 2 – Jitrawmu swieq kapitali lokali aktar profondi u integrati aħjar

Jenħtieġ li l-Kummissjoni:

1. tiżviluppa strateġija komprensiva biex tindirizza l-ħtiġijiet tas-swieq kapitali lokali;
2. toħroġ CSRs għall-Istati Membri li jeħtieġ li jagħmlu progress fil-finanzjament ibbażat fuq is-suq; u
3. issaħħaħ il-mudell attwali xprunat mid-domanda tal-appoġġ tekniku biex jintlaħqu dawk l-Istati Membri bl-akbar ħtiġijiet, filwaqt li tiffoka fuq ir-riżultati.

Data mmirata għall-implimentazzjoni: ir-raba’ trimestru tal-2022

133

Ħafna mill-ostakli li jimpedixxu l-flussi tal-kapital transfruntieri baqgħu ma ssolvewx għal għexieren ta’ snin. Il-Kummissjoni identifikat li tali ostakli ħafna drabi jiġu mil-liġijiet nazzjonali, inkluż fl-oqsma tal-liġi dwar l-insolvenza u t-taxxa minn ras il-għajn, jew minn nuqqas ta’ edukazzjoni finanzjarja. Skont dan u bbażat fuq talba mill-Kunsill, hija fasslet pjan direzzjonali flimkien mal-Istati Membri biex tindirizzahom, li kien ifisser li ġew inklużi biss l-ostakli li l-Istati Membri kienu lesti li jindirizzaw (ara l-paragrafi 79-81).

134

Il-Grupp ta’ Esperti dwar it-tegħlib ta’ ostakli nazzjonali għall-flussi tal-kapital irrakkomanda fl-2018 li l-Istati Membri jkejlu r-rati tal-litteriżmu finanzjarju u jimplimentaw programmi ta’ edukazzjoni finanzjarja f’konformità mal-prinċipji tal-OECD. Il-Kummissjoni għadha ma ddikkjaratx jekk u kif se tappoġġa lill-Istati Membri fl-isforzi tagħhom, pereżempju, billi tirrieżamina l-programmi ta’ finanzjament rilevanti tal-UE bil-għan li trawwem b’mod aħjar il-litteriżmu finanzjarju tal-konsumaturi, l-investituri u l-SMEs fl-Ewropa kollha (ara l-paragrafi 82-86).

135

L-azzjonijiet tal-Kummissjoni dwar il-kwistjoni tal-insolvenza għandhom il-potenzjal li jiċċaraw id-drittijiet tas-sjieda, jiffaċilitaw ir-ristrutturar bikri u jagħtu lill-intraprendituri opportunitá oħra. Madankollu, huwa improbabbli li dawn iwasslu għal konverġenza tal-proċedimenti ta’ insolvenza. Billi l-liġi sostantiva dwar l-insolvenza tibqa’ taqa’ taħt il-kompetenza unika tal-Istati Membri, il-Kummissjoni ftit li xejn għandha libertà li timxi ’l quddiem mingħajr l-appoġġ tagħhom (ara l-paragrafi 87-92).

136

Il-Kodiċi ta’ Kondotta tal-Kummissjoni dwar it-Taxxi Minn Ras il-Għajn jipproponi l-aħjar prattiki biex jiġu indirizzati proċeduri ta’ ħelsien u ta’ rifużjonijiet li huma onerużi. Madankollu, dan iserraħ fuq impenji volontarji mill-Istati Membri u l-approssimazzjoni aktar vinkolanti tal-prattiki nazzjonali bbażata fuq ir-rakkomandazzjonijiet tal-Kodiċi li jirrikjedu unanimità fil-Kunsill. It-tentattivi preċedenti biex jiġu rriformati l-proċeduri tat-taxxa minn ras il-għajn fuq din il-bażi ma rnexxewx (ara l-paragrafi 93-99).

Rakkomandazzjoni 3 – Jiġu indirizzati l-ostakli transfruntieri ewlenin għall-investiment

Jenħtieġ li l-Kummissjoni:

1. tivvaluta l-mod kif tista’ tippromwovi aħjar il-litteriżmu finanzjarju, inkluż fost l-SMEs, u tappoġġa l-isforzi tal-Istati Membri f’dan il-qasam;
2. tippromwovi l-konverġenza jew l-armonizzazzjoni ta’ elementi ta’ proċedimenti nazzjonali ta’ insolvenza bħall-kriterji għall-ftuħ ta’ proċedimenti ta’ insolvenza, il-ġerarkija għall-gradazzjoni ta’ talbiet, l-ordni ta’ prijoritajiet u azzjonijiet revokatorji, u l-promozzjoni ta’ riformi konkomitanti; u
3. skont xi jkun l-eżitu ta’ valutazzjoni tal-impatt, tipproponi lill-Kunsill Direttiva dwar sistema ta’ ħelsien mit-taxxa minn ras il-għajn.

Data mmirata għall-implimentazzjoni: ir-raba’ trimestru tal-2022

137

L-objettivi tas-CMU tal-Kummissjoni f’ħafna każijiet kienu vagi. Il-prijoritajiet kienu stabbiliti biss tard fil-proċess. Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar dan il-proġett qajmet aspettattivi li kienu ogħla minn dak li setgħet tilħaq bl-azzjonijiet tagħha stess. F’xi każijiet, il-koleġiżlaturi naqqsu b’mod sinifikanti l-ambizzjoni tal-proposti inizjali tal-Kummissjoni, jew il-proposti waqfu fil-Kunsill minħabba nuqqas ta’ kunsens (ara l-paragrafi 100-114).

138

Il-monitoraġġ imwettaq mill-Kummissjoni kien limitat għal progress b’miżuri leġiżlattivi, u l-Kummissjoni ma mmonitorjatx regolarment u konsistentement jekk hijiex qed tagħmel progress fit-twettiq tal-objettivi prinċipali tas-CMU. Barra minn hekk, attwalment mhijiex kapaċi tivvaluta sa liema punt l-azzjonijiet ta’ politika tagħha – kemm miżuri leġiżlattivi kif ukoll dawk mhux leġiżlattivi – qed jikkontribwixxu għall-progress fir-rigward tal-objettivi tas-CMU. Barra minn hekk, il-ġbir tad-data meħtieġa għall-monitoraġġ tal-progress dwar l-objettivi tas-CMU jieħu ħafna ħin, spiss jiswa ħafna f’termini monetarji u l-Kummissjoni tista’ ma tkunx f’pożizzjoni li tiġġudika l-kwalità tagħha. Mhux id-data kollha hija disponibbli faċilment fi kwalità u dettall suffiċjenti. Dawn in-nuqqasijiet huma partikolarment detrimentali fid-dawl tar-rilaxx tat-tieni pjan ta’ azzjoni dwar is-CMU f’Settembru 2020 (ara l-paragrafi 115-119).

139

Ħames snin wara l-bidu tas-CMU, il-Kummissjoni ħadet passi biex tiżviluppa tabella operattiva tal-indikaturi. It-tabella operattiva tista’ tintuża biex tivvaluta s-suċċess tas-CMU fl-intier tiegħu. Jenħtieġ li dan ikun imsejjes fuq loġika ta’ intervent ibbażata fuq l-evidenza u jkun ibbażat fuq l-għażla ta’ indikaturi adatti. Jenħtieġ li d-data biex jinġabru l-indikaturi tkun disponibbli, filwaqt li titqies il-ħtieġa li l-piżijiet tar-rappurtar fuq l-industrija jinżammu għal minimu meħtieġ (ara l-paragrafi 120-124).

Rakkomandazzjoni 4 – Jiġu żviluppati objettivi speċifiċi, miżuri kritiċi u l-monitoraġġ tas-CMU

Jenħtieġ li l-Kummissjoni:

1. tiddefinixxi objettivi speċifiċi u tindirizza minn kmieni l-miżuri kritiċi li huma effettivi biex jintlaħqu l-objettivi tas-CMU;
2. timmonitorja u tirrapporta regolarment dwar il-progress biex jintlaħqu l-objettivi tas-CMU; u
3. tiżgura li l-indikaturi jkunu adatti u bbażati fuq data affidabbli, f’waqtha u disponibbli.

Data mmirata għall-implimentazzjoni: ir-raba’ trimestru tal-2021

Dan ir-Rapport ġie adottat mill-Awla IV, immexxija mis-Sur Alex Brenninkmeijer, Membru tal-Qorti tal-Awdituri, fil-Lussemburgu fl-20 ta’ Ottubru 2020.

Annessi

Anness I – Ħarsa ġenerali lejn il-proġetti SRSP rilevanti għas-CMU awditjati, 2017-2018

Stat Membru	ID tal-SRSS	Proġett SRSP	Output prinċipali f’Marzu 2020	Baġit f’EUR
Il-Bulgarija	SRSP2017/445	Żvilupp ta’ punt uniku ta’ kuntatt għall-iżvelar u d-distribuzzjoni ta’ informazzjoni mill-parteċipanti fis-suq (“punt uniku ta’ kuntatt”)	Speċifikazzjonijiet tekniċi ta’ pjan ta’ azzjoni għal punt uniku ta’ kuntatt u għal pjan operazzjonali (il-21 ta’ Frar 2020)	425 000
Iċ-Ċekja	SRSP2017/360	Analiżi tal-investituri informali Ċeki u promozzjoni tal-investituri informali	Studju li juri l-istatus quo tal-attivitajiet tal-investituri informali fil-pajjiż (is-16 ta’ Ottubru 2018)	70 000
Iċ-Ċekja	SRSP2017/446	Tħejjija ta’ strateġija nazzjonali dwar l-iżvilupp tas-suq kapitali Ċek	Rapport kummentarju dwar l-Istrateġija Nazzjonali għall-Iżvilupp tas-Suq Kapitali Ċek 2019-2023 (approvat f’Marzu 2019)	62 000
L-Estonja	SRSP2017/344	Dijanjostika tas-suq kapitali	Rapport dijanjostiku dwar is-suq kapitali Estonjan (il-15 ta’ Frar 2019)	100 000
L-Estonja	SRSP2017/39	Ir-riforma legali u regolatorja tal-qafas tal-bonds koperti u tat-titolizzazzjoni	Abbozz ta’ Att dwar il-Bonds Koperti u Memorandum ta’ Spjegazzjoni (adottati fit-13 ta’ Frar 2019)	150 000
L-Italja	SRSP2017/508	Is-Swieq Kapitali Taljani u l-Unjoni tas-Swieq Kapitali – Aċċess għall-Finanzi – Dijanjostika	Rieżaminar tas-Suq Kapitali tal-Italja 2020 (il-31 ta’ Jannar 2020)	550 000
Il-Litwanja	SRSP2017/444	It-titjib tal-ambjent tal-investiment għall-investituri istituzzjonali	Studju dijanjostiku (Lulju 2018) u preżentazzjoni (Settembru 2018)	150 000
Il-Polonja	SRSP2017/42	Tfassil ta’ strateġija għall-iżvilupp tas-suq kapitali	Strateġija ta’ Żvilupp tas-Swieq Kapitali għall-Polonja (adottata fl-1 ta’ Ottubru 2019)	150 000
Ir-Rumanija	SRSP2017/44	Twaqqif ta’ Bank Promozzjonali Nazzjonali tar-Rumanija – il-Bank Rumen għall-Iżvilupp – EximBank S.A.	Studju ta’ implimentazzjoni għall-Bank Rumen għall-Iżvilupp (it-18 ta’ Lulju 2019)	448 125
Il-Litwanja	SRSP2018/31	Strument ta’ Appoġġ tal-Ekwità għall-SMEs	Abbozz ta’ leġiżlazzjoni u pjan ta’ implimentazzjoni inklużi bidliet operazzjonali (is-7 ta’ Awwissu 2019)	65 000

NB. Il-benefiċjarju fil-każijiet kollha kien il-Ministeru tal-Finanzi nazzjonali jew simili (l-Italja: il-Ministeru tal-Ekonomija u l-Finanzi; ir-Rumanija: il-Ministeru tal-Finanzi Pubbliċi).

Sors: il-QEA, ibbażat fuq SRSS.

Anness II – Il-Pjan ta’ Azzjoni tal-Kummissjoni 2015 dwar is-CMU u l-predeċessuri tagħha – azzjonijiet magħżula ffukati fuq l-aċċess għall-finanzi

Pjan ta’ azzjoni 1998 dwar il-kapital ta’ riskju	Pjan ta’ Azzjoni 2011 għat-tijib tal-aċċess għall-finanzi għall-SMEs	Pjan ta’ Azzjoni 2015 dwar is-CMU
Prospett – proċeduri ta’ passaport wieħed għall-kumpaniji l-kbar u l-SMEs	Emenda tad-Direttiva dwar il-Prospett għal reġim proporzjonat ta’ żvelar għall-SMEs	Regolament dwar il-Prospett tal-UE (fis-seħħ minn Lulju 2019)
Eżaminar dettaljat tal-ispejjeż għad-ditti biex jiġbru finanzjament b’dejn u finanzjament tal-ekwità fl-Ewropa kollha	Tikketta tas-swieq tat-tkabbir tal-SMEs fil-MiFID	Regolament dwar is-swieq tat-tkabbir tal-SMEs li jemenda l-MAR
Fondi ta’ Kapital ta’ Riskju: Leġiżlazzjoni Komunitarja li tkopri fondi speċifiċi tat-tip magħluq	L-ewwel proposta leġiżlattiva tar-Regolament EuVECA/EuSEF (mhux adottata)	Rieżaminar tar-Regolament EuVECA/EuSEF (adottat u fis-seħħ mill-2018)
Tassazzjoni tal-Fondi ta’ Kapital ta’ Riskju – Kjarifika tal-Ambjent tat-taxxa	Eżaminar tal-ostakli tat-taxxa għall-investiment transfruntier ta’ kapital ta’ riskju	Studju dwar l-inċentivi fiskali għall-kapital ta’ riskju u għall-investituri informali
Eżaminar tat-tassazzjoni tal-ekwità tad-dejn	L-ebda azzjoni	Proposta leġiżlattiva dwar il-Bażi Komuni Konsolidata għat-Taxxa Korporattiva li tindirizza l-predispożizzjoni favur id-dejn
L-ebda azzjoni	Punt uniku ta’ aċċess għal informazzjoni regolata fil-livell tal-UE	Investigazzjoni dwar il-mod kif jiġu żviluppati sistemi tal-informazzjoni pan-Ewropej
L-ebda azzjoni	Finanzjament ta’ ekwità għall-SMEs: Strument finanzjarju ta’ ekwità taħt COSME u Orizzont 2020 – Fondi ta’ Fondi; titolizzazzjoni tal-portafoll tad-dejn tal-SMEs tal-BEI/FEI	Programm pan-Ewropew ta’ Fondi ta’ Fondi ta’ Kapital ta’ Riskju, Venture EU taħt il-BEI/FEI
L-ebda azzjoni	Rinforz tan-Network Enterprise Europe biex l-SMEs jiġu pprovduti informazzjoni aħjar
L-ebda azzjoni	Rieżaminar tas-suq tas-self tal-SMEs, inkluż mekkaniżmu ta’ trasparenza	Prinċipji Ewropej ta’ livell għoli dwar il-feedback li huwa mistenni li jingħata mill-banek lill-SMEs, fil-każ li l-applikazzjonijiet tagħhom għall-kreditu jiġu miċħuda

Sors: il-QEA.

Anness III – Azzjoni tas-CMU għall-iżvilupp tas-swieq kapitali lokali

Anness IV – Ħarsa ġenerali lejn is-CSRs diretti maħruġa lill-Istati Membri kollha, 2014-2019

Qabel is-CMU		Wara l-adozzjoni tal-Pjan ta’ Azzjoni dwar is-CMU (Settembru 2015)
2014	2015	Stat Membru	2016	2017	2018	2019
		Il-Belġju	x	x
		Il-Bulgarija
		Iċ-Ċekja
		Id-Danimarka
	x	Il-Ġermanja	x	x	x
		L-Estonja
x		L-Irlanda			x
Programm	Programm	Il-Greċja	Programm	Programm	Programm
x		Spanja
x		Franza
		Il-Kroazja
x		L-Italja			x	x
Programm	Programm	Ċipru	x	x	x	x
		Il-Latvja
		Il-Litwanja	x
		Il-Lussemburgu
x	x	L-Ungerija
x	x	Malta
x	x	In-Netherlands
		L-Awstrija		x	x	x
		Il-Polonja
x	x	Il-Portugall	x	x	x
		Ir-Rumanija
	x	Is-Slovenja	x	x	x	x
		Is-Slovakkja
		Il-Finlandja
x	x	L-Iżvezja
x		Ir-Renju Unit
10 minn 26 38 %	7 minn 26 27 %	Stat Membru bis-CSR rilevanti għas-CMU	6 minn 27 22 %	6 minn 27 22 %	7 minn 27 26 %	4 minn 28 14 %
157	102	Total tas-CRs	89	78	73	97

Sors: il-QEA, ibbażat fuq id-database CESAR; l-EGOV Briefing tal-Parlament Ewropew, CSRs: Ħarsa ġenerali, Settembru 2019.

Anness V – Ħarsa ġenerali lejn is-CSRs diretti u usa’ maħruġa lill-Istati Membri inqas żviluppati, 2016-2019

Gradazzjoni	Stat Membru	CSRs diretti	CSRs usa’
28	Il-Litwanja	Aċċess għall-finanzjament (2016)	L-EBDA
27	Ir-Rumanija	L-EBDA
26	Is-Slovenja	Aċċess għall-finanzi (2016-2019)	L-EBDA
25	Is-Slovakkja	L-EBDA	Ġustizzja (2017)
24	Il-Bulgarija	L-EBDA	Superviżjoni (2016, 2017, 2019), insolvenza (2016-2019)
23	Il-Latvja	L-EBDA	Insolvenza (2016)
22	L-Estonja	L-EBDA
21	L-Ungerija	L-EBDA
20	Il-Kroazja	L-EBDA	Insolvenza (2017)
19	Il-Greċja	L-EBDA	Insolvenza (2019)
18	Il-Polonja	L-EBDA
17	Iċ-Ċekja	L-EBDA
16	Ċipru	Aċċess għall-finanzi (2016-2019)	Insolvenza (2016-2018), superviżjoni (2019)
15	L-Awstrija	Aċċess għall-finanzi (2017-2019)	L-EBDA

NB. (1) Il-gradazzjoni hija bbażata fuq l-approfondiment tas-swieq kapitali lokali skont Asimakopoulos u Wright, A new sense of urgency: The future of Capital Markets Union, New Financial, Novembru 2019; (2) Bħala “CSRs diretti”, aħna qisna t-tassonomija interna tal-Kummissjoni, prinċipalment l-aċċess għall-finanzi” u t-“tnaqqis tal-predispożizzjoni favur id-dejn”. Sabiex jiġi evitat “tikkettar żejjed tas-CMU”, aħna kklassifikajna r-rakkomandazzjonijiet li jindirizzaw kwistjonijiet li huma mmirati wkoll lejn is-settur bankarju bħala “CSRs usa’”, pereżempju reġimi ta’ insolvenza, superviżjoni tas-settur finanzjarju u bejgħ ta’ self improduttiv; (3) Minħabba l-programmi ta’ aġġustament ekonomiku sal-2018, il-Greċja rċeviet is-CSRs biss fl-2019.

Sors: il-QEA, ibbażat fuq id-database CESAR tal-Kummissjoni.

Anness VI – Ħarsa ġenerali lejn il-miżuri leġiżlattivi tas-CMU minn Lulju 2020

	Miżura	Data ta’ skadenza	KUMM	Il-PE	Il-Kunsill	Adozzjoni	Applikazzjoni minn
1	EuVECA/ Rieżaminar tal-EuSEF	It-tielet trimestru tal-2016	Lulju 2016			Ottubru 2017	Marzu 2018
2	Regolament dwar il-Prospett (rieżaminar)	Ir-raba’ trimestru tal-2015	Novembru 2015			Ġunju 2017	Lulju 2019
3	Regolament dwar it-Titolizzazzjoni STS	It-tielet trimestru tal-2015	Settembru 2015			Diċembru 2017	Jannar 2019
4	Prodott tal-Pensjoni Personali Pan-Ewropew (PEPP)	It-tieni trimestru tal-2017	Ġunju 2017			Ġunju 2019	12-il xahar wara l-pubblikazzjoni tal-atti delegati
5	Rieżaminar tal-Awtoritajiet Superviżorji Ewropej, inkluż tar-regoli AML	It-tielet trimestru tal-2017	Adottata fl-20.9.2017	Mandat ta’ negozjar miksub f’Diċembru 2018	Mandat ta’ negozjar miksub fi Frar 2019	Diċembru 2019	Jannar 2020 u Jannar 2022
6	Rieżaminar tad-ditti tal-investiment	It-tieni trimestru tal-2018	Adottata fl-20.12.2017			Novembru 2019	Ġunju 2021
7	Finanzjament kollettiv	Ir-raba’ trimestru tal-2017 (valutazzjoni tal-impatt) l-ewwel trimestru tal-2018	Adottata fit-8.3.2018	Mandat ta’ negozjar miksub f’Novembru 2018	Mandat ta’ negozjar miksub f’Ġunju 2019	Ir-raba’ trimestru tal-2020	Ir-raba’ trimestru tal-2021
8	Bonds koperti	L-ewwel trimestru tal-2018	Adottata fit-12.3.2018	Mandat ta’ negozjar miksub f’Novembru 2018	Mandat ta’ negozjar miksub f’Novembru 2018	Novembru 2019	Lulju 2022
9	Distribuzzjoni transfruntiera tal-fondi ta’ investiment	L-ewwel trimestru tal-2018 (valutazzjoni tal-impatt) it-tieni trimestru tal-2018	Adottata fit-12.3.2018			Ġunju 2019	Awwissu 2021
10	Regoli li jagħtu lill-SMEs aċċess aktar faċli għas-swieq tat-tkabbir	It-tieni trimestru tal-2018 (valutazzjoni tal-impatt) it-tielet trimestru tal-2018	Adottata fl-24.5.2018			Novembru 2019	Diċembru 2019 jew Jannar 2021
11	Regolament dwar l-Infrastruttura tas-Suq Ewropew (Superviżjoni)	It-tieni trimestru tal-2017	Adottat fit-13.6.2017	Mandat ta’ negozjar miksub f’Mejju 2018	Mandat ta’ negozjar miksub f’Diċembru 2018	Mejju 2019	Ġunju 2019 – Diċembru 2019 – Ġunju 2020 jew Ġunju 2021
12	Oqfsa ta’ ristrutturar preventiv, opportunità oħra u miżuri biex tiżdied l-effiċjenza tal-proċeduri ta’ ristrutturar, insolvenza u kwittanza (DĠ JUST)	Ir-raba’ trimestru tal-2016	Adottata fit-22.11.2016			Ġunju 2019	Lulju 2021, Lulju 2024 u Lulju 2026
13	Il-liġi applikabbli għall-effetti ta’ partijiet terzi tat-tranżazzjonijiet fit-talbiet (DĠ JUST)	Ir-raba’ trimestru tal-2017	Adottata fit-12.3.2018	Mandat ta’ negozjar miksub fi Frar 2019	Għad ma ntlaħaqx ftehim

Sors: il-QEA, ibbażat fuq il-Kummissjoni Ewropea.

Akronimi u abbrevjazzjonijiet

AIF: Fond ta’ Investiment Alternattiv

AIFMD: Direttiva dwar Maniġers ta’ Fondi ta’ Investiment Alternattivi

BAML: Bank of America Merrill Lynch

BKKTK: Bażi Komuni Konsolidata għat-Taxxa Korporattiva

CMU: Unjoni tas-Swieq Kapitali

CSR: Rakkomandazzjoni Speċifika għall-Pajjiż

EFAMA: Assoċjazzjoni Ewropea tal-Ġestjoni tal-Fondi u l-Assi

ESAP: Punt ta’ Aċċess Uniku Ewropew

ESMA: Awtorità Ewropea tat-Titoli u s-Swieq

EuSEF: Fond ta’ Intraprenditorija Soċjali Ewropew

EuVECA: Fond Ewropew ta’ kapital ta’ riskju

IPO: Offerta inizjali lill-pubbliku

SME: Intrapriża żgħira u medja

SRSP: Programm ta’ Appoġġ għal Riformi Strutturali

SRSS: Servizz ta’ Sostenn għar-Riforma Strutturali (issa d-DG REFORM)

Titolizzazzjoni STS: Titolizzazzjoni “Sempliċi, Trasparenti u Standardizzata”

UCITS: Impriża ta’ Investiment Kollettiv f’Titoli Trasferibbli

Glossarju

Bażi Komuni Konsolidata għat-Taxxa Korporattiva (BKKTK): Sett uniku ta’ regoli biex jiġu kkalkulati l-qligħ taxxabbli tal-kumpaniji fl-UE.

Bond kopert: Tip ta’ bond garantit maħruġ minn bank jew istituzzjoni oħra ta’ kreditu li normalment ikun sostnut b’self ipotekarju jew b’self mis-settur pubbliku.

Direttiva dwar is-Swieq fl-Istrumenti Finanzjarji (MiFID): Il-qafas legali tal-UE li jirregola s-swieq finanzjarji u jtejjeb il-protezzjoni għall-investituri. Il-MiFID II issostitwiet id-Direttiva oriġinali fl-2018.

Faċilità multilaterali tan-negozjar: Faċilità awtoregolatorja għal negozjar ta’ strumenti finanzjarji, li tipprovdi alternattiva għall-boroż tradizzjonali u li, għall-kuntrarju ta’ dawn tal-aħħar, tista’ tiġi operata mhux biss minn operatur tas-suq awtorizzat, iżda wkoll minn kumpanija ta’ investiment.

Fond ta’ kapital ta’ riskju: Fond ta’ investiment li jimmaniġġja l-flus minn investituri professjonali li jfittxu li jinvestu f’SMEs b’potenzjal qawwi ta’ tkabbir.

Fond ta’ fondi: Fond kollettiv ta’ investiment li jinvesti f’fondi oħra minflok ma jinvesti direttament f’titoli.

Fondi ta’ Investiment Alternattivi (AIFs): Il-fondi ta’ investiment kollha li mhumiex koperti mid-Direttiva tal-UE dwar il-UCITS u li minflok jaqgħu taħt id-Direttiva dwar Maniġers ta’ Fondi ta’ Investiment Alternattivi (AIFMD). Dan jinkludi fondi ħeġġ, kapital ta’ riskju, fondi tal-ekwità privata u fondi tal-proprjetà immobbli.

Gruppi ta’ Ħidma CMU: Pjattaforma ffurmata skont l-Inizjattiva ta’ Vjenna biex tappoġġa l-iskambju ta’ informazzjoni dwar ix-xejriet finanzjarji fl-Ewropa Ċentrali, tal-Lvant u tax-Xlokk u b’hekk tiżviluppa swieq kapitali lokali, li jinkludu rappreżentanti mis-setturi pubbliċi u privati tal-pajjiżi kkonċernati kif ukoll minn istituzzjonijiet internazzjonali, bil-Kummissjoni bħala koordinatur.

Impriża ta’ Investiment Kollettiv f’Titoli Trasferibbli (UCITS): Veikolu ta’ investiment li jippermetti lill-investituri jiġbru flimkien il-kapital tagħhom u jinvestuh b’mod kollettiv permezz ta’ portafoll ta’ strumenti finanzjarji bħal ishma, bonds u titoli oħra. L-UCITS, li huma koperti minn Direttiva tal-UE, jistgħu jiġu distribwiti pubblikament lill-investituri fil-livell ta’ konsumatur madwar l-UE abbażi ta’ awtorizzazzjoni unika minn Stat Membru wieħed.

Inizjattiva ta’ Vjenna: Forum li ġie stabbilit f’Jannar 2009 li ġab flimkien il-partijiet ikkonċernati pubbliċi u privati prinċipali kollha fis-settur bankarju tal-UE biex jgħin lill-ekonomiji emerġenti fl-Ewropa jiffaċċjaw il-kriżi ekonomika globali.

Kumpanija “Unicorn”: Negozju ġdid privat b’valur ta’ aktar minn USD 1 000 000 000, imsejjaħ hekk minħabba r-rarità ta’ dawn l-impriżi.

Offerta inizjali lill-pubbliku: L-ewwel bejgħ tal-ishma ta’ kumpanija lill-pubbliku.

Predispożizzjoni favur id-dejn: Distorsjoni ekonomika kkawżata mill-fatt li l-pagamenti tal-imgħax fuq id-dejn huma fiskalment deduċibbli fil-biċċa l-kbira mis-sistemi tat-taxxa fuq l-introjtu korporattiv, iżda l-pagamenti tad-dividendi mħallsa għal finanzjament mill-bejgħ ta’ ishma mhumiex.

Profondità tas-suq: Indikatur tal-volum tal-kummerċ f’suq.

Programm ta’ Appoġġ għal Riformi Strutturali (SRSP): Programm tal-UE li jipprovdi appoġġ imfassal apposta għar-riformi istituzzjonali, amministrattivi u li jsaħħu t-tkabbir tal-Istati Membri, mingħajr il-ħtieġa għal kofinanzjament nazzjonali.

Punt ta’ Aċċess Uniku Ewropew: Portal web tal-UE ppjanat biex ikun hemm aċċess rapidu u faċli għal informazzjoni statutorja ta’ kumpaniji elenkati.

Regolament tal-Fond ta’ Intraprenditorija Soċjali Ewropew (EuVECA): Regolament li jipprovdi l-bażi biex ikun hemm passaport volontarju għall-UE kollha għal skemi ta’ investiment alternattivi li jikkwalifikaw b’fokus fuq l-intrapriżi soċjali.

Regolament tal-Fond Ewropew ta’ Kapital ta’ Riskju (EuVECA): Regolament li jipprovdi l-bażi biex ikun hemm passaport volontarju għall-UE kollha għal fondi ta’ kapital ta’ riskju li jikkwalifikaw u kumpaniji ta’ ġestjoni ta’ fondi.

Semestru Ewropew: Ċiklu annwali li jipprovdi qafas għall-koordinazzjoni tal-politiki ekonomiċi tal-Istati Membri tal-UE u għall-monitoraġġ tal-progress.

Suq kbir: Suq li fih it-titoli jiġu nnegozjati f’volum kbir b’differenza żgħira biss bejn il-prezz tax-xiri u l-prezz tal-bejgħ.

Swieq tat-tkabbir tal-SMEs: Tip ta’ faċilità multilaterali tan-negozjar għal ishma maħruġa matul it-tliet snin preċedenti minn kumpaniji b’kapitalizzazzjoni medja tas-suq ta’ inqas minn EUR 200 miljun.

Titolizzazzjoni: Il-prattika ta’ ġbir flimkien ta’ diversi tipi ta’ assi finanzjarji illikwidi bħal ipoteki, self, u kirjiet, u l-bejgħ tagħhom lill-investituri bħala titoli likwidi negozjabbli, bħal bonds.

Ħelsien mit-taxxa minn ras il-għajn: Forma ta’ ħelsien mit-taxxa applikata fil-mument meta t-taxxa titnaqqas minn ras il-għajn.

Tim tal-awditjar

Ir-Rapporti Speċjali tal-QEA jippreżentaw ir-riżultati tal-awditjar tagħha tal-politiki u l-programmi tal-UE, jew ta’ suġġetti relatati mal-ġestjoni minn oqsma speċifiċi tal-baġit. Il-QEA tagħżel u tfassal dawn il-kompiti tal-awditjar biex timmassimizza l-impatt tagħhom billi tqis ir-riskji għall-prestazzjoni jew għall-konformità, il-livell ta’ introjtu jew ta’ nfiq involut, l-iżviluppi li għad iridu jseħħu u l-interess politiku u pubbliku.

Dan l-awditu tal-prestazzjoni twettaq mill-Awla IV tal-Awditjar, Regolamentazzjoni tas-swieq u ekonomija kompetittiva, li hija mmexxija minn Alex Brenninkmeijer, Membru tal-QEA. L-awditu tmexxa minn Rimantas Šadžius, Membru tal-QEA, li ngħata appoġġ minn Mindaugas Pakštys, Kap tal-Kabinett u Tomas Mackevičius, Attaché tal-Kabinett; Marion Colonerus, Maniġer Prinċipali; Anna Ludwikowska, Kap tal-Kompitu; Athanasios Koustoulidis, Ezio Guglielmi, Nadiya Sultan u Karolina Beneš, Awdituri. Victoria Gilson u Richard Moore pprovdew l-appoġġ lingwistiku.

Noti finali

¹ Il-QEA fuq ir-Rapport Annwali tal-Bank Ċentrali Ewropew għall-2017, p. 36.

² Final report of the High Level Forum on the Capital Markets Union, A New Vision for Europe’s Capital Markets Union, l-10 ta’ Ġunju 2020.

³ Il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni, Unjoni tas-Swieq Kapitali għall-persuni u n-negozji - pjan ta’ azzjoni ġdid, COM(2020) 590 final tal-24.9.2020.

⁴ Ir-Regolament (UE) 2017/825 u (UE) 2018/1671.

⁵ Sors tad-data www.statista.com

⁶ SEC(1998) 552 final, il-31 ta’ Marzu 1998.

⁷ COM(2011) 870 final.

⁸ Il-QEA, ir-Rapport Speċjali 17/2019, il-paragrafu 20.

⁹ SWD(2015) 183 final.

¹⁰ IPO Watch Europe 2011 u IPO Watch Europe 2019.

¹¹ Linji gwida politiċi għall-Kummissjoni Ewropea li jmiss 2019-2024.

¹² EUROFI Regulatory Update – April 2020, Relaunching securitisation in the EU, p. 21.

¹³ Il-Kunsill, Konklużjonijiet dwar l-Approfondiment tal-Unjoni tas-Swieq Kapitali, il-5 ta’ Diċembru 2019.

¹⁴ OECD, Report to G20 Finance Ministers and Central Bank Governors – Settembru 2015; Report of the Vienna Initiative Working Group on Capital Markets.

¹⁵ Il-QEA, ir-Rapport Speċjali Nru 17/2019 u r-Rapport Speċjali Nru 02/2020.

¹⁶ Financing a sustainable European Economy – Final report 2018.

¹⁷ SWD(2019) 99 final.

¹⁸ Iċ-Ċekja, l-Estonja, l-Ungerija, il-Polonja u r-Rumanija.

¹⁹ Il-QEA, ir-Rapport Speċjali 16/2020, il-paragrafi 49-50.

²⁰ Il-QEA, ir-Rapport Speċjali Nru 16/2020 – il-Kaxxa 5.

²¹ Il-QEA, ir-Rapport Speċjali Nru 16/2020, il-paragrafi 51, 63 u r-Rakkomandazzjoni 4.

²² Report of the Vienna Initiative Working Group on Capital Markets p. 67.

²³ L-SRSS, il-Kummissjoni Ewropea: Technical assistance in the area of Capital Markets Union, l-ewwel verżjoni, April 2017.

²⁴ Ara pereżempju EFAMA Quarterly Statistical Release, Marzu 2019 Nru 76, ESMA Annual Statistical Report 2020, ALFI, Global Fund Distribution 2019.

²⁵ COM(2018) 92 final.

²⁶ COM(2017) 147 final.

²⁷ The Giovannini Group (Novembru 2001), Cross-Border Clearing and Settlement Arrangements in the European Union.

²⁸ COM(2015) 468 final.

²⁹ OECD/INFE (2020), International Survey of Adult Financial Literacy.

³⁰ Inizjattiva ta’ Vjenna (it-12 ta’ Marzu 2018). Report by the Working Group on Capital Markets Union. http://vienna-initiative.com/resources/themes/vienna/wp-content/uploads/2018/03/VI-CMU-Working-Group-Final-Report-March-2018.pdf.

³¹ Il-minuti tal-Kumitat tas-Servizzi Finanzjarji tat-3 ta’ Mejju 2018.

³² https://eiah.eib.org/about/index.

³³ Id-Direttiva (UE) 2019/1023 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta’ Ġunju 2019 dwar oqfsa ta’ ristrutturar preventiv, dwar il-ħelsien mid-dejn u l-iskwalifiki, u dwar miżuri sabiex tiżdied l-effiċjenza tal-proċeduri li jikkonċernaw ir-ristrutturar, l-insolvenza u l-ħelsien mid-dejn, u li temenda d-Direttiva (UE) 2017/1132 (Direttiva dwar ir-ristrutturar u l-insolvenza) (ĠU L 172, 26.6.2019).

³⁴ COM(2018) 96 final.

³⁵ COM(2018) 89 final.

³⁶ COM(2015) 468 final, p. 30.

³⁷ Pubblikazzjoni tal-UE, Study on a new approach to business failure and insolvency, 2016.

³⁸ Rapport tal-EPTF, il-15 ta’ Mejju 2017.

³⁹ COM(2019) 8 final “Lejn teħid ta’ deċiżjonijiet aktar effiċjenti u demokratiku fil-qasam tal-politika tat-tassazzjoni tal-UE” – il-15 ta’ Jannar 2019.

⁴⁰ COM(2020) 312 final.

⁴¹ L-Għodda 16 “Kif jiġu stabbiliti l-objettivi” tal-Għodda ta’ Regolamentazzjoni Aħjar.

⁴² CMU Green Paper u https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/MEMO_15_5733.

⁴³ Ian Bell et al., Relaunching securitisation in the EU in the Eurofi, Regulatory Update, April 2020, pp. 20, 22-24.

⁴⁴ Il-Kummissjoni Ewropea. Għodda ta’ Regolamentazzjoni Aħjar # 41 Arranġamenti ta’ Monitoraġġ u Indikaturi. https://ec.europa.eu/info/sites/info/files/file_import/better-regulation-toolbox-41_en_0.pdf.

⁴⁵ Is-seba’ qasam ta’ intervent – “it-tisħiħ tas-superviżjoni” – kien separat mill-qasam ta’ “iffaċilitar tal-investiment transfruntier” fl-Analiżi ta’ Nofs it-Terminu tal-2017.

⁴⁶ L-erba’ oqsma huma 1) Finanzjament ta’ ditti fis-swieq pubbliċi tal-ekwità u tad-dejn, 2) Finanzjament tal-innovazzjoni, negozji ġodda u kumpaniji mhux elenkati, 3) Użu ta’ swieq kapitali biex tiġi rinforzata l-kapaċità bankarja, 4) Trawwim tal-parteċipazzjoni fil-livell tal-konsumatur.

⁴⁷ L-indikaturi ġew irrifjutati jekk kienu jaqbżu waħda minn tliet “linji ħomor”: nuqqas ta’ replikabbiltà, nuqqas ta’ kopertura ġeografika u nuqqas ta’ serje temporali u varjazzjoni fost il-pajjiżi.

⁴⁸ L-Artikolu 12(1) tar-Regolament (UE) 2019/1156.

⁴⁹ “Biex jispiraw u jimmotivaw lill-atturi tas-suq pubbliku u privat biex ikomplu jkabbru u jintegraw is-swieq kapitali fl-Istati Membri u r-reġjuni rispettivi tagħhom”.

⁵⁰ Jagħmel biss referenza ġenerali għas-sejba tal-EFSIR tal-2018 li l-pajjiżi tas-CESEE jirrappreżentaw 8 % tal-PDG tal-UE, iżda 3 % biss tas-suq kapitali tal-UE.

⁵¹ Awditu mwettaq fl-2018 mill-NAO Żvediża sab li dawn il-kontijiet setgħu swew kważi EUR 4 biljun (SEK 42 biljun) fi dħul mit-taxxa mhux miġbur.

⁵² Stħarriġ dwar l-Aċċess għall-Finanzi tal-Intrapriżi fiż-żona tal-euro, https://www.ecb.europa.eu/stats/ecb_surveys/safe/html/index.en.html

⁵³ COM(2020) 281 final u COM(2020) 280 final.

⁵⁴ COM(2020) 282 final.

⁵⁵ COM(2020) 590.

⁵⁶ Sors InvestEurope, 2020.

⁵⁷ COM(2020) 281 final.

⁵⁸ Regolament (UE) 2017/1129.

⁵⁹ Regolament (UE) 2017/1129.

⁶⁰ COM(2019) 136 final u SWD(2019) 99 final.

⁶¹ Regolament (UE) 2017/825.

⁶² Ir-Regolamenti (UE) 2017/1991, 2017/2402, 2019/1238, 2019/1156, id-Direttivi (UE) 2019/1160 u 2019/2162.

⁶³ COM(2018) 113.

⁶⁴ Id-Direttiva (UE) 2019/1023.

⁶⁵ COM(2020) 590.

⁶⁶ https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=CELEX:32009H0784&from=EN

⁶⁷ COM(2020) 282 final.

⁶⁸ Proposta għal Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi Strument ta’ Appoġġ Tekniku (COM(2020) 409 final) tat-28.05.2020.

⁶⁹ COM(2020) 590.

Kronoloġija

Avveniment	Data
Il-Memorandum ta’ Ppjanar tal-Awditjar (APM) jiġi adottat / L-awditu jinbeda	16.7.2019
L-abbozz ta’ rapport jintbagħat uffiċjalment lill-Kummissjoni (jew lill-entità l-oħra awditjata)	5.8.2020
Adozzjoni tar-rapport finali wara l-proċedura kontradittorja	20.10.2020
Ir-risposti uffiċjali tal-Kummissjoni (jew tal-entità l-oħra awditjata) jaslu bil-lingwi kollha	9.11.2020

Kuntatt

IL-QORTI EWROPEA TAL-AWDITURI
12, rue Alcide De Gasperi
1615 Luxembourg
LUXEMBOURG

Tel. +352 4398-1
Mistoqsijiet: eca.europa.eu/mt/Pages/ContactForm.aspx
Sit web: eca.europa.eu
Twitter: @EUAuditors

Ħafna informazzjoni addizzjonali dwar l-Unjoni Ewropea hija disponibbli fuq l-Internet.
Jista’ jsir aċċess għaliha permezz tas-server Europa (http://europa.eu).

Il-Lussemburgu: L-Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, 2020

PDF	ISBN 978-92-847-5443-4	ISSN 1977-5741	doi:10.2865/844585	QJ-AB-20-023-MT-N
HTML	ISBN 978-92-847-5405-2	ISSN 1977-5741	doi:10.2865/21505	QJ-AB-20-023-MT-Q

DRITTIJIET TAL-AWTUR

© L-Unjoni Ewropea, 2020.

Il-politika tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri (QEA) dwar l-użu mill-ġdid hija implimentata bid-Deċiżjoni Nru 6-2019 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri dwar il-politika tad-data miftuħa u l-użu mill-ġdid ta’ dokumenti.

Sakemm ma jkunx indikat mod ieħor (eż. f’avviżi individwali dwar id-drittijiet tal-awtur), il-kontenut tad-dokumenti tal-QEA, li huwa proprjetà tal-UE, huwa liċenzjat taħt il-liċenzja Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0). Dan ifisser li l-użu mill-ġdid huwa awtorizzat, dment li l-awturi jingħataw kreditu xieraq u li l-bidliet jiġu indikati. Il-persuni li jużaw mill-ġdid dan il-kontenut ma jistgħux ibiddlu s-sinifikat jew il-messaġġ oriġinali tad-dokumenti. Il-QEA ma għandhiex tkun responsabbli għal kwalunkwe konsegwenza relatata mal-użu mill-ġdid.

Inti meħtieġ tikseb drittijiet addizzjonali ċari jekk kontenut speċifiku juri individwi privati identifikabbli, pereżempju f’ritratti li jkun fihom il-membri tal-persunal tal-QEA, jew jekk ikun jinkludi xogħlijiet ta’ parti terza. Fejn ikun inkiseb permess, tali permess għandu jikkanċella l-permess ġenerali msemmi hawn fuq u għandu jindika b’mod ċar kwalunkwe restrizzjoni dwar l-użu.

Biex tuża jew tirriproduċi kontenut li ma jkunx proprjetà tal-UE, inti jista’ jkun li jkollok titlob il-permess direttament mingħand id-detenturi tad-drittijiet tal-awtur:

Figura 8: Icons © 2010-2020 Freepik Company S.L. Id-drittijiet kollha huma riżervati.

Software jew dokumenti li jkunu koperti mid-drittijiet ta’ proprjetà industrijali, bħal privattivi, trademarks, disinji rreġistrati, logos u ismijiet, huma esklużi mill-politika tal-QEA dwar l-użu mill-ġdid u inti ma għandekx il-liċenzja biex tużahom.

Il-familja ta’ Siti Web istituzzjonali tal-Unjoni Ewropea, fi ħdan id-dominju europa.eu, tipprovdi links għal siti ta’ partijiet terzi. Peress li dawn ma jaqgħux taħt il-kontroll tal-QEA, inti mħeġġeġ biex tirrieżamina l-politiki tagħhom dwar il-privatezza u dwar id-drittijiet tal-awtur.

Użu tal-logo tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri

Ma jistax isir użu mil-logo tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri mingħajr ma jinkiseb il-kunsens tagħha minn qabel.

Kif tikkuntattja lill-UE

Personalment
Madwar l-Unjoni Ewropea kollha hemm mijiet ta’ ċentri ta’ informazzjoni tal-Europe Direct. Tista’ ssib l-indirizz tal-eqreb ċentru għalik f'dan is-sit: https://europa.eu/european-union/contact_mt

Bit-telefown jew bil-posta elettronika
Europe Direct huwa servizz li jwieġeb il-mistoqsijiet tiegħek dwar l-Unjoni Ewropea. Tista’ tikkuntattja dan is-servizz:

• bit-telefown bla ħlas: 00 800 6 7 8 9 10 11 (ċerti operaturi jafu jimponu ħlas għal dawn it-telefonati),
• fuq dan in-numru standard: +32 22999696, jew
• bil-posta elettronika permezz: https://europa.eu/european-union/contact_mt

Kif issib tagħrif dwar l-UE

Onlajn
L-informazzjoni dwar l-Unjoni Ewropea bil-lingwi uffiċjali kollha tal-UE hija disponibbli fuq is-sit web Europa fuq: https://europa.eu/european-union/index_mt

Pubblikazzjonijiet tal-UE
Tista’ tniżżel mill-internet jew tordna l-pubblikazzjonijiet tal-UE, li xi wħud minnhom huma bla ħlas u xi oħrajn bil-ħlas, minn: https://op.europa.eu/mt/publications. Kopji multipli ta’ pubblikazzjonijiet bla ħlas tista’ tiksibhom billi tikkuntattja lil Europe Direct jew liċ-ċentru tal-informazzjoni lokali tiegħek (ara https://europa.eu/european-union/contact_mt).

Il-liġi tal-UE u dokumenti relatati
Għal aċċess għall-informazzjoni legali tal-UE, inkluż il-liġijiet kollha tal-UE mill-1952 ’l hawn, fil-verżjonijiet lingwistiċi uffiċjali kollha, żur is-sit EUR-Lex hawnhekk: http://eur-lex.europa.eu

Dejta Miftuħa mill-UE
Il-portal tad-Dejta Miftuħa mill-UE (http://data.europa.eu/euodp/mt) jipprovdi aċċess għal settijiet tad-dejta mill-UE. Id-dejta tista’ titniżżel mill-internet u tintuża mill-ġdid bla ħlas, kemm għal skopijiet kummerċjali kif ukoll mhux kummerċjali.