Xiri
FL-UE
Ma hemmx limiti ta’ x’tista’ tixtri u tieħu miegħek meta tivvjaġġa bejn il-pajjiżi tal-UE, sakemm ikun għall-użu personali tiegħek u mhux biex jerġa’ jinbiegħ. It-taxxi (it-taxxa fuq il-valur miżjud u d-dazji tas-sisa) huma inklużi fil-prezz li tħallas u ma tista’ teħel l-ebda taxxa oħra f’xi pajjiż ieħor tal-UE.
Madankollu, japplikaw regoli speċjali fil-każ ta’ prodotti soġġetti għad-dazji tas-sisa, bħall-prodotti tal-alkoħol u t-tabakk. Kull pajjiż jista’ jfassal il-livelli ta’ gwida tiegħu biex jiddetermina jekk it-tabakk u l-alkoħol ikunux għall-użu tiegħek stess. Jekk tkun qed iġġorr kwantità akbar ta’ dawn il-prodotti, jista’ jkun li jsirulek xi mistoqsijiet biex ikun aċċertat li ma għandek l-ebda intenzjoni kummerċjali. Madankollu, il-livelli gwida stabbiliti mill-pajjiżi ma jistgħux ikunu inqas mill-ammonti fit-tabella ta’ hawn taħt.
Meta tmur tixtri tinsiex tieħu miegħek basket li jista’ jerġa’ jintuża. Ir-regoli tal-UE qed jgħinu biex jitnaqqas l-użu ta’ basktijiet tal-plastik li jħammġu u jagħmlu ħsara lill-ambjent. Ħafna pajjiżi jitolbuk tħallas għal kull basket li titlob meta tixtri.
| Tabakk | Alkoħol |
|---|---|
| 800 sigarett | 10 litri ta’ spirtu |
| 400 cigarillo | 20 litru ta’ nbid imqawwi (bħal port jew sherry) |
| 200 sigarru | 90 litru ta’ nbid (li minnhom massimu ta’ 60 litru ta’ nbid frizzanti) |
| 1 kg ta’ tabakk | 110 litri ta’ birra |
Għajnuna għall-konsumaturi
Bħala konsumatur, tkun fejn tkun fl-UE, għandek il-garanzija ta’ trattament ġust, prodotti li jissodisfaw standards aċċettabbli u d-dritt għal rimedju jekk xi ħaġa ma tmurx sew.
Tista’ sserraħ rasek mill-ogħla standards ta’ sikurezza fl-ikel minħabba liġijiet stretti dwar il-produzzjoni, l-ipproċessar u l-bejgħ tal-ikel. Ir-regoli tat-tikkettar tal-ikel ifissru informazzjoni ċara, komprensiva u preċiża dwar il-kontenut tal-ikel.
Teżisti protezzjoni minn medda wiesgħa ta’ prattiki kummerċjali inġusti kemm online kif ukoll fil-ħwienet. Il-kaxxi mmarkati minn qabel fuq is-siti web huma pprojbiti, biex pereżempju, ma tħallasx assigurazzjoni tal-ivvjaġġar bla ma tkun trid meta tixtri biljett tal-ajru online.
Irid jintwera b’mod ċar il-prezz sħiħ, inklużi l-VAT u l-prezz unitarju, għal kull kilogramma jew għal kull litru, tal-prodotti kollha għall-bejgħ. Meta tibbukkja akkomodazzjoni jew titjira online, il-prezz totali, inkluż l-imposti u t-taxxi, irid ikun jidher mill-bidu tal-proċess tal-ibbukkjar.
In-Network taċ-Ċentri Ewropej tal-Konsumaturi jagħti informazzjoni prattika dwar id-drittijiet tal-konsumaturi tal-UE, kif ukoll pariri u assistenza mingħajr ħlas rigward ilmenti jew tilwim transfruntier.
L-ekotikketta tal-UE tista’ tgħinek tidentifika prodotti, lukandi, hostels taż-żgħażagħ jew siti tal-kampeġġ ekoloġiċi.
Din it-tikketta tgħinek issib prodotti organiċi.
Flus
Bħalissa, l-euro (€) jintuża kuljum minn aktar minn tliet kwarti taċ-ċittadini tal-UE, jew minn madwar 347 miljun persuna f’20 pajjiż tal-UE: L-Awstrija, il-Belġju, Ċipru, l-Estonja, il-Finlandja, Franza, il-Ġermanja, il-Greċja, l-Irlanda, l-Italja, il-Kroazja, il-Latvja, il-Litwanja, il-Lussemburgu, Malta, in-Netherlands, il-Portugall, is-Slovakkja, is-Slovenja u Spanja. Andorra, Monaco, San Marino u l-Belt tal-Vatikan jużaw l-euro bħala l-munita nazzjonali bi qbil mal-UE. Għadd ta’ pajjiżi u territorji, bħall-Kosovo (*) u l-Montenegro, ukoll jużaw l-euro bħala l-munita de facto tagħhom.
(*) Dan l-isem huwa mingħajr preġudizzju għall-pożizzjonijiet dwar l-istatus, u huwa konformi mal-UNSCR 1244/1999 u l-Opinjoni tal-QIĠ dwar id-dikjarazzjoni tal-indipendenza tal-Kosovo.
Illum, il-pagamenti transfruntieri bl-euro, inkluż il-ġbid ta’ flus minn magna u l-pagamenti bil-kard, jiġu jiswew l-istess għaċ-ċittadini tal-UE bħalma jiġu jiswewhom f’pajjiżhom, għalkemm xorta waħda tista’ tintalab tħallas tariffa għall-konverżjoni tal-munita jekk inti tgħix barra miż-żona tal-euro. Issa tista’ wkoll tiċċekkja u tqabbel it-tariffi tal-konverżjoni faċilment meta tħallas bil-kard tiegħek jew meta tiġbed il-flus kontanti barra minn pajjiżek.
Imblokka kwalunkwe kard tal-bank mitlufa jew misruqa minnufih billi ċċempel lill-entità li tkun ħarġithomlok. Ħu nota tan-numru li għandek iċċempel qabel ma tivvjaġġa.
Jekk tidħol fl-UE jew toħroġ minnha b’somma ta’ €10 000 jew aktar fi flus kontanti (*) (jew l-istess ammont f’muniti oħrajn) trid tiddikjarahom lill-awtoritajiet doganali.
(*) Flus kontanti tfisser karti tal-flus, muniti, strumenti negozjabbli għall-portatur u ċerti tipi ta’ deheb.
Biex tibqa’ f’saħħtek
Tinsiex tieħu l-Karta Ewropea tal-Assigurazzjoni tas-Saħħa tiegħek meta tivvjaġġa — f’każ li jkollok bżonn kura medika waqt li ma tkunx f’pajjiżek. Il-karta hija disponibbli bla ħlas, normalment mingħand l-assiguratur tas-saħħa nazzjonali tiegħek, u tagħtik aċċess għal kura tas-saħħa meħtieġa mil-lat mediku, ipprovduta mill-Istat matul soġġorn temporanju fi kwalunkwe wieħed mis-27 pajjiż tal-UE, l-Iżlanda, il-Liechtenstein, in-Norveġja u l-Iżvizzera. Jekk ikollok tħallas għall-kura tas-saħħa, jeħtieġ li żżomm il-kontijiet, il-preskrizzjonijiet u r-riċetti kollha tiegħek biex tkun tista’ tapplika għar-rimborż fil-pajjiż li żżur jew meta tmur lura pajjiżek.
Sib kif għandek tapplika għal karta.
Il-karta Ewropea tal-assigurazzjoni tas-saħħa ma tissostitwix l-assigurazzjoni tal-ivvjaġġar, għax ma tkoprix kostijiet bħar-ripatrijazzjoni jew is-salvataġġ fil-muntanji f’postijiet tal-iskijjar. Jista’ jkun li jkollok bżonn tuża assigurazzjoni tal-ivvjaġġar biex tkopri tali riskji.
Riċetta mit-tabib tiegħek hija valida fil-pajjiżi kollha tal-UE, imma għandek tiċċekkja li l-mediċina preskritta hija awtorizzata għall-bejgħ u li hija disponibbli fil-pajjiż li se żżur. Kun ċert li r-riċetta tinkludi l-informazzjoni kollha rilevanti dwarek, dwar it-tabib li kiteb ir-riċetta u l-prodott preskritt.
Permezz tar-riċetti elettroniċi, issa huwa possibbli għall-vjaġġaturi li jiġbru l-mediċina preskritta b’mod elettroniku mit-tabib tagħhom minn spiżerija f’xi pajjiżi tal-UE, filwaqt li xi tobba jistgħu jaċċessaw ukoll informazzjoni importanti dwar il-pazjent bil-lingwa tagħhom stess.
Iċċekkja biex tara jekk dawn is- servizzi humiex disponibbli fejn int sejjer.
B’mod ġenerali, ma hemm l-ebda rekwiżit ta’ vaċċinazzjoni meta tivvjaġġa fl-UE. Madankollu hemm xi rekwiżiti jew rakkomandazzjonijiet għal ċerti territorji mbiegħda tal-UE. Iċċekkja mat-tabib tiegħek qabel ma tmur.
Aktar minn 95 % tas-siti tal-ilma għall-għawm tal-UE jissodisfaw l-istandards minimi tal-kwalità tal-ilma u aktar minn 85 % jissodisfaw il-livell “eċċellenti” li huwa aktar strett.
Iċċekkja l-mappa interattiva biex tiskopri x’inhi l-kwalità tal-ilma fil-post fejn int sejjer.
Affarijiet x’tagħmel
Għal ideat u informazzjoni dwar x’tista’ tara u x’tista’ tagħmel, agħti titwila lis- sit web dwar id-destinazzjonijiet turistiċi Ewropej jew żur is-siti web tal-organizzazzjonijiet turistiċi nazzjonali uffiċjali ta’ kull pajjiż tal-UE (ara l-mappa tal-UE).
Kull sena, l-UE tippromwovi ħafna proġetti u avvenimenti kulturali madwar l-Ewropa. B’mod partikolari, hija tappoġġa l- Bliet Kapitali Ewropej tal-Kultura, inizjattiva li għandha l-għan li tenfasizza r-rikkezza tad-diversità kulturali tal-Ewropa.
2024
Bad Ischl (l-Awstrija)
Bodø (in-Norveġja)
Tartu (l-Estonja)
Dublin (l-Irlanda) u Grosseto (l-Italja) huma l-Kapitali Ewropea u l-Pijunier Ekoloġiku tat-Turiżmu Intelliġenti tal-2024, rispettivament.
Il-Kummissjoni Ewropea tappoġġa lill-pajjiżi tal-UE billi tippremja destinazzjonijiet tat-turiżmu sostenibbli, emerġenti u mhux tradizzjonali fl-Ewropa permezz tal-premju Destinazzjonijiet Ewropej ta’ Eċċellenza.
Lill-Ewropej ta’ 18-il sena, l-UE ilha mill-2018 tagħtihom l-opportunità li jivvjaġġaw mingħajr ħlas madwar l-Ewropa għal perjodu ta’ mhux aktar minn xahar u jiskopru l-wirt kulturali rikk tal-kontinent. Sa issa, aktar minn 200 000 żagħżugħ u żagħżugħa Ewropej irċevew pass tal-ivvjaġġar ta’ DiscoverEU. L-inizjattiva toffri lill-vjaġġaturi żgħażagħ iċ-ċans li jingħaqdu ma’ xulxin permezz ta’ laqgħat organizzati u li jieħdu sehem fi programm eċċitanti ta’ attivitajiet. Flimkien mal-pass tal-ivvjaġġar tagħhom, il-vjaġġaturi kollha ta’ DiscoverEU jirċievu wkoll karta ta’ skontijiet u jistgħu jibbenefikaw minn aktar minn 40 000 skont fuq avvenimenti kulturali, akkomodazzjoni, edukazzjoni, servizzi u prodotti f’aktar minn 30 pajjiż madwar l-Ewropa.