L-infiq fuq il-klima fil-baġit tal-UE għall-perjodu 2014-2020: Mhuwiex għoli daqskemm ġie rrappurtat

Sommarju eżekuttiv

I L-indirizzar tat-tibdil fil-klima huwa prijorità ewlenija għall-UE, li stabbiliet għaliha nfisha objettivi diffikultużi għall-enerġija u l-klima. Dawn jinkludu miri għall-2020 u l-2030 għat-tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra, iż-żieda fl-użu tal-enerġija rinnovabbli, u l-promozzjoni tal-effiċjenza fl-enerġija. L-UE stabbiliet ukoll mira fuq terminu twil li tintlaħaq in-newtralità karbonika sal-2050.

II L-UE impenjat lilha nfisha li tonfoq mill-inqas 20 % tal-baġit għall-perjodu 2014-2020 fuq l-azzjoni klimatika. Fl-2021, il-Kummissjoni rrappurtat li kienet laħqet il-mira, wara li kienet nefqet EUR 216-il biljun (20.1 %) fuq miżuri rilevanti għall-klima. Il-baġit tal-UE għall-perjodu 2021-2027 jinkludi mira akbar ta’ 30 % fuq l-azzjoni klimatika.

III L-objettiv tal-awditu kien li jiġi determinat jekk il-Kummissjoni kinitx irrappurtat informazzjoni rilevanti u affidabbli dwar l-infiq fuq il-klima għall-perjodu 2014-2020. Aħna eżaminajna kif il-Kummissjoni applikat il-metodoloġija tagħha waqt li vvalutat l-infiq fuq il-klima, kif ukoll kif l-infiq irrappurtat ikkontribwixxa għall-azzjoni klimatika. Irrieżaminajna wkoll it-tibdiliet mistennija fit-trekkjar tal-infiq fuq il-klima wara l-2020. Wettaqna x-xogħol f'dan il-mument biex ngħinu lill-Kummissjoni ttejjeb ir-rappurtar futur dwar l-infiq fuq il-klima.

IV Aħna sibna li l-infiq irrappurtat ma kienx dejjem rilevanti għall-azzjoni klimatika. Il-valutazzjoni kumplessiva tagħna hija li l-Kummissjoni stmat b’mod eċċessiv il-kontribuzzjoni għall-klima ta’ komponenti ewlenin tal-finanzjament tal-agrikoltura bħall-kundizzjonalità, l-oqsma b’restrizzjonijiet naturali, u l-biedja organika. Il-pubblikazzjonijiet tal-Kummissjoni, dawk akkademiċi u tal-organizzazzjonijiet nongovernattivi jappoġġaw il-valutazzjoni tagħna.

V B’mod simili, aħna nivvalutaw li l-Kummissjoni stmat b’mod eċċessiv il-kontribuzzjoni għall-klima ta’ sottosetturi ewlenin tal-infrastruttura u l-finanzjament taħt il-qasam tal-koeżjoni, bħat-trasport ferrovjarju, l-elettriku u l-bijomassa. Il-Kummissjoni ma użatx suppożizzjonijiet konservattivi u kienet inkonsistenti fir-rappurtar ta’ dawn il-proġetti.

VI Aħna nqisu li r-rappurtar kumplessiv dwar l-infiq fuq il-klima ma kienx affidabbli. Hija kienet tinvolvi approssimazzjoni sinifikanti u ttrekkjat biss l-impatt pożittiv potenzjali fuq il-klima mingħajr ma evalwat il-kontribuzzjoni finali għall-għanijiet klimatiċi tal-UE. Kien hemm ukoll riskju li l-ammonti ppjanati jew impenjati ma jintefqux. Dan jista’ jkompli jkabbar l-infiq fuq il-klima rrappurtat. F’istanza waħda, il-Kummissjoni inkludiet il-kontribuzzjoni nazzjonali fir-rappurtar tal-UE.

VII L-analiżi li wettaqna indikat li l-Kummissjoni ddikjarat b’mod eċċessiv l-infiq fuq il-klima b’mill-inqas EUR 72 biljun, li minnhom aktar minn 80 % ġew mill-finanzjament għall-agrikoltura. Dan ifisser li madwar 13 % tal-baġit tal-UE għall-perjodu 2014-2020 intefaq fuq l-azzjoni klimatika.

VIII Aħna nesprimu tħassib rigward l-affidabbiltà tar-rappurtar dwar il-klima għall-perjodu 2021-2027. Minkejja t-titjib propost fil-metodoloġija tar-rappurtar, il-biċċa l-kbira mill-problemi identifikati għall-perjodu 2014-2020 għadhom jippersistu. L-istrument ta’ finanzjament NextGenerationEU, li ġie introdott fl-2020, jinkorpora l-prinċipju ewlieni ta’ “la tagħmilx ħsara sinifikanti”, li jfisser li jenħtieġ li l-attivitajiet ekonomiċi ma jheddux l-objettivi ambjentali jew klimatiċi. Madankollu, aħna sibna li n-NextGenerationEU jġib miegħu sfidi addizzjonali minħabba rabtiet mhux ċari bejn il-pagamenti u l-objettivi klimatiċi.

IX Biex jitjieb ir-rappurtar futur dwar l-infiq fuq il-klima, aħna nirrakkomandaw li l-Kummissjoni tikseb evidenza xjentifika biex tappoġġa l-kontribuzzjoni mill-politika agrikola, li hija l-akbar komponent tar-rappurtar dwar il-klima tal-UE. Nirrakkomandaw ukoll li r-rappurtar dwar il-klima jiġi msaħħaħ permezz tal-identifikazzjoni ta’ nfiq tal-UE b’impatt potenzjalment negattiv fuq il-klima, il-ħruġ ta’ linji gwida biex tiġi żgurata l-konsistenza, u jittieħed kont tal-ammonti li ma jkunux intefqu. Barra minn hekk, jenħtieġ li l-Kummissjoni tivvaluta l-kontribuzzjoni magħmula mill-infiq fuq il-klima għall-objettivi tal-UE għall-klima u l-enerġija.

Introduzzjoni

01 L-iskala tat-tibdil reċenti fis-sistema klimatika u l-influwenza umana fuqha ma għandhomx preċedent, u ħafna tibdil huwa irriversibbli għal sekli sħaħ, skont il-Grupp Intergovernattiv ta’ Esperti dwar it-Tibdil fil-Klima¹. L-indirizzar tat-tibdil fil-klima permezz ta’ politiki interni u l-kooperazzjoni ma’ sħab internazzjonali huwa prijorità ewlenija għall-UE². Il-Figura 1 turi l-elementi kostitwenti ewlenin tal-politika tal-UE dwar il-klima.

Impenji internazzjonali dwar il-klima

02 Skont il-Protokoll ta’ Kjoto, li daħal fis-seħħ fl-2005, l-UE ħadet l-impenn li, bejn l-2008 u l-2012, tnaqqas l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra (GHG) tagħha bi 8 % mil-livelli tal-1990³. Din il-mira għandha l-għan li tillimita t-tisħin globali biex tappoġġa l-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima. Barra minn hekk, il-Protokoll jindirizza l-adattament għat-tibdil fil-klima, jew l-aġġustament għat-tibdil fil-klima u l-effetti tiegħu.

03 Fl-2015, il- Ftehim ta’ Pariġi stabbilixxa mira ta’ mitigazzjoni tal-klima madwar id-dinja biex jillimita t-tisħin globali għal “ferm inqas” minn 2 C, u preferibbilment għal 1.5 C. Huwa kellu wkoll l-għan li jżid l-abbiltà tal-partijiet li jadattaw għat-tibdil fil-klima. L-UE u l-Istati Membri tagħha rratifikaw il-Ftehim fl-2016.

L-iżviluppi prinċipali fil-qafas tal-UE dwar il-klima

04 Fl-2011, il-Kummissjoni ħabbret l-objettiv tagħha li żżid il-proporzjon tal-baġit tal-UE relatat mal-klima għal mill-inqas 20 % għall-perjodu 2014-2020⁴. Fl-2012, il-Parlament Ewropew għadda Riżoluzzjoni li tappoġġa li “tal-anqas 20 % tan-nefqa tkun relatata mal-klima”. Fl-2013, il-Kunsill Ewropew ikkonkluda li “l-objettivi tal-azzjoni dwar il-klima se jirrappreżentaw mill-inqas 20% tal-infiq tal-UE fil-perjodu 2014-2020”⁵. Fl-2014, l-UE integrat metodoloġija għall-appoġġ għat-tibdil fil-klima fil-leġiżlazzjoni fir-rigward tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej⁶.

05 Il-Kummissjoni tibbaża l-metodoloġija tagħha biex tikkwantifika l-infiq fuq il-klima fuq l-assenjar ta’ koeffiċjenti lill-komponenti ta’ programmi tal-UE, bħall-oqsma ta’ intervent jew proġetti, b'segwitu għall-kontribuzzjoni mistennija tagħhom għall-azzjoni klimatika (ara t-Tabella 1). Din il-metodoloġija hija verżjoni adattata tal-markaturi ta’ Rio tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD), li ġew introdotti fl-1998 biex jidentifikaw attivitajiet li jintegraw l-objettivi tal-konvenzjonijiet ta’ Rio fil-kooperazzjoni għall-iżvilupp⁷.

06 Il-Kummissjoni tirrapporta kull sena dwar l-infiq kumplessiv relatat mal-klima fl-abbozzi tal-baġit u fir-rapporti tagħha dwar il-ġestjoni u l-prestazzjoni għall-baġit tal-UE. Id-Direttorati Ġenerali għall-Baġit u għall-Azzjoni Klimatika flimkien imexxu dan l-eżerċizzju annwali. F’Ġunju 2021, il-Kummissjoni rrappurtat li l-UE nefqet 20.1 % tal-baġit tagħha għall-perjodu 2014-2020, jew EUR 216-il biljun, fuq il-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima, b’hekk laħqet il-mira tagħha ta’ 20 %⁸. Il-Figura 2 turi l-programmi ta’ nfiq prinċipali li jikkontribwixxu għal din il-mira.

07 Għall-perjodu 2021-2027, il-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni stabbilew mira kumplessiva ta’ kontribuzzjoni ta’ 30 % għall-azzjoni klimatika, li hija ogħla minn dik tal-perjodu ta’ programmazzjoni preċedenti (ara l-Figura 3).

08 Fl-2019, il-Kummissjoni ppubblikat il-Komunikazzjoni dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew tagħha, bl-għan li “[tittrasforma] l-UE f’soċjetà ġusta u prospera, b’ekonomija moderna, effiċjenti fl-użu tar-riżorsi u kompetittiva”. Il-Patt Ekoloġiku Ewropew stabbilixxa pjan tal-UE għall-klima għall-2030 u l-2050. Il-Kunsill Ewropew approva l-objettiv li tinkiseb UE newtrali għall-klima sal-2050⁹.

09 Fl-2021, l-UE adottat il-Liġi Ewropea dwar il-Klima tagħha, fejn stabbiliet mira vinkolanti tal-UE ta’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra żero netti sal-2050. Hija stabbiliet ukoll mira intermedja li tnaqqas l-emissjonijiet netti b’55 % sal-2030 (meta mqabbla mal-1990). Il-pakkett “Lesti għall-mira ta’ 55 %” tal-Kummissjoni jappoġġa l-progress lejn il-mira intermedja għall-2030. Huwa fih lista ta’ proposti leġiżlattivi, reviżjonijiet u emendi interkonnessi li jinkludu oqsma ta’ politika bħall-enerġija, il-klima, il-bini, l-użu tal-art, it-tibdil fl-użu tal-art u l-forestrija, inkluż il-ħolqien ta’ “Fond Soċjali għall-Klima”.

10 Fl-2013, il-Kummissjoni ppubblikat strateġija tal-UE dwar l-adattament għat-tibdil fil-klima, u strateġija ġdida fl-2021¹⁰. Il-Liġi Ewropea dwar il-Klima tirrikjedi li l-Istituzzjonijiet tal-UE u l-Istati Membri jaħdmu lejn l-adattament għat-tibdil fil-klima.

11 Is-Sistema tal-UE għall-Iskambju ta’ Kwoti tal-Emissjonijiet (ETS) tappoġġa t-tnaqqis tal-emissjonijiet f’industriji intensivi fl-enerġija, fil-ġenerazzjoni tal-elettriku u tas-sħana, u fl-avjazzjoni ¹¹ (ara l-Kaxxa 1). Setturi ekonomiċi oħra jaqgħu taħt il-leġiżlazzjoni dwar il-“kondiviżjoni tal-isforzi” tal-UE, li tistabbilixxi miri nazzjonali għat-tnaqqis tal-emissjonijiet biex tiġi appoġġata l-mira tal-UE¹².

12 L-objettivi tal-UE għall-enerġija u l-klima għall-2020 u l-2030 jinkludu miri għat-tnaqqis tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra, iż-żieda fl-użu tal-enerġija rinnovabbli, u l-promozzjoni tal-effiċjenza fl-enerġija (ara l-Figura 4, il-Figura 5 u l-Figura 6). Fl-2021, il-Liġi Ewropea dwar il-Klima stabbiliet objettiv vinkolanti li tinkiseb UE newtrali għall-klima sal-2050 (ara l-paragrafu 09), u l-Kummissjoni pproponiet miri ġodda għall-enerġija rinnovabbli u l-effiċjenza fl-enerġija¹³.

13 L-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent (EEA) tirrapporta li:

• L-UE laħqet il-mira ta’ 20 % fi tnaqqis ta’ gassijiet serra sal-2020, wara li sal-2019 kienet diġà naqqset l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra b’24 % mil-livelli tal-1990 (ara l-Figura 4).
• Is-sehem tal-konsum tal-enerġija minn sorsi rinnovabbli kien ta’ 19.7 % fl-2019, filwaqt li ċ-ċifra għall-2020 kienet stmata li kienet 21.3 % (ara l-Figura 5).
• Ix-xejra ’l isfel fil-konsum tal-enerġija osservata mill-2006 ’l hawn inbidlet fl-2015, iżda l-EEA tistma li l-UE laħqet il-mira tagħha għall-2020, billi naqqset il-konsum ta’ enerġija primarja b’24 % (ara l-Figura 6).

Il-pandemija tal-COVID-19 affettwat l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra u l-konsum tal-enerġija fl-2020¹⁴.

14 Il-Kummissjoni rrappurtat li l-biċċa l-kbira mill-iffrankar tal-enerġija fuq livell nazzjonali kien dovut għall-obbligi tal-effiċjenza fl-enerġija jew għat-tassazzjoni fuq l-enerġija, aktar milli għall-investiment pubbliku¹⁵. Rapporti preċedenti tal-QEA kkonkludew li ma kienx possibbli li tiġi vvalutata l-kontribuzzjoni mill-baġit tal-UE għall-mira tal-effiċjenza fl-enerġija tal-UE fil-bini u l-intrapriżi bl-użu tas-sistema ta’ monitoraġġ eżistenti. Aħna stmajna li l-proġetti li kkampjunajna jkunu jwasslu għal kontribuzzjoni modesta għall-objettivi tal-effiċjenza fl-enerġija¹⁶.

Ambitu u approċċ tal-awditjar

15 Il-mistoqsija prinċipali tal-awditjar tagħna ħarset lejn jekk il-Kummissjoni kinitx irrappurtat informazzjoni rilevanti u affidabbli dwar l-infiq fuq il-klima għall-perjodu 2014-2020. Aħna analizzajna wkoll il-progress lejn il-mira ta’ nfiq ta’ mill-inqas 20 % tal-baġit tal-UE fuq l-azzjoni klimatika. Eżaminajna wkoll kif il-Kummissjoni kienet applikat il-metodoloġija tagħha biex tieħu kont tal-infiq fuq il-klima u l-affidabbiltà tar-rappurtar dwar il-klima. Fl-aħħar nett ħarisna lejn il-qafas tal-UE għat-trekkjar tal-infiq fuq il-klima wara l-2020.

16 Iddeċidejna li nwettqu dan ix-xogħol issa minħabba li dan is-suġġett għandu pożizzjoni prijoritarja fuq l-aġenda politika internazzjonali u dik tal-UE. Barra minn hekk, l-infiq fuq il-klima u r-rappurtar huma kwistjoni trażversali li tkopri sehem sinifikanti mill-baġit tal-UE (ara l-Figura 1). Ir-rapport tagħna se jgħin lill-Kummissjoni ttejjeb ir-rilevanza u l-affidabbiltà tar-rappurtar tagħha dwar il-klima matul il-perjodu ta’ programmazzjoni 2021-2027. Aħna nistennew li s-sejbiet u r-rakkomandazzjonijiet tagħna jkunu utli fil-kuntest tal-objettiv tal-UE li tinkiseb newtralità klimatika sal-2050.

17 L-awditu jespandi fuq ix-xogħol preċedenti li wettaqna fil-qasam, li identifika dgħufijiet fil-metodoloġija li ntużat għat-trekkjar tal-azzjoni klimatika li wasslu għal stimi eċċessivi tal-infiq fuq il-klima¹⁷. Huwa jesplora oqsma li ġew preċedentement rieżaminati f'aktar dettal u jżid oqsma oħra mal-ambitu. L-Anness jelenka r-rakkomandazzjonijiet preċedenti tagħna li għadhom rilevanti għar-rappurtar dwar il-klima u li jikkomplementaw xogħolna.

18 Bl-użu tat-tliet koeffiċjenti tal-UE għall-klima tal-metodoloġija tal-Kummissjoni (ara t-Tabella 2), aħna erġajna vvalutajna l-kontribuzzjoni mill-baġit tal-UE għall-azzjoni klimatika. Biex nagħmlu dan, użajna l-evidenza xjentifika disponibbli, ix-xogħol preċedenti li wettaqna u l-ittestjar tal-awditjar rilevanti. Minħabba n-natura tal-eżerċizzju u l-limitazzjonijiet tad-data disponibbli, il-kwantifikazzjonijiet tagħna huma indikattivi. L-ambitu tagħna kien jinkludi l-programmi kollha tal-UE b’kontribuzzjoni ta’ aktar minn 2 % għar-rappurtar dwar il-klima (ara l-Figura 2). Il-Figura 7 tiġbor fil-qosor l-approċċ tal-awditjar tagħna u s-sorsi prinċipali ta’ evidenza.

Osservazzjonijiet

L-infiq irrappurtat mhuwiex dejjem rilevanti għall-azzjoni klimatika

19 Jekk jiġi rrappurtat bħala rilevanti għall-klima, jenħtieġ li l-infiq tal-UE jaħdem lejn il-mitigazzjoni jew l-adattament għat-tibdil fil-klima, jikkontribwixxi għall-objettivi tal-UE għall-enerġija u l-klima, jew jindirizza l-impatt u r-riskji tat-tibdil fil-klima. Jenħtieġ li l-infiq li jikkontribwixxi għall-azzjoni klimatika jiġi kkalkulat bl-użu ta’ koeffiċjenti għall-klima realistiċi. Din it-taqsima tħares lejn l-oqsma prinċipali tal-programmi ta’ nfiq pubbliċi tal-UE rrappurtati bħala rilevanti għall-klima: l-agrikoltura, l-infrastruttura u l-koeżjoni.

Nofs l-infiq tal-UE fuq il-klima rrappurtat huwa mill-agrikoltura, iżda ma hemmx tnaqqis fl-emissjonijiet mill-azjendi agrikoli

20 Iż-żewġ komponenti prinċipali tal-Politika Agrikola Komuni tal-UE huma l-Fond Agrikolu Ewropew ta' Garanzija (FAEG) u l-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR). Il-karatteristiċi u l-kontribuzzjonijiet prinċipali tagħhom għar-rappurtar dwar il-klima għall-perjodu 2014-2020 huma miġbura fil-qosor fil-Kaxxa 2 u l-Kaxxa 3.

21 Nofs l-infiq fuq il-klima tal-UE rrappurtat huwa relatat mal-agrikoltura (ara l-Figura 2). Rapport tal-2021 tal-QEA josserva li l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra mill-biedja fl-UE ma naqqsux mill-2010 ’l hawn¹⁸. L-istudji ta’ mmudellar dwar il-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima jissuġġerixxu li mingħajr pagamenti diretti, l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra fl-UE mill-agrikoltura jkunu bejn 2.5 % - 4.2 % inqas. Din hija konsegwenza ta’ tnaqqis fl-attività agrikola, bl-akbar kontribuzzjoni ġejja mit-trobbija tal-ifrat¹⁹. It-tnaqqis fl-emissjonijiet ta’ gassijiet serra fl-UE minħabba tnaqqis fil-pagamenti diretti/attività agrikola fl-UE jkunu jitpattew sa ċertu punt minn żieda fl-emissjonijiet barra mit-territorju tal-UE (ir-rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju)²⁰.

22 Il-prattiki agrikoli bħall-kultivazzjoni tal-għelejjel ta’ kopertura jew iż-żamma tal-livelli ta’ materja organika tal-ħamrija huma ta’ benefiċċju kemm għall-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima kif ukoll għall-adattament għalih²¹. Għall-adattament, l-introjtu mill-pagamenti diretti jżid il-kapaċità tal-azjendi agrikoli li jindirizzaw ix-xokkijiet negattivi mit-tibdil fil-klima²². Dipendenza fuq il-pagamenti diretti, madankollu, tista’ żżomm azjendi agrikoli mhux vijabbli, b’hekk jitnaqqas ir-ritmu tal-bidliet strutturali li jistgħu jkunu neċessarji għall-adattament²³.

23 Il-Kummissjoni tikkalkula l-kontribuzzjoni għall-klima tal-pagamenti diretti kemm mill-komponenti ekoloġiċi tagħhom, kif ukoll minn dawk mhux ekoloġiċi²⁴. L-ekoloġizzazzjoni tirreferi għall-adozzjoni ta’ prattiki agrikoli li huma ta’ benefiċċju għall-klima u għall-ambjent. Bdiewa żgħar jistgħu jibbenefikaw mill-ekoloġizzazzjoni mingħajr ma jkollhom għalfejn jissodisfaw xi rekwiżit tal-ekoloġizzazzjoni²⁵. Ir-rekwiżiti tal-ekoloġizzazzjoni lanqas ma japplikaw għal azjendi meqjusa bħala “ekoloġiċi” fihom infushom (eż. bdiewa mis-settur organiku). Il-kontribuzzjonijiet mhux relatati mal-ekoloġizzazzjoni huma fil-biċċa l-kbira ġustifikati permezz tal-kundizzjonalità, li tistabbilixxi regoli dwar l-ambjent, is-sikurezza tal-ikel, is-saħħa u t-trattament xieraq tal-annimali, u l-ġestjoni tal-art.

24 Billi l-ekoloġizzazzjoni tinkludi referenzi għall-objettivi klimatiċi²⁶, skont il-metodoloġija tal-Kummissjoni din hija rilevanti għall-klima, għal kontribuzzjoni kumplessiva ta’ EUR 28 biljun. Għal din ir-raġuni, il-kontribuzzjoni tal-ekoloġizzazzjoni tista’ tiġi vvalutata bħala konformi mal-metodoloġija. Madankollu, studju ta’ evalwazzjoni ppubblikat mill-Kummissjoni sab li l-impatt tal-ekoloġizzazzjoni fuq il-mitigazzjoni huwa inċert ħafna, iżda probabbilment baxx²⁷. Bl-istess mod, studji oħra jindikaw biss impatt minimu tal-ekoloġizzazzjoni, b’tibdil fil-prattiki agrikoli fuq 2 % - 5 % tal-art agrikola²⁸. Dan għaliex ir-rekwiżiti tal-ekoloġizzazzjoni fil-biċċa l-kbira jaqblu mal-prattiki agrikoli diġà eżistenti. F’rapport preċedenti, aħna sibna li l-ekoloġizzazzjoni offriet protezzjoni limitata għall-karbonju maħżun fil-bwar u affettwat biss b’mod marġinali l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra²⁹.

25 Skont il-Kummissjoni, 20 % tal-baġit mhux relatat mal-ekoloġizzazzjoni jagħmel kontribuzzjoni moderata għall-azzjoni klimatika (40 % tal-koeffiċjent), u jirrappreżenta EUR 17.5 biljun. Dan jirriżulta f’kontribuzzjoni netta ta’ 8 % mill-komponent mhux relatat mal-ekoloġizzazzjoni. Il-Kummissjoni tiġġustifika l-fattur ta’ ponderazzjoni ta’ 20 % bħala indikatur għall-penali għal ksur tal-kundizzjonalità. Aħna vvalutajna li l-kontribuzzjoni mhux relatata mal-ekoloġizzazzjoni għall-azzjoni klimatika hija negliġibbli (it-Tabella 2).

26 L-impatt tal-finanzjament għall-iżvilupp rurali fuq il-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima mhuwiex ċar. Skont studju tal-Kummissjoni, mingħajr l-infiq fuq l-iżvilupp rurali, il-produzzjoni agrikola tkun tonqos u l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra fl-UE mill-agrikoltura jistgħu jkunu 1.6 % inqas sal-2030³⁰. Madankollu, it-tnaqqis fl-emissjonijiet ta’ gassijiet serra fl-UE jkun ikkumpensat sa ċertu punt minn żidiet fil-pajjiżi mhux tal-UE (ara l-paragrafu 21). Evalwazzjoni oħra mwettqa mill-Kummissjoni tistma li xi miżuri ta' żvilupp rurali (l-aktar tan-Natura 2000) inaqqsu l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra mill-agrikoltura b’1.1 %. Madankollu, l-evalwazzjoni tirrikonoxxi li l-istima tagħha tesaġera l-impatt tal-pagamenti taħt Natura 2000 u tinvolvi xi għadd doppju³¹. F'rapport preċedenti tal-QEA, aħna konna sibna li l-appoġġ għall-iżvilupp rurali rari ntuża għal prattika effettivi ta’ mitigazzjoni³². Il-pagamenti għall-iżvilupp rurali jistgħu jikkontribwixxu għall-adattament għat-tibdil fil-klima (ara l-paragrafu 22 u t-Tabella 3)

27 Biex tikkalkula l-proporzjon ta’ nfiq fuq l-iżvilupp rurali li jikkontribwixxi għall-azzjoni klimatika, il-Kummissjoni tassenja koeffiċjenti għall-klima lil diversi prijoritajiet tal-FAEŻR u oqsma ta’ prijorità. Pereżempju, il-Prijorità 4 tal-FAEŻR, “Ir-restawr, l-ippreżervar u t-titjib tal-ekosistemi relatati mal-agrikoltura u mal-forestrija” u l-Prijorità 5 “Effiċjenza tar-riżorsi, ekonomija reżistenti għat-tibdil fil-klima”, għandhom koeffiċjent għall-klima ta’ 100 %. Filwaqt li l-prijorità 5 għandha l-klima bħala l-objettiv iddikjarat, il-prijorità 4 m’għandhiex, għalkemm il-Kummissjoni tqis li huwa mistenni impatt sinifikanti fuq il-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima u l-adattament għalih. Rapport preċedenti tal-QEA ftit li xejn sab elementi, fl-istudji tal-każijiet, f’analiżi tal-letteratura jew fin-noti interni tal-Kummissjoni, li jappoġġaw il-koeffiċjent għall-klima ta’ 100% għall-Prijorità 4³³. It-Tabella 3 turi l-valutazzjoni tagħna tal-aktar miżuri sinifikanti tal-Prijorità 4.

28 F'rapport tal-2016, aħna ħarisna lejn “it-trawwim tal-iżvilupp lokali fiż-żoni rurali” (prijorità 6B) u sibna li ma kienet tat l-ebda kontribuzzjoni kumplessiva sinifikanti għall-objettivi klimatiċi³⁴. L-analiżi tagħna tal-proġett (ara t-Tabella 4) tikkonferma li l-koeffiċjent għall-klima ta’ 40 % ma kienx iġġustifikat.

Xi suppożizzjonijiet inkonsistenti fil-valutazzjoni tal-kontribuzzjoni għall-klima tal-finanzjament fil-qasam tal-infrastruttura u l-koeżjoni

29 Il-biċċa l-kbira mill-infiq tal-UE fil-qasam tal-infrastruttura u l-koeżjoni jitwassal permezz tal-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa (FNE), il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (FEŻR) u l-Fond ta’ Koeżjoni (FK). Il-karatteristiċi prinċipali u l-kontribuzzjonijiet tagħhom għar-rappurtar dwar il-klima għall-perjodu 2014-2020 huma miġbura fil-qosor fil-Kaxxa 4 u l-Kaxxa 5.

30 L-objettivi ġenerali tal-FNE jirreferu għall-miri tal-UE għall-enerġija u l-klima (ara l-paragrafi 12-14), b’hekk ikopru l-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima³⁶. Madankollu, il-Kummissjoni tirrikonoxxi li l-FNE tiffinanzja l-aktar proġetti li jiżguraw il-funzjonament tajjeb tas-suq intern tal-UE³⁷. L-objettivi u l-kriterji tal-azzjoni klimatika mhumiex neċessarji għall-approvazzjoni tal-proġett: mill-proġetti ta’ trasport taħt l-FNE skont il-valur (ta’ EUR 0.9 biljun), 4 % biss semmew it-trasport sostenibbli u effiċjenti bħala l-objettiv prinċipali tagħhom ta’ finanzjament, skont il-Kummissjoni³⁸. Iżda t-trasport jirrappreżenta madwar kwart tal-emissjonijiet ta’ gassijiet serra tal-UE, bl-akbar proporzjon iġġenerat mit-trasport bit-triq³⁹.

31 F’termini ta’ adattament, proġetti ferrovjarji aġġornati jistgħu jinkludu investimenti mmirati għall-prevenzjoni tal-għargħar matul il-linji ferrovjarji, imbankmenti msaħħa jew miżuri ta’ adattament għad-diżastri klimatiċi permezz ta’ sistemi ta’ monitoraġġ għal mini u pontijiet⁴⁰. Fid-dawl tad-data disponibbli, dawn l-investimenti ma jistgħux jiġu kkwantifikati.

32 Biex tikkalkula l-proporzjon ta’ nfiq taħt l-FNE immarkat bħala nfiq fuq il-klima għall-perjodu 2014-2020, il-Kummissjoni applikat b’mod retroattiv il-koeffiċjenti għall-klima mir-Regolament dwar l-FNE għal wara l-2020⁴¹, għalkemm proġetti simili taħt il-politika ta' koeżjoni jiġu ttrattati b’mod differenti (ara l-paragrafu 40). L-analiżi li wettaqna wriet li l-koeffiċjenti użati mill-Kummissjoni għas-sottosetturi l-aktar sinifikanti tal-FNE kienu ġenerużi (ara t-Tabella 5).

33 Il-leġiżlazzjoni tal-UE tipprovdi l-qafas biex jittieħed kont tal-infiq fuq il-klima mill-fondi taħt il-politika ta' koeżjoni⁴². Il-Kummissjoni u l-Istati Membri jimmaniġġjaw il-FEŻR u l-FK b’mod konġunt. L-Istati Membri huma responsabbli għall-għażla tal-proġetti u għar-rappurtar lill-Kummissjoni. Il-Kummissjoni tirċievi informazzjoni konsolidata mill-Istati Membri li tkun maqsuma skont l-oqsma ta’ intervent rilevanti ddefiniti fil-leġiżlazzjoni. Dawn jiġu assenjati koeffiċjenti għall-klima speċifiċi.

34 Il-Kummissjoni għandha pjattaforma komprensiva u disponibbli għall-pubbliku li tikkumpila t-trekkjar tal-klima skont il-fond taħt il-politika ta’ koeżjoni, l-Istat Membru u l-programm⁴³. Studju wieħed sab li l-koeffiċjenti għall-klima tal-FEŻR u l-FK għall-perjodu 2014-2020 ġeneralment kienu jirriflettu l-kontribuzzjoni magħmula għall-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima u l-adattament għalih⁴⁴. Madankollu, aħna nosservaw xi problemi għall-proġetti tal-bijomassa u l-infrastruttura tal-gass (ara l-Figura 8).

Ir-rappurtar kumplessiv dwar l-infiq fuq il-klima mhuwiex affidabbli

35 Jenħtieġ li l-metodoloġija użata għar-rappurtar dwar l-infiq fuq il-klima tieħu kont tal-finanzjament rilevanti kollu għall-azzjoni klimatika. Jenħtieġ li hija tuża stimi affidabbli, ibbażati fuq kontribuzzjonijiet ippruvati għall-objettivi klimatiċi. Jenħtieġ ukoll li ma tinvolvix piż amministrattiv tqil. Jenħtieġ li l-Kummissjoni u l-Istati Membri japplikawha b’mod konsistenti fil-baġit kollu tal-UE. Jenħtieġ li l-Kummissjoni jkollha verifiki u kontrolli fis-seħħ biex tiżgura l-affidabbiltà tar-rappurtar dwar il-klima.

Limitazzjonijiet u applikazzjoni inkonsistenti tal-metodoloġija

36 Il-Kumitat ta’ Għajnuna għall-Iżvilupp tal-OECD (OECD-DAC) fassal l-indikaturi ta’ Rio (ara l-paragrafu 05) biex jimmonitorja l-għajnuna għall-pajjiżi li qed jiżviluppaw, abbażi tar-rabta bejn l-objettivi ta’ finanzjament u l-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima u l-adattament għalih. L-indikaturi huma ta’ natura kwalitattiva, billi l-OECD-DAC ma kellux il-ħsieb li jipproduċi ċifri eżatti, iżda li jipprovdi indikazzjoni tal-livell ta’ finanzjament għall-klima.

37 Il-Kummissjoni addattat il-mudell tal-OECD u applikatu fl-infiq pubbliku kollu tagħha, filwaqt li kkwantifikat in-nefqa fuq il-klima mill-baġit tal-UE (ara l-Figura 2). Il-Kummissjoni tindika li l-vantaġġi prinċipali ta’ dan il-metodu huma l-piż amministrattiv baxx u l-faċilità tal-applikazzjoni⁴⁵. Madankollu, metodoloġija bbażata fuq objettivi ddikjarati jew fuq kontribuzzjoni mistennija għall-azzjoni klimatika tinvolvi approssimazzjonijiet sinifikanti: l-indikaturi ta’ Rio ma jippermettux kwantifikazzjoni eżatta tal-infiq trekkjat⁴⁶.

38 Il-baġit tal-UE jinkludi ħafna objettivi li jridu jikkoeżistu mal-objettivi klimatiċi, bħall-promozzjoni tal-koeżjoni soċjali, ekonomika u territorjali. Huwa inerentement diffiċli li jiġi evitat kunflitt bejn l-objettivi u biex tintiżen il-kontribuzzjoni ta’ proġett għal kull wieħed. Pereżempju, il-finanzjament tal-koeżjoni għandu l-għan li jnaqqas id-disparitajiet bejn l-Istati Membri u r-reġjuni, iżda l-finanzjament ta’ infrastruttura biex jiġi appoġġat l-iżvilupp ekonomiku jista’ jżid l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra. Il-metodoloġija għat-trekkjar tal-infiq fuq il-klima tqis biss l-impatt pożittiv potenzjali fuq il-klima, u ma tittrekkjax l-impatt negattiv potenzjali fuq il-klima ta’ miżuri li jservu objettivi oħra tal-UE (ara l-Figura 9).

39 Il-metodu attwali ta’ trekkjar huwa eżerċizzju a priori, li ma jevalwax il-kontribuzzjoni finali lejn l-għanijiet klimatiċi tal-UE. Il-metodoloġija ma tirrikjedix kwantifikazzjoni tal-impatt tal-infiq fuq l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra u lanqas ma tistabbilixxi xi indikaturi speċifiċi rigward l-adattament. Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li l-“monitoraġġ tal-kisba tar-riżultati se jiggarantixxi l-effikaċja tal-isforz ta’ integrazzjoni⁴⁷, iżda ma waqqfitx sistema għall-monitoraġġ tar-riżultat tal-klima.

40 Il-Kummissjoni indikat il-ħtieġa ta’ proċeduri komuni ta’ trekkjar għan-nefqa fuq il-klima⁴⁸. Ix-xogħol li wettaqna żvela diversi inkonsistenzi oħra fl-applikazzjoni tal-metodoloġija għall-kalkolu tal-infiq fuq il-klima:

• Il-bażi ġuridika għall-metodoloġija: il-koeffiċjenti applikabbli (u r-raġunament għall-użu tagħhom) ġew stabbiliti fil-leġiżlazzjoni għall-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej (ara l-paragrafu 04), iżda mhux fil-leġiżlazzjoni għal fondi oħra (eż. l-FAEG, l-FNE u Orizzont 2020). Għalhekk il-koeffiċjenti setgħu jiġu aġġustati b’mod retroattiv (ara l-paragrafu 46).
• Għażla ta’ koeffiċjenti: proġetti simili jirċievu koeffiċjenti differenti. Il-proġetti tat-trasport bil-ferroviji fin-network trans-Ewropew, pereżempju, irċevew indikatur ogħla taħt l-FNE (100 %) milli taħt il-FEŻR u l-FK (40 %). Aħna identifikajna għaxar proġetti tat-trasport bl-ajru taħt Orizzont 2020 li rċevew koeffiċjenti differenti, minkejja l-fatt li kellhom deskrizzjonijiet u objettivi simili. L-istess miżura ta' żvilupp rurali tista’ tirċievi koeffiċjenti differenti skont l-oqsma ta’ prijorità li tkun ġiet assenjata għalihom.
• Il-granularità (il-livell ta’ dettall f’sett ta’ data): il-koeffiċjenti jiġu attribwiti f’livelli differenti ta’ dettall, eż. il-livell tal-proġett (FNE), il-qasam ta' intervent (FEŻR), il-qasam ta’ fokus jew ta’ prijorità (FAEŻR), u l-linja baġitarja (FAEG).

41 Meta tirrapporta dwar l-infiq fuq il-klima, il-Kummissjoni ma tagħmilx distinzjoni bejn il-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima u l-adattament għalih. L-aggregazzjoni tal-adattament u tal-mitigazzjoni taħt indikatur komuni tfisser li mhuwiex possibbli li jiġi kkalkulat is-sehem mill-baġit tal-UE ddedikat għal kull wieħed minnhom. Ir-rappurtar tal-Kummissjoni dwar l-assistenza għall-iżvilupp u l-kooperazzjoni huwa l-eċċezzjoni, billi jagħmel distinzjoni bejniethom it-tnejn. F’konformità mal-metodoloġija tal-OECD, il-Kummissjoni tassenja koeffiċjenti għall-klima separati għall-mitigazzjoni u l-adattament, u tirrapporta dwar iż-żewġ dimensjonijiet lill-OECD. Il-Figura 10 tippreżenta l-karatteristiċi tal-metodoloġija tal-Kummissjoni.

42 Il-Kummissjoni tosserva li xi Stati Membri – l-Irlanda, Franza, l-Italja, in-Netherlands, il-Finlandja, l-Iżvezja u, sa ċertu punt, id-Danimarka – jirrappurtaw dwar il-politika baġitarja tagħhom minn angolu ambjentali jew klimatiku⁴⁹. Il-Gvern Franċiż juża metodu komprensiv biex jirrapporta dwar l-impatt ambjentali tal-baġit nazzjonali tiegħu (jiġifieri bbaġitjar ekoloġiku), li jkopri kemm id-dħul kif ukoll l-infiq. Il-mudell Franċiż iżomm kont tal-kontribuzzjonijiet ambjentali kemm pożittivi kif ukoll negattivi tal-baġit nazzjonali. It-Tabella 6 toffri analiżi komparattiva tal-mudell Franċiż u dak tal-UE.

43 Il-Kummissjoni tirrikonoxxi l-importanza li jiġu stabbiliti miri klimatiċi fl-oqsma ta' politika kollha rilevanti⁵⁰, madankollu mhux il-programmi kollha rilevanti ġew assenjati mira. It-Tabella 7 turi eżempji ta’ oqsma ta' politika rilevanti għall-klima u l-miri ta’ nfiq tagħhom stabbiliti fil-leġiżlazzjoni għall-perjodu 2014-2020. Dawn il-miri jistgħu jiggwidaw il-baġit tal-UE lejn infiq aktar ekoloġiku, iżda ma ġewx stabbiliti b’mod konsistenti fil-baġit kollu.

In-nefqa fuq il-klima rrappurtata mhux neċessarjament intefqet

44 Għall-perjodu 2014-2020, il-Kummissjoni rrappurtat madwar EUR 216-il biljun bħala “nfiq fuq il-klima”⁵¹. Madankollu, ġeneralment hija tibbaża r-rappurtar tagħha fuq ammonti ppjanati jew impenjati (ara l-Figura 11). Il-FSE huwa l-eċċezzjoni, billi f’dan il-każ il-Kummissjoni tuża l-ammonti li verament ikunu ntefqu, għalkemm tikkombina l-infiq tal-UE u tal-Istati Membri (ara l-Kaxxa 6).

45 Meta ċ-ċifri rrappurtati huma bbażati fuq ammonti ppjanati jew impenjati, dawn jiġu esaġerati minħabba fondi mhux użati jew mhux żborżati (eż. dewmien fil-proġetti, pagamenti tardivi jew maturità baxxa tal-proġetti)⁵², ara l-Figura 12. F’rapport tal-2018, aħna osservajna l-impatt li dan kellu fuq il-perjodu 2007-2013⁵³.

46 F’xi każijiet, il-Kummissjoni reġgħet ivvalutat l-infiq b’mod retroattiv u aġġustat iċ-ċifri tal-infiq fuq il-klima kif meħtieġ. Taħt l-FNE, pereżempju, il-Kummissjoni reġgħet ivvalutat b’mod retroattiv il-proġetti tat-trasport u l-enerġija billi użat il-metodoloġija tal-perjodu 2021-2027. Imbagħad żiedet il-kontribuzzjoni għall-klima taħt l-FNE għall-perjodu 2014-2020 b’91 %, minn EUR 11-il biljun għal EUR 21 biljun (ara l-paragrafu 32). B’mod simili, fl-2018, evalwazzjonijiet addizzjonali tas-suġġetti u l-proġetti taħt Orizzont 2020 wasslu għal żieda ta’ 41 % fil-kontribuzzjoni tal-2017 għall-infiq fuq il-klima minn Orizzont 2020. Aħna sibna li l-koeffiċjenti għall-klima li ntużaw għal 9 minn 24 proġett taħt Orizzont 2020 li eżaminajna ma kinux raġonevoli, billi kellhom rabta mal-azzjoni klimatika li kienet aktar dgħajfa minn dik iddikjarata. Għal dawn il-proġetti, aħna identifikajna stima eċċessiva ta’ madwar EUR 0.3 biljun (1 % tal-ammont relatat mal-klima taħt Orizzont 2020).

Mistenni titjib limitat fir-rappurtar dwar il-klima għall-perjodu 2021-2027

47 L-appoġġ finanzjarju mill-UE għall-perjodu 2021-2027 għandu żewġ komponenti prinċipali, il-baġit tal-QFP u l-NGEU (ara l-Figura 3). Jenħtieġ li t-trekkjar klimatiku u r-rappurtar jibnu fuq it-tagħlimiet meħuda fil-perjodu 2014-2020 u jipprovdu ċifri affidabbli dwar l-infiq fuq il-klima.

Rappurtar dwar il-klima taħt il-QFP il-ġdid

48 Biex tappoġġa l-mira ogħla ta’ 30 % għall-kontribuzzjoni mill-baġit tal-UE għall-objettivi klimatiċi fil-perjodu 2021-2027, il-leġiżlazzjoni tal-UE stabbiliet miri għall-kontribuzzjoni mingħand programmi speċifiċi għall-azzjoni klimatika (eż. FNE - 60 %, FEŻR - 30 %, FK - 37 %, Orizzont Ewropa - 35 %, Strument ta’ Viċinat, ta’ Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta’ Kooperazzjoni Internazzjonali - 30 %)⁵⁴. B’mod ġenerali, dawn il-miri jimbuttaw għal fokus akbar fuq l-azzjoni klimatika f’diversi oqsma ta' politika.

49 F’ħafna oqsma ta’ politika (eż. FNE, FSE, DCI) it-trekkjar klimatiku taħt il-QFP 2021-2027 jibqa’ essenzjalment l-istess bħal dak għall-perjodu 2014-2020. F’oqsma oħra (eż. FAEG, FAEŻR, FEŻR, FK), il-Kummissjoni aġġustat jew ikkjarifikat il-koeffiċjenti għall-klima għal xi programmi ta’ finanzjament biex itejjeb l-allinjament mal-kontribuzzjoni reali tagħhom għall-azzjoni klimatika (ara l-Figura 13). Il-Kummissjoni tosserva li hija qiegħda tiżviluppa r-rappurtar tagħha dwar il-klima, fejn qed tieħu inkunsiderazzjoni l-effetti mistennija tal-infiq u tiżgura l-konsistenza fl-applikazzjoni tal-koeffiċjenti għal proġetti simili⁵⁵.

50 Il-bidliet proposti jinvolvu aktar riskji u sfidi għal rappurtar affidabbli dwar l-infiq fuq il-klima (ara l-Figura 14).

L-isfidi tal-NGEU

51 Il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza (RRF) tal-Unjoni Ewropea hija fil-qalba tal-NGUE u għandha mira ta’ 37 % għan-nefqa fuq il-klima (ara l-Figura 3). L-objettivi tagħha jinkludu kontribuzzjoni għall-għanijiet klimatiċi tal-UE għall-2030 u l-2040, u issa tinkorpora wkoll il-prinċipju ta’ “la tagħmilx ħsara sinifikanti” (ara l-Figura 13)⁵⁶. B’mod eċċezzjonali, l-Istati Membri jistgħu jibqgħu jappoġġaw l-investimenti fil-fjuwils fossili⁵⁷.

52 Il-prinċipju ta’ “la tagħmilx ħsara sinifikanti” huwa parti mis-sistema tal-UE għad-definizzjoni ta’ prodotti finanzjarji sostenibbli (it-Tassonomija tal-UE)⁵⁸. Rapport tal-2021 tal-QEA indika r-riskju li l-infiq fuq il-klima taħt l-RRF ma jkunx jissodisfa l-istandards tat-Tassonomija tal-UE. Billi dawn l-istandards japplikaw għall-bonds ekoloġiċi tal-UE, dan jista’ jaffettwa r-rieda tas-suq finanzjarju li jixtri dawn il-bonds u jiffinanzja l-RRF⁵⁹.

53 Skont ir-Regolament dwar l-RRF, il-Kummissjoni u l-Istati Membri huma meħtieġa jikkoordinaw u jrawmu sinerġiji ma’ fondi oħra tal-UE⁶⁰. Dan jista’ joħloq opportunitajiet għal azzjonijiet komplementari effettivi, iżda wkoll jippreżenta riskji jekk il-koordinazzjoni ma tkunx effiċjenti.

54 Il-finanzjament taħt l-RRF se jkun ibbażat fuq il-pjanijiet nazzjonali għall-irkupru u r-reżiljenza. Dawn il-pjanijiet jitfasslu mill-Istat Membru, il-Kummissjoni tivvalutahom, u l-Kunsill japprovahom fuq il-bażi ta’ proposta tal-Kummissjoni. Il-Kummissjoni se tikkalkula bil-quddiem il-kontribuzzjoni mill-RRF għall-infiq fuq il-klima, abbażi tal-ispejjeż stmati stabbiliti fil-pjanijiet⁶¹.

55 It-tfassil tal-pjanijiet u tal-pagamenti korrispondenti jġib miegħu xi riskji u sfidi, kif jidher fil-Figura 15 hawn taħt. Il-kontroll tal-konformità mal-kundizzjonijiet għall-pagamenti huwa r-responsabbiltà prinċipali tal-Kummissjoni.

Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet

56 L-UE adottat leġiżlazzjoni f’diversi oqsma ta' politika biex tappoġġa l-azzjoni klimatika. Hija ħadet l-impenn li tonfoq mill-inqas 20 % tal-baġit tagħha għall-perjodu 2014-2020 fuq l-azzjoni klimatika, li tnaqqas l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra, li żżid l-użu tas-sorsi rinnovabbli u li ttejjeb l-effiċjenza fl-enerġija. Fl-2021, il-Kummissjoni kienet irrappurtat li kienet laħqet din il-mira (il-paragrafi 01-14).

57 Aħna sibna li f’xi każijiet, ma kien hemm l-ebda evidenza biex tiġġustifika l-kontribuzzjoni għall-klima li saret mill-infiq tal-UE, filwaqt li f’oħrajn il-kontribuzzjoni ġiet iddikjarata b'mod eċċessiv. L-analiżi tagħna indikat li l-Kummissjoni kienet irreġistrat b’mod mhux dovut madwar EUR 72 biljun bħala nfiq fuq il-klima (ara l-Figura 16). Il-koeffiċjenti aktar raġonevoli li applikajna naqqsu s-sehem probabbli tal-baġit tal-UE li huwa rilevanti għall-klima għal madwar 13 % (bejn wieħed u ieħor EUR 144 biljun) aktar milli 20 %.

58 Il-Kummissjoni rrappurtat li 26 % tal-finanzjament għall-agrikoltura kien rilevanti għall-klima, jew madwar nofs l-infiq tal-UE fuq il-klima. Madankollu, l-emissjonijiet ta’ gassijiet serra mill-azjendi agrikoli fl-UE ma naqqsux mill-2010 ’l hawn. Skont l-analiżi li wettaqna, ir-rieżaminar tal-letteratura rilevanti u l-istudji ta’ evalwazzjoni, il-Kummissjoni x’aktarx stmat b’mod eċċessiv il-kontribuzzjonijiet mill-politika agrikola bi kważi EUR 60 biljun, jew aktar minn 80 % tal-istimi eċċessivi probabbli tagħna (il-paragrafi 19-34). Jenħtieġ li l-finanzjament ma jitqiesx bħala rilevanti għall-klima jekk ma jkunx hemm evidenza li tappoġġa dan.

Rakkomandazzjoni 1 – Tiġi ġġustifikata r-rilevanza għall-klima tal-finanzjament għall-agrikoltura

Jenħtieġ li l-Kummissjoni tibbaża l-kwantifikazzjoni tagħha tal-kontribuzzjoni tal-politika agrikola għall-azzjoni klimatika għall-perjodu 2021-2027 fuq evidenza xjentifika. Skont l-Artikolu 100(3) tar-Regolament (UE) 2021/2115 li jistabbilixxi regoli dwar l-appoġġ għall-pjanijiet strateġiċi taħt il-politika agrikola komuni, jenħtieġ li taġġusta l-kontribuzzjoni għall-klima kif xieraq u jekk meħtieġ.

Data mmirata għall-implimentazzjoni: Ġunju 2026.

59 Ir-rappurtar tal-Kummissjoni dwar l-infiq fuq il-klima kien inkonsistenti. Il-proġetti ferrovjarji u tal-elettriku, pereżempju, ġew ittrattati b’mod differenti taħt il-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa u l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali. Fost kwistjonijiet oħra, aħna osservajna li l-Kummissjoni ma żammitx kont tal-effetti negattivi potenzjali tan-nefqa fuq il-klima, u ma għamlitx distinzjoni bejn il-mitigazzjoni u l-adattament (ara l-paragrafi 35-43).

60 Il-Kummissjoni ħalltet ċifri mhux komparabbli ( ammonti ppjanati, impenjati u li ntefqu minn oqsma ta’ nfiq differenti) meta kkalkulat iċ-ċifra kumplessiva tal-infiq fuq il-klima. Il-Kummissjoni rrappurtat ukoll b’mod eċċessiv il-kontribuzzjoni mill-Fond Soċjali Ewropew, inkluża n-nefqa tal-Istati Membri fl-infiq tal-UE. Barra minn hekk, hija reġgħet ivvalutat b’mod retroattiv l-infiq fuq il-klima rrappurtat għall-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa. Dan wassal għal żieda sinifikanti fiċ-ċifri rrappurtati preċedentement (il-paragrafi 44-46).

Rakkomandazzjoni 2 – Tisħiħ tar-rappurtar dwar il-klima

1. Jenħtieġ li l-Kummissjoni tidentifika u tirrapporta dwar l-infiq tal-UE b’impatt negattiv potenzjali fuq il-klima. Meta tagħmel dan, jenħtieġ li tibni fuq il-prinċipju “la tagħmilx ħsara sinifikanti”, kif definit fit-tassonomija tal-UE.
2. Jenħtieġ li l-Kummissjoni toħroġ linji gwida applikabbli għall-oqsma ta' politika kollha rilevanti għall-infiq fuq il-klima. Meta tagħmel dan, jenħtieġ li tistabbilixxi u tiddivulga b’mod ċar bażi koerenti għar-rappurtar, u tiżgura trattament konsistenti ta’ proġetti simili (eż. l-istess koeffiċjent għall-klima) fil-baġit kollu tal-UE u n-NextGenerationEU.
3. Jenħtieġ li għal kull perjodu ta' programmazzjoni, il-Kummissjoni ssaħħaħ ir-rappurtar dwar il-klima attwali biex tieħu kont tal-ammonti li ma ntużawx (ma ntefqux u

Data mmirata għall-implimentazzjoni: Ġunju 2025.

61 Għall-perjodu 2021-2027, l-UE għandha l-għan li tonfoq 30 % tal-baġit tagħha fuq l-azzjoni klimatika. Il-Kummissjoni żammet l-istess metodoloġija, iżda għamlet ċerti emendi. Xi tibdiliet jirrappreżentaw titjib, pereżempju l-irfinar tal-koeffiċjenti u t-tisħiħ tal-kontribuzzjonijiet fil-mira għall-objettivi klimatiċi. Oħrajn joħolqu aktar riskji u problemi, bħal koeffiċjenti għall-klima mingħajr ġustifikazzjoni, inkonsistenzi fir-rappurtar għal proġetti ferrovjarji, u għażliet għall-użu tal-fjuwils fossili. Dan iqajjem mistoqsijiet dwar l-affidabbiltà tar-rappurtar futur dwar il-klima (il-paragrafi 47-50).

62 Il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, li tkompli tibni fuq il-Qafas Finanzjarju Plurennali għall-perjodu 2014-2020, tinkorpora l-prinċipju “la tagħmilx ħsara sinifikanti” u l-użu fakultattiv tal-kriterji tat-tassonomija tal-UE. Madankollu, aħna identifikajna problemi potenzjali fit-tfassil u l-finanzjament tagħha, partikolarment fejn l-istadji importanti u l-miri li jiskattaw il-pagamenti ma għandhomx rabta ċara mal-objettivi klimatiċi (il-paragrafi 51-55).

63 Il-baġit tal-UE għall-perjodu 2021-2027 jimbotta għal fokus akbar fuq l-azzjoni klimatika. Madankollu, mhuwiex ċar kemm il-miri għall-infiq fuq il-klima jistgħu jiksbu f’termini ta’ tnaqqis fl-emissjonijiet ta’ gassijiet serra, żieda fl-użu ta’ enerġija rinnovabbli, u promozzjoni tal-effiċjenza fl-enerġija. Dak li jgħodd fl-aħħar mill-aħħar huwa jekk l-infiq tal-UE jistax jikkontribwixxi b’mod effettiv għall-ilħuq tal-objettivi għall-klima u l-enerġija. Baġit rilevanti għall-klima jeħtieġ rabta b’saħħitha ma’ emissjonijiet ta’ gassijiet serra aktar baxxi.

Rakkomandazzjoni 3 – Ir-rabta tal-baġit tal-UE mal-objettivi għall-klima u l-enerġija

Jenħtieġ li l-Kummissjoni tirrapporta dwar il-kontribuzzjoni magħmula mill-infiq fuq il-klima għall-objettivi tal-UE għall-klima u l-enerġija. Jenħtieġ li hija tiffoka b’mod partikolari fuq kif tkejjel l-impatt tal-baġit fuq il-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima.

Data mmirata għall-implimentazzjoni: Diċembru 2025.

Dan ir-Rapport ġie adottat mill-Awla II, immexxija mis-Sinjura Joëlle Elvinger, Membru tal-Qorti tal-Awdituri, fil-Lussemburgu fis-27 ta’ April 2022.

Anness — Rakkomandazzjonijiet preċedenti tal-QEA li huma rilevanti għar-rappurtar dwar il-klima

Dawn ir-rakkomandazzjonijiet preċedenti għadhom rilevanti għar-rappurtar dwar il-klima u jikkomplementaw ir-rakkomandazzjonijiet magħmula f’dan ir-rapport.

Akronimi u abbrevjazzjonijiet

DCI: Strument tal-Kooperazzjoni għall-Iżvilupp

DĠ: Direttorat Ġenerali

ETS: Sistema għall-Iskambju ta’ Kwoti tal-Emissjonijiet

FAEG: Fond Agrikolu Ewropew ta’ Garanzija

FAEŻR: Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali

FEŻR: Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali

FK: Fond ta’ Koeżjoni

FNE: Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa

FSE: Fond Soċjali Ewropew

GHG: Gass serra

L-EEA: L-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent

NGEU: NextGenerationEU

NGO: Organizzazzjoni nongovernattiva

OECD: Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi

PAK: Politika Agrikola Komuni

QFP: Qafas Finanzjarju Pluriennali

RRF: Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza

Glossarju

Adattament għat-tibdil fil-klima: It-tnaqqis tal-vulnerabbiltà tal-pajjiżi u tal-komunitajiet għat-tibdil fil-klima billi tiżdied l-abbiltà tagħhom li jassorbu l-impatti tiegħu.

Azzjoni klimatika: Azzjoni biex jiġi indirizzat it-tibdil fil-klima u l-impatt tiegħu.

Bijomassa: Fjuwil idderivat minn prodotti organiċi u residwu tal-iskart, użat għall-ġenerazzjoni tal-enerġija.

Deadweight: Sitwazzjoni fejn attività ffinanzjata mill-UE kienet timxi ’l quddiem anke li kieku ma rċevietx għajnuna pubblika.

Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej: Il-ħames fondi prinċipali tal-UE li flimkien jipprovdu appoġġ għall-iżvilupp ekonomiku fl-UE kollha fil-perjodu 2014-2020: il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta’ Koeżjoni, il-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali, u l-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd.

Gass serra: Gass fl-atmosfera – bħal diossidu tal-karbonju jew metan - li jassorbi u jemetti radjazzjoni, ma jħallix is-sħana taħrab u b’hekk isaħħan is-superfiċje tad-Dinja permezz ta’ dak li huwa magħruf bħala l-effett serra.

Indikatur ta’ Rio: Indikatur, iddefinit mill-OECD, tal-punt sa fejn attività tikkontribwixxi għall-objettivi tal-konvenzjonijiet ta’ Rio.

Infiq fuq il-klima: Kwalunkwe nfiq li jikkontribwixxi (direttament jew indirettament) għall-objettivi klimatiċi.

Integrazzjoni tal-azzjoni klimatika: L-inkorporazzjoni ta’ kunsiderazzjonijiet relatati mal-klima fil-politiki, fl-istrumenti, fil-programmi u fil-fondi kollha.

Introjtu Nazzjonali Gross: Indikatur standard tal-ġid ta’ pajjiż, ibbażat fuq l-introjtu minn sorsi domestiċi u minn sorsi barra l-pajjiż.

Koeffiċjent tal-UE għall-klima: Ponderazzjoni assenjata lill-infiq tal-UE fuq proġetti, miżuri jew azzjonijiet biex jiġi rifless il-punt sa fejn huma jinkorporaw kunsiderazzjonijiet klimatiċi.

Konvenzjonijiet ta’ Rio: Tliet ftehimiet li rriżultaw mis-Summit dwar id-Dinja tal-1992 tan-Nazzjonijiet Uniti li sar f’Rio de Janeiro: il-Konvenzjoni dwar id-Diversità Bijoloġika, il-Konvenzjoni Qafas dwar it-Tibdil fil-klima u l-Konvenzjoni dwar il-Ġlieda kontra d-Deżertifikazzjoni.

Mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima: It-tnaqqis jew il-limitazzjoni tal-emissjoni ta’ gassijiet serra minħabba l-effett tagħhom fuq il-klima.

Miżura agroambjentali klimatika: Kwalunkwe wieħed minn sett ta’ prattiki fakultattivi li jmorru lil hinn mir-rekwiżiti ambjentali tas-soltu u li permezz tagħhom il-bdiewa jkunu intitolati għal pagament mill-baġit tal-UE.

Natura 2000: Network ta' żoni ta' konservazzjoni għal speċijiet rari u mhedda, u xi tipi ta' ħabitats naturali rari protetti skont id-dritt tal-Unjoni.

Newtralità klimatika: Is-sitwazzjoni li fiha l-attivitajiet tal-bniedem ma jirriżultaw fl-ebda effett nett fuq il-klima.

NextGenerationEU: Pakkett ta’ finanzjament biex jgħin lill-Istati Membri tal-UE jirkupraw mill-impatt ekonomiku u soċjali tal-pandemija tal-COVID-19.

Orizzont 2020: Il-programm tal-UE għar-riċerka u l-innovazzjoni għall-perjodu 2014-2020.

Pagament dirett: Pagament ta’ appoġġ għall-agrikoltura, bħall-għajnuna relatata mal-erja, li jsir direttament lill-bdiewa, magħruf ukoll bħala appoġġ għall-introjtu.

Patt Ekoloġiku Ewropew: L-istrateġija tal-UE għat-tkabbir adottata fl-2019, bil-għan li l-UE ssir newtrali għall-klima sal-2050.

Politika Agrikola Komuni: Il-politika unika u unifikata tal-UE dwar l-agrikoltura, li tinkludi sussidji u firxa ta' miżuri oħrajn maħsuba biex jiggarantixxu s-sigurtà alimentari, jiżguraw standard tal-għajxien ġust għall-bdiewa tal-UE, jippromwovu l-iżvilupp rurali u jipproteġu l-ambjent.

Qafas Finanzjarju Pluriennali: Il-pjan ta’ nfiq tal-UE li jistabbilixxi prijoritajiet (ibbażat fuq l-objettivi ta’ politika) u limiti massimi, ġeneralment għal perjodu ta’ seba’ snin. Huwa jipprovdi l-istruttura li fi ħdanha jiġu stabbiliti l-baġits annwali tal-UE, filwaqt li jillimita l-infiq għal kull kategorija ta' nfiq.

Qasam ta' intervent: Kategorija ta’ attivitajiet iffinanzjati mill-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, mill-Fond ta' Koeżjoni jew mill-Fond Soċjali Ewropew.

Qasam ta’ prijorità: Wieħed mill-elementi li fih jiġu ripartiti l-prijoritajiet prinċipali tal-UE għall-iżvilupp rurali.

Rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju: Żieda fl-emissjonijiet ta’ gassijiet serra minħabba t-trasferiment tal-produzzjoni minn pajjiż b’restrizzjonijiet stretti fuq l-emissjonijiet għal wieħed fejn ir-regoli mhumiex daqshekk stretti.

Tibdil fil-klima: Bidliet fil-klima tad-Dinja li jirriżultaw f’xejriet tat-temp ġodda għal terminu twil.

Trekkjar klimatiku: Il-monitoraġġ tal-progress lejn il-miri tal-infiq fuq l-azzjoni klimatika.

Risposti tal-Kummissjoni:

https://www.eca.europa.eu/mt/Pages/DocItem.aspx?did=61103

Kronoloġija

https://www.eca.europa.eu/mt/Pages/DocItem.aspx?did=61103

Tim tal-awditjar

Ir-rapporti speċjali tal-QEA jippreżentaw ir-riżultati tal-awditi li twettaq ta’ politiki u programmi tal-UE, jew ta’ suġġetti relatati mal-ġestjoni minn oqsma speċifiċi tal-baġit. Il-QEA tagħżel u tfassal dawn il-kompiti tal-awditjar biex timmassimizza l-impatt tagħhom billi tqis ir-riskji għall-prestazzjoni jew għall-konformità, il-livell ta’ introjtu jew ta’ nfiq involut, l-iżviluppi li jkunu għad iridu jseħħu u l-interess politiku u pubbliku.

Dan l-awditu tal-prestazzjoni twettaq mill-Awla I tal-Awditjar, Użu sostenibbli tar-riżorsi naturali, li hija mmexxija minn Joëlle Elvinger, Membru tal-QEA. L-awditu kien immexxi minn Joëlle Elvinger, Membru tal-QEA, li ngħatat l-appoġġ minn Ildikó Preiss, Kap tal-Kabinett; Paolo Pesce u Charlotta Törneling, Attachés tal-Kabinett; Ramona Bortnowschi u Emmanuel Rauch, Maniġers Prinċipali; Antonella Stasia, Kap tal-Kompitu; Ernesto Roessing u Jonas Kathagem Awdituri, Marika Meisenzahl, Awditur u disinn grafiku. Judita Frangež ipprovdiet appoġġ segretarjali.

Noti finali

¹ IPCC, Summary for Policymakers in Climate Change 2021: The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change, 2021, p. 21.

² See Commission website, DG Climate Action, EU Action.

³ Id-Deċiżjoni 2002/358/KE dwar l-approvazzjoni tal-Protokoll ta’ Kyoto.

⁴ Il-Kummissjoni Ewropea, Baġit għall-Ewropa 2020, KUMM(2011) 500, 2011, Parti II, p. 13.

⁵ Il-Kunsill Ewropew, Konklużjonijiet – Qafas Finanzjarju Pluriennali, EUCO 37/13, 2013, il-paragrafu 10.

⁶ Ir-Regolament (UE) 215/2014 fir-rigward ta’ metodoloġiji tal-appoġġ għat-tibdil fil-klima.

⁷ OECD, OECD DAC Rio Markers for Climate Handbook, p. 2.

⁸ Il-Kummissjoni, 2020 Annual Management and Performance Report for the EU budget, Volume I.

⁹ Il-Kunsill Ewropew, Konklużjonijiet, EUCO 29/19,2019.

¹⁰ Il-Kummissjoni, Insawru Ewropa reżiljenti għall-klima – L-Istrateġija l-ġdida tal-UE dwar l-Adattament għat-Tibdil fil-Klima, COM(2021) 82.

¹¹ L-Anness I tad-Direttiva 2003/87/KE dwar l-EU ETS.

¹² Id-Deċiżjoni 406/2009/KE dwar l-impenji għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra sal-2020, u r-Regolament (UE) 2018/842 dwar il-miri għall-gassijiet serra għall-Istati Membri mill-2021 sal-2030.

¹³ Il-Kummissjoni, Proposta għall-emendar ta’ diversi direttivi dwar l-enerġija rinnovabbli, COM(2021) 557; il-Kummissjoni, Proposta għal Direttiva dwar l-Effiċjenza Enerġetika (riformulazzjoni), COM(2021) 558.

¹⁴ EEA Report No 13/2021 Trends and projections in Europe 2021 għall-projezzjoni tal-2020.

¹⁵ Il-Kummissjoni, Valutazzjoni tal-2019 dwar il-progress li għamlu l-Istati Membri lejn il-miri nazzjonali tal-effiċjenza enerġetika għall-2020, COM(2020) 326.

¹⁶ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 11/2020: Effiċjenza fl-enerġija fil-bini: għadu jinħtieġ fokus akbar fuq il-kosteffettività, il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 02/2022 L-effiċjenza fl-enerġija fl-intrapriżi - iffrankar tal-enerġija iżda hemm dgħufijiet fl-ippjanar u fl-għażla tal-proġetti.

¹⁷ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 17/2013: Finanzjament għall-klima mill-UE fil-kuntest ta' għajnuna esterna; ir-Rapport Speċjali 31/2016: Infiq ta’ mill-inqas euro wieħed minn kull ħamsa mill-baġit tal-UE fuq l-azzjoni klimatika: qed isir xogħol ambizzjuż, iżda hemm riskju serju li ma jkunx suffiċjenti, 2016; ir-Rapport Analitiku 01/2020: Insegwiment tal-infiq fuq il-klima fil-baġit tal-UE.

¹⁸ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 16/2021: Il-Politika Agrikola Komuni u l-klima: Nofs l-infiq tal-UE fuq il-klima iżda l-emissjonijiet mill-azjendi agrikoli mhumiex qed jonqsu.

¹⁹ Brady, M. et al.: Impacts of Direct Payments, 2017, pp. 70, 88-89; M’barek, R. et al.; Scenar 2030 - Pathways for the European agriculture and food sector beyond, 2020, p. 144.

²⁰ Ibid.

²¹ Chahal, I. et al. Cumulative impact of cover crops on soil carbon sequestration and profitability in a temperate humid climate, 2020.

²² Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 23/2019: Stabbilizzazzjoni tal-introjtu tal-bdiewa: sett komprensiv ta’ għodod, iżda l-istrumenti ftit li xejn jintużaw u jeħtieġ li jiġi indirizzat il-kumpens eċċessiv.

²³ Il-Kummissjoni Evaluation study of the impact of the CAP on climate change and greenhouse gas emissions, Alliance Environnement, 2019, p. 113.

²⁴ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Analitiku 01/2020: Insegwiment tal-infiq fuq il-klima fil-baġit tal-UE, Figura 7.

²⁵ Ir-Regolament (UE) 1307/2013 li jistabbilixxi regoli għal pagamenti diretti lill-bdiewa.

²⁶ Il-Premessi 42 u 44 tar-Regolament (UE) 1307/2013 li jistabbilixxi regoli għal pagamenti diretti lill-bdiewa.

²⁷ Il-Kummissjoni Evaluation study of the payment for agricultural practices beneficial for the climate and the environment, Alliance Environnement u Thünen Institute, 2017.

²⁸ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 21/2017: Ekoloġizzazzjoni: skema aktar kumplessa ta’ appoġġ għall-introjtu, li għadha mhijiex ambjentalment effettiva, paragrafu 28 u l-Figura 5, Gocht, A. et al.: Economic and Environmental Impacts of CAP Greening: CAPRI Simulation Results, 2017; Louhichi, K. et al.: Economic impacts of CAP greening: application of an EU-wide individual farm model for CAP analysis (IFM-CAP), 2017.

²⁹ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 21/2017: Ekoloġizzazzjoni: skema aktar kumplessa ta’ appoġġ għall-introjtu, li għadha mhijiex ambjentalment effettiva, il-paragrafi 43-46.

³⁰ M’barek, R. et al.; Scenar 2030 - Pathways for the European agriculture and food sector beyond, 2020, pp. 115, 144.

³¹ Commission Staff Working Document on Evaluation of the impact of the Common Agricultural Policy on climate change and greenhouse gas emissions, pp. 23-24.

³² Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 16/2021: Il-Politika Agrikola Komuni u l-klima: Nofs l-infiq tal-UE fuq il-klima iżda l-emissjonijiet mill-azjendi agrikoli mhumiex qed jonqsu, paragrafu VII.

³³ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 31/2016: Infiq ta’ mill-inqas euro wieħed minn kull ħamsa mill-baġit tal-UE fuq l-azzjoni klimatika: qed isir xogħol ambizzjuż, iżda hemm riskju serju li ma jkunx suffiċjenti, l-Anness.

³⁴ Ibid.

³⁵ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, Rapport Speċjali 10/2022, dwar LEADER u l-iżvilupp lokali mmexxi mill-komunità.

³⁶ L-Artikolu 3(a) tar-Regolament (UE) 1316/2013 li jistabbilixxi l-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa.

³⁷ Commission Mid-term evaluation of the Connecting Europe Facility, SWD(2018) 44.

³⁸ Il-Kummissjoni, Investing in European networks – The Connecting Europe Facility. Five years supporting European infrastructure, p. 21.

³⁹ Il-Kummissjoni, EU transport in figures — statistical pocketbook 2020.

⁴⁰ Quinn, A. et al. Rail Adapt: Adapting the railway for the future. UIC (Unjoni Internazzjonali Ferrovjarja), Novembru 2017.

⁴¹ Il-Premessa 5 tar-Regolament (UE) 2021/1153 li jistabbilixxi l-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa.

⁴² Ir-Regolament (UE) 215/2014 fir-rigward ta’ metodoloġiji tal-appoġġ għat-tibdil fil-klima.

⁴³ Public dashboard for European Structural and Investment Funds.

⁴⁴ Nesbit, M. et al. Documenting climate mainstreaming in the EU budget: making the system more transparent, stringent and comprehensive. Il-Parlament Ewropew, 2020, pp. 18-20.

⁴⁵ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Analitiku 01/2020: Insegwiment tal-infiq fuq il-klima fil-baġit tal-UE, Figura 5.

⁴⁶ Cremins, A. u Kevany, L., An Introduction to the Implementation of Green Budgeting in Ireland, Staff Paper 2018, p. 12.

⁴⁷ Il-Kummissjoni Ewropea, Baġit għall-Ewropa 2020, KUMM(2011) 500, 2011, Parti II, p. 15.

⁴⁸ Ibid.

⁴⁹ Il-Kummissjoni, Green Budgeting Practices in the EU: A First Review, Discussion Paper, 2021, p. 22.

⁵⁰ Il-Kummissjoni Ewropea, Baġit għall-Ewropa 2020, KUMM(2011) 500, 2011, Parti II, p. 15.

⁵¹ Il-Kummissjoni, 2020 Annual Management and Performance Report for the EU budget, Volume I, 2021, p. 8-9.

⁵² Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 19/2019: L-INEA: il-benefiċċji twasslu iżda n-nuqqasijiet tal-FNE għad iridu jiġu indirizzati, il-paragrafu IV.

⁵³ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 17/2018: L-azzjonijiet tal-Kummissjoni u tal-Istati Membri fl-aħħar snin tal-programmi għall-perjodu 2007-2013 indirizzaw l-assorbiment baxx iżda ma kinux iffukati biżżejjed fuq ir-riżultati.

⁵⁴ Il-Premessa 5 tar-Regolament (UE) 2021/1153 li jistabbilixxi l-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa; l-Artikolu 6(1) tar-Regolament (UE) 2021/1060 li jistipula dispożizzjonijiet komuni dwar, fost l-oħrajn, il-FEŻR u l-FK; l-Artikolu 7(10) tar-Regolament (UE) 2021/695 li jistabbilixxi l-Orizzont Ewropa; il-Premessa 49 tar-Regolament (UE) 2021/947 li jistabbilixxi l-Istrument ta’ Viċinat, ta’ Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta’ Kooperazzjoni Internazzjonali.

⁵⁵ Il-Kummissjoni, Il-qafas ta' prestazzjoni tal-baġit tal-UE skont il-QFP 2021-2027, COM(2021) 366, p. 7.

⁵⁶ L-Artikoli 4 u 5 tar-Regolament (UE) 2021/241 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza.

⁵⁷ Avviż tal-Kummissjoni, Technical guidance on the application of “do no significant harm” under the Recovery and Resilience Facility Regulation, C(2021) 1054, pp.7 -8.

⁵⁸ Ir-Regolament (UE) 2020/852 dwar l-istabbiliment ta’ qafas biex jiġi ffaċilitat l-investiment sostenibbli.

⁵⁹ Il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, ir-Rapport Speċjali 22/2021: Finanzi sostenibbli: Jeħtieġ li l-UE tieħu azzjoni aktar konsistenti biex il-finanzjament jiġi dirett mill-ġdid lejn investiment sostenibbli, il-paragrafu 90.

⁶⁰ L-Artikolu 28 tar-Regolament (UE) 2021/241 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza.

⁶¹ L-Artikolu 18(4)(e) u l-Anness VI tar-Regolament (UE) 2021/241 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza.

Kuntatt

IL-QORTI EWROPEA TAL-AWDITURI
12, rue Alcide De Gasperi
1615 Luxembourg
LUXEMBOURG

Tel. +352 4398-1
Mistoqsijiet: eca.europa.eu/mt/Pages/ContactForm.aspx
Sit web: eca.europa.eu
Twitter: @EUAuditors

Ħafna informazzjoni addizzjonali dwar l-Unjoni Ewropea hija disponibbli fuq l-Internet.
Jista’ jsir aċċess għaliha permezz tas-server Europa (https://europa.eu).

Il-Lussemburgu: L-Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, 2022

PDF	ISBN 978-92-847-7813-3	ISSN 1977-5741	doi:10.2865/096	QJ-AB-22-007-MT-N
HTML	ISBN 978-92-847-7828-7	ISSN 1977-5741	doi:10.2865/6214	QJ-AB-22-007-MT-Q

DRITT TAL-AWTUR

© L-Unjoni Ewropea, 2022

Il-politika tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri (QEA) dwar l-użu mill-ġdid hija stabbilita fid-Deċiżjoni Nru 6-2019 tal-QEA dwar il-politika tad-data miftuħa u l-użu mill-ġdid ta’ dokumenti.

Sakemm ma jkunx indikat mod ieħor (eż. f’avviżi individwali dwar id-drittijiet tal-awtur), il-kontenut tal-QEA, li huwa proprjetà tal-UE, huwa liċenzjat taħt il-liċenzja Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0). Għalhekk, bħala regola ġenerali, l-użu mill-ġdid huwa awtorizzat dment li jingħata kreditu xieraq u li kwalunkwe bidla tiġi indikata. Dawk li jużaw mill-ġdid il-kontenut tal-QEA ma jistgħux jgħawġu t-tifsira jew il-messaġġ oriġinali. Il-QEA ma għandhiex tkun responsabbli għal kwalunkwe konsegwenza relatata mal-użu mill-ġdid.

Irid jinkiseb permess addizzjonali jekk kontenut speċifiku juri individwi privati identifikabbli, eż. f’ritratti li jkun fihom il-membri tal-persunal tal-QEA, jew jekk ikun jinkludi xogħlijiet ta’ parti terza.

Fejn ikun inkiseb tali permess, dan għandu jikkanċella u jissostitwixxi l-permess ġenerali msemmi hawn fuq u għandu jindika b’mod ċar kwalunkwe restrizzjoni dwar l-użu.

Biex tuża jew tirriproduċi kontenut li ma jkunx proprjetà tal-UE, jista’ jkun meħtieġ li titlob il-permess direttament mingħand id-detenturi tad-drittijiet tal-awtur.

Figura 2: fuq nett mil-lemin, Figura 11: fuq nett mil-lemin, ikona magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Figura 4: ikona fuq ix-xellug magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Figura 5: ikona fuq ix-xellug magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Figura 6: ikona fuq ix-xellug magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Figura 12: fuq nett mix-xellug, Figura 13: fuq nett mix-xellug, Figura 16: fuq nett mix-xellug, Kaxxa 3: fuq il-lemin, Tabella 7, ikona magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Tabella 2: ikoni magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Tabella 3: ikoni magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Tabella 4: ikoni fuq nett magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Tabella 5: ikona fuq nett mix-xellug magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Tabella 6: ikoni fuq nett mix-xellug magħmula minn Pixel perfect minn https://flaticon.com.

Software jew dokumenti li jkunu koperti mid-drittijiet ta’ proprjetà industrijali, bħal privattivi, trademarks, disinji rreġistrati, logos u ismijiet, huma esklużi mill-politika tal-QEA dwar l-użu mill-ġdid.

Il-familja ta’ siti web istituzzjonali tal-Unjoni Ewropea, fi ħdan id-dominju europa.eu, tipprovdi links għal siti ta’ partijiet terzi. Peress li l-QEA ma għandha l-ebda kontroll fuqhom, dawn, inti mħeġġeġ biex tirrieżamina l-politiki tagħhom dwar il-privatezza u dwar id-drittijiet tal-awtur.

Użu tal-logo tal-QEA

Il-logo tal-QEA ma jridx jintuża mingħajr ma jinkiseb il-kunsens tagħha minn qabel.

Kif tikkuntattja lill-UE

Personalment
Madwar l-Unjoni Ewropea kollha hemm mijiet ta’ ċentri ta’ informazzjoni tal-Europe Direct. Tista’ ssib l-indirizz tal-eqreb ċentru għalik f'dan is-sit: https://europa.eu/european-union/contact_mt

Bit-telefown jew bil-posta elettronika
Europe Direct huwa servizz li jwieġeb il-mistoqsijiet tiegħek dwar l-Unjoni Ewropea. Tista’ tikkuntattja dan is-servizz:

• bit-telefown bla ħlas: 00 800 6 7 8 9 10 11 (ċerti operaturi jafu jimponu ħlas għal dawn it-telefonati),
• fuq dan in-numru standard: +32 22999696, jew
• bil-posta elettronika permezz: https://europa.eu/european-union/contact_mt

Kif issib tagħrif dwar l-UE

Onlajn
L-informazzjoni dwar l-Unjoni Ewropea bil-lingwi uffiċjali kollha tal-UE hija disponibbli fuq is-sit web Europa fuq: https://europa.eu/european-union/index_mt

Pubblikazzjonijiet tal-UE
Tista’ tniżżel mill-internet jew tordna l-pubblikazzjonijiet tal-UE, li xi wħud minnhom huma bla ħlas u xi oħrajn bil-ħlas, minn: https://op.europa.eu/mt/publications. Kopji multipli ta’ pubblikazzjonijiet bla ħlas tista’ tiksibhom billi tikkuntattja lil Europe Direct jew liċ-ċentru tal-informazzjoni lokali tiegħek (ara https://europa.eu/european-union/contact_mt).

Il-liġi tal-UE u dokumenti relatati
Għal aċċess għall-informazzjoni legali tal-UE, inkluż il-liġijiet kollha tal-UE mill-1951 ’l hawn, fil-verżjonijiet lingwistiċi uffiċjali kollha, żur is-sit EUR-Lex hawnhekk: https://eur-lex.europa.eu

Data Miftuħa mill-UE
Il-portal Data Miftuħa mill-UE (https://data.europa.eu/mt) jipprovdi aċċess għal settijiet tad-data mill-UE. Id-data tista’ titniżżel mill-internet u tintuża mill-ġdid bla ħlas, kemm għal skopijiet kummerċjali kif ukoll mhux kummerċjali.