Στο προσκήνιο ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΕΕ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ

Ωστόσο, ο αγώνας για τα δικαιώµατα των γυναικών και η προστασία των δικαιωµάτων αυτών εξακολουθούν να αποτελούν αναγκαιότητα. Παρόλο που οι γυναίκες στην Ευρώπη θα πρέπει να απολαµβάνουν ισότητα, αυτεξουσιότητα και ασφάλεια, για υπερβολικά µεγάλο αριθµό γυναικών τα δικαιώµατα αυτά δεν αποτελούν ακόµα πραγµατικότητα. Οι στατιστικές δείχνουν ότι οι γυναίκες υποεκπροσωπούνται σε θέσεις λήψης αποφάσεων στην πολιτική και στις επιχειρήσεις, και η αµοιβή τους εξακολουθεί να είναι κατά 16 % χαµηλότερη από την αµοιβή των ανδρών στην ΕΕ. Η βία και η παρενόχληση µε βάση το φύλο παραµένουν ευρέως διαδεδοµένα φαινόµενα.

ΤΙ ΚΑΝΕΙ Η ΕΕ

Στόχος της ΕΕ είναι να εξασφαλίσει στις γυναίκες τις ίδιες ευκαιρίες µε τους άνδρες στον χώρο εργασίας, όπως ίση αµοιβή, και να διευκολύνει τόσο τους άνδρες όσο και τις γυναίκες στην επίτευξη καλύτερης ισορροπίας µεταξύ του επαγγέλµατος και των άλλων τοµέων της ζωής τους. Άλλη σηµαντική προτεραιότητα είναι ο τερµατισµός της βίας κατά των γυναικών και των κοριτσιών και η προαγωγή της ισότητας των φύλων στην ΕΕ και σε ολόκληρο τον κόσµο. Επίσης, η ΕΕ προάγει την ισότητα µεταξύ ανδρών και γυναικών σε θέσεις λήψης αποφάσεων. Οι ενέργειες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε όλους αυτούς τους τοµείς βασίζονται στη στρατηγική δέσµευση για την ισότητα των φύλων 2016-2019 που έχει εκπονήσει.

Το 2017 η ΕΕ παρουσίασε σχέδιο δράσης για τη γεφύρωση του µισθολογικού χάσµατος µεταξύ γυναικών και ανδρών. Στο σχέδιο εξετάζονται ζητήµατα όπως τα στερεότυπα και η ισορροπία µεταξύ επαγγελµατικής και προσωπικής ζωής, και ζητείται από τις κυβερνήσεις, τους εργοδότες και τις συνδικαλιστικές οργανώσεις να αναλάβουν δράσεις που θα διασφαλίζουν τον καθορισµό δίκαιης αµοιβής για τις γυναίκες.

Ισορροπία μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής

Η ισότητα των φύλων είναι ένα θέµα που δεν αφορά µόνο τις γυναίκες, αλλά και τους άνδρες. Βρίσκεται στον πυρήνα του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωµάτων, στόχος του οποίου είναι η ίση µεταχείριση και οι ίσες ευκαιρίες µεταξύ γυναικών και ανδρών σε όλους τους τοµείς, περιλαµβανοµένων της συµµετοχής στην αγορά εργασίας, των όρων απασχόλησης και της εξέλιξης της σταδιοδροµίας.

Βάσει οδηγίας που υιοθέτησε η ΕΕ το 2014, οι µεγάλες εισηγµένες εταιρείες υποχρεούνται να δηµοσιεύουν πληροφορίες για τα διοικητικά τους συµβούλια και κυρίως σε ό,τι αφορά την πολιτική τους στον τοµέα της πολυµορφίας, π.χ. σχετικά µε την ηλικία, το φύλο ή το εκπαιδευτικό και επαγγελµατικό ιστορικό των µελών τους.

Υπάρχουν όµως κι άλλα πράγµατα στη ζωή πέρα από την εργασία και τα χρήµατα. Η εξισορρόπηση της εργασίας και της εξασφάλισης των προς το ζην, από τη µια, και της προσωπικής και οικογενειακής σφαίρας, από την άλλη, αποτελεί σηµαντικό ζητούµενο τόσο για τις γυναίκες, όσο και για τους άνδρες.

Η πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ισορροπία µεταξύ επαγγελµατικής και προσωπικής ζωής προωθεί την αρχή της ίσης µεταχείρισης που κατοχυρώνει ο πυλώνας και εισάγει νέα δικαιώµατα —ή ενισχύει υφιστάµενα— σε επίπεδο ΕΕ, ώστε να διευκολυνθεί η εξισορρόπηση στον επιµερισµό των ευθυνών φροντίδας µεταξύ γυναικών και ανδρών και, µε τον τρόπο αυτό, να ενισχυθεί η απασχόληση των γυναικών. Οι παραπάνω ρυθµίσεις αφορούν την άδεια πατρότητας, τη γονική άδεια και την άδεια φροντίδας, καθώς και ευέλικτες συνθήκες εργασίας για γονείς και άτοµα που έχουν την ευθύνη φροντίδας.

Η πρωτοβουλία περιέχει επίσης δέσµη µέτρων για τη στήριξη των κρατών µελών όσον αφορά την προστασία από την απόλυση των εγκύων καθώς και των ατόµων που κάνουν χρήση γονικής άδειας, τη βελτίωση της παροχής υπηρεσιών φροντίδας και την άρση των οικονοµικών αντικινήτρων για τα δεύτερα εργαζόµενα µέλη της οικογένειας.

Οι γυναίκες και οι άνδρες µπορεί να αντιµετωπίζουν διαφορετικά θέµατα υγείας. Στόχος του τρίτου προγράµµατος της ΕΕ για την υγεία είναι η διασφάλιση ισότητας σε ό,τι αφορά την καλή υγεία και την ποιοτική περίθαλψη για όλους, ανεξαρτήτως φύλου.

H EE λαµβάνει υπόψη στα διάφορα προγράµµατα και τις πολιτικές δαπανών της τις ιδιαίτερες ανάγκες των γυναικών, και κάθε χρόνο το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταµείο βοηθά εκατοµµύρια πολίτες που αντιµετωπίζουν δυσκολίες να εξασφαλίσουν καλύτερες θέσεις εργασίας.

Στις ειδικές δράσεις που βοηθούν τις γυναίκες να βρουν µια θέση εργασίας περιλαµβάνονται προγράµµατα µετεκπαίδευσης και βελτίωσης δεξιοτήτων. Το Ταµείο βοηθά επίσης τις γυναίκες να επιστρέψουν στην εργασία τους µετά από διακοπή της σταδιοδροµίας τους, για παράδειγµα µέσω της παροχής ποιοτικής φροντίδας παιδιών και ατοµικής καθοδήγησης, καθώς και µέσω της αύξησης της ευαισθητοποίησης των εργοδοτών σχετικά µε τις δυσκολίες που αντιµετωπίζουν οι γυναίκες. Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταµείο στηρίζει έργα στη χώρα σας. Οι πολλές πετυχηµένες πρωτοβουλίες του φέρνουν πραγµατική βελτίωση στις ζωές των πολιτών.

Έργα που χρηµατοδοτούνται στις περιφέρειες της ΕΕ παρέχουν στις γυναίκες νέες ευκαιρίες µέσω της πρόσβασης σε χρηµατοδότηση, της εξατοµικευµένης στήριξης ή της παροχής συµβουλών για την έναρξη επιχειρηµατικής δραστηριότητας. Μπορείτε να βρείτε προγράµµατα και έργα στη χώρα ή την περιφέρειά σας.

Η πλατφόρµα WEgate είναι υπηρεσία µίας στάσης για γυναίκες που ενδιαφέρονται για την ίδρυση ή την ανάπτυξη µιας επιχείρησης. Στην πλατφόρµα παρέχονται πληροφορίες σε θέµατα κατάρτισης, καθοδήγησης, παροχής συµβουλών και δικτύωσης. Μπορείτε επίσης να µάθετε πώς µπορείτε να υποβάλετε αίτηση για δάνεια και επιχειρηµατικά κεφάλαια µε την υποστήριξη της ΕΕ που θα σας δώσουν τη δυνατότητα να ιδρύσετε ή να αναπτύξετε την επιχείρησή σας.

Επίσης, η ΕΕ λαµβάνει µέτρα για την ενίσχυση της συµµετοχής των γυναικών στον ψηφιακό τοµέα µέσω της αµφισβήτησης των στερεοτύπων, της προώθησης της εκπαίδευσης και κατάρτισης στις ψηφιακές δεξιότητες και της ενθάρρυνσης της δραστηριοποίησης περισσότερων γυναικών επιχειρηµατιών στον εν λόγω τοµέα. Το European Network for Women in Digital δηµιουργήθηκε το 2018 ώστε κορίτσια και γυναίκες που δραστηριοποιούνται στον ψηφιακό τοµέα να µπορούν να δικτυώνονται και να συνεργάζονται ανταλλάσσοντας ιδέες και εµπειρίες στο συγκεκριµένο πεδίο. Επίσης, περίπου 20 εταιρείες τεχνολογίας έχουν αναλάβει τη δέσµευση να προσφέρουν εργασιακό περιβάλλον χωρίς αποκλεισµούς και µε ισόρροπη εκπροσώπηση ανδρών και γυναικών.

Η ΕΕ έχει αναλάβει επίσης τη δέσµευση να γεφυρώσει το χάσµα των φύλων στην έρευνα και την καινοτοµία. Για παράδειγµα, το πρόγραµµα «Ορίζοντας 2020» υποστηρίζει ερευνητικούς φορείς και πανεπιστήµια στην εφαρµογή προγραµµάτων για την ισότητα των φύλων. Κάθε χρόνο το βραβείο καινοτόµων γυναικών της ΕΕ απονέµεται σε γυναίκες που όχι µόνο αριστεύουν στην έρευνα και την καινοτοµία αλλά είναι και επιτυχηµένες επιχειρηµατίες. Η ΕΕ αναλαµβάνει επίσης δράση για τη βελτίωση της απασχόλησης των γυναικών σε τοµείς όπως οι µεταφορές.

ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΣΑΣ

Έχετε δικαιώµατα και, εάν θεωρείτε ότι παραβιάζονται, µπορείτε να αναλάβετε δράση για την προάσπισή τους. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά µε την απαγόρευση των διακρίσεων και την ίση µεταχείριση στη χώρα σας µπορείτε να απευθύνεστε στο αρµόδιο εθνικό µέλος του Ευρωπαϊκού Δικτύου Φορέων Ισότητας, το οποίο συστάθηκε για την προώθηση της ενιαίας εφαρµογής του δικαίου της ΕΕ στα συγκεκριµένα πεδία.

Σε ετήσια βάση η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δηµοσιεύει εκτενή έκθεση σχετικά µε την κατάσταση στην Ευρώπη όσον αφορά την ισότητα των φύλων. Οι αποφάσεις του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης παίζουν σηµαντικό ρόλο στην προαγωγή της ισότητας µεταξύ γυναικών και ανδρών, καθώς διασφαλίζουν την οµοιόµορφη ερµηνεία και εφαρµογή του δικαίου της ΕΕ σε όλα τα κράτη µέλη.

Το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο για την Ισότητα των Φύλων στηρίζει τις προσπάθειες των κρατών µελών και της ΕΕ για την προώθηση και τη διασφάλιση ίσων ευκαιριών για γυναίκες και άνδρες εντός και εκτός Ευρώπης. Ο δείκτης ισότητας των φύλων του ινστιτούτου παρακολουθεί τη σηµειωθείσα πρόοδο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στηρίζει ευρωπαϊκά δίκτυα οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, όπως τα European Women’s Lobby, Women Against Violence Europe, European Network for the Work with Perpetrators of Domestic Violence και END FGM European Network. Τα δίκτυα αυτά συνεργάζονται στενά µε τα θεσµικά όργανα της ΕΕ σε θέµατα δικαιωµάτων των γυναικών και ισότητας µεταξύ ανδρών και γυναικών και µπορούν επίσης να σας φέρουν σε επαφή µε σχετικές οργανώσεις στη δική σας χώρα.

ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΣΕ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ

Η Ευρωπαϊκή Ένωση στοχεύει στη βελτίωση της ζωής των κοριτσιών και των γυναικών σε ολόκληρο τον κόσµο µέσω των πολιτικών της και ιδίως του προγράµµατος-πλαισίου για ισότητα των φύλων και χειραφέτηση των γυναικών. Μέσω του συγκεκριµένου προγράµµατος-πλαισίου η ΕΕ επιδιώκει τη στήριξη χωρών εταίρων, και ιδίως αναπτυσσόµενων, υποψήφιων ή δυνάµει υποψήφιων χωρών ή γειτονικών χωρών, για την επίτευξη απτών αποτελεσµάτων στον τοµέα της ισότητας των φύλων που καθορίζονται στο σχέδιο δράσης της.

Η ΕΕ επιδιώκει περαιτέρω την ισότητα των φύλων στην αναπτυξιακή συνεργασία, δίνοντας σε αυτή προτεραιότητα κατά τον πολιτικό διάλογο και τον διάλογο περί πολιτικών µε τις χώρες εταίρους. Για παράδειγµα, στο πλαίσιο των εµπορικών διαπραγµατεύσεων µε τη Χιλή η ΕΕ πρότεινε, για πρώτη φορά, διατάξεις σχετικά µε το εµπόριο σε συνάρτηση µε την ισότητα των φύλων.

Στο επίκεντρο της διττής προσέγγισης της ΕΕ βρίσκεται η ενσωµάτωση της διάστασης του φύλου και οι ειδικές δράσεις όσον αφορά την ισότητα των φύλων σε µια σειρά τοµείς: ανάπτυξη ικανοτήτων σε αναπτυσσόµενες χώρες, στήριξη στις οργανώσεις γυναικών και διάδοση πληροφοριών σχετικά µε την ισότητα των φύλων µέσω κατευθυντήριων γραµµών, βέλτιστων πρακτικών και αύξησης της ευαισθητοποίησης.

Η ΕΕ πρωτοστάτησε επίσης στις διαπραγµατεύσεις για τη συµπερίληψη στόχων σε ό,τι αφορά την ισότητα των φύλων στην Ατζέντα του 2030 για τη βιώσιµη ανάπτυξη του ΟΗΕ. Οι στόχοι αυτοί επικεντρώνονται στην εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών, στην αναγνώριση της µη αµειβόµενης φροντίδας και της οικιακής εργασίας και στην καθολική πρόσβαση σε υπηρεσίες σεξουαλικής και αναπαραγωγικής υγείας και στα αναπαραγωγικά δικαιώµατα. Επίσης, υπάρχει ρητή δέσµευση για την ενσωµάτωση της διάστασης του φύλου σε όλους τους στόχους και τους δείκτες βιώσιµης ανάπτυξης.

Η ΕΕ και τα κράτη µέλη της έχουν επίσης αναλάβει τη δέσµευση να ενισχύσουν τη διάσταση του φύλου σε όλες τις πολιτικές και πρακτικές τους στις σχέσεις τους µε τις αναπτυσσόµενες χώρες. Αυτό γίνεται µέσω της ευρωπαϊκής κοινής αντίληψης για την ανάπτυξη του 2017. Μεταξύ των βασικών προτεραιοτήτων είναι η ενίσχυση του διαλόγου για τις πολιτικές µε στόχο τη χειραφέτηση των γυναικών και των κοριτσιών, η ανάδειξη του σηµαντικού ρόλου τους ως παραγόντων ανάπτυξης και αλλαγής και η αύξηση των στοχευµένων δράσεων για την ισότητα των φύλων.

Κατά τη διάρκεια των δύο τελευταίων ετών, η ΕΕ έχει στηρίξει περισσότερα από 1,5 εκατοµµύριο κορίτσια και γυναίκες µε υπηρεσίες προστασίας και φροντίδας που σχετίζονται µε τον ακρωτηριασµό των γυναικείων γεννητικών οργάνων. Ως αποτέλεσµα, 3 000 κοινότητες, που αντιπροσωπεύουν 8,5 εκατοµµύρια άτοµα, ανακοίνωσαν δηµοσίως ότι έχουν εγκαταλείψει την πρακτική αυτή.

Η ΕΕ τιµά επίσης τις γυναίκες που αγωνίζονται για τα δικαιώµατά τους σε ολόκληρο τον κόσµο. Η Νάντια Μουράντ και η Λαµίγια Χατζι Μπασάρ, που επέζησαν από τις βιαιότητες του Ισλαµικού Κράτους, και η Πακιστανή αγωνίστρια Μαλάλα Γιουσαφζάι, που µάχεται για το δικαίωµα των κοριτσιών στην εκπαίδευση, έχουν λάβει το Βραβείο Ζαχάρωφ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Επίσης, οι υποψήφιες χώρες που επιδιώκουν να γίνουν µέλη της ΕΕ πρέπει να ενστερνιστούν τη θεµελιώδη αρχή της ισότητας γυναικών και ανδρών και να εργαστούν για την ενσωµάτωση της νοµοθεσίας της ΕΕ σε αυτό τον τοµέα στο δικό τους θεσµικό πλαίσιο. Οι προϋποθέσεις αυτές παραµένουν προτεραιότητα της διαδικασίας διεύρυνσης.