Rok 2018 to Europejski Rok Dziedzictwa Kulturowego. Oficjalnie rok ten ogłoszono na Europejskim Forum Kultury, które odbyło się 7 grudnia 2017 r. w Mediolanie we Włoszech. Dziedzictwo kulturowe kształtuje nasze codzienne życie; otacza nas w miastach i miasteczkach, w krajobrazach naturalnych i na stanowiskach archeologicznych Europy. Jest obecne nie tylko w literaturze, sztuce i przedmiotach, ale również w rzemiośle, którego uczymy się od naszych przodków, w historiach, które opowiadamy naszym dzieciom, w jedzeniu, które uwielbiamy, i w filmach, które oglądamy i w których rozpoznajemy samych siebie.

Dziedzictwo kulturowe łączy Europę przez naszą wspólną historię i wspólne wartości. Przedstawia również bogactwo i różnorodność naszych tradycji. Dziedzictwo kulturowe należy poznać, pielęgnować i celebrować. Nie jest ono jednak wyłącznie spuścizną przeszłości – pomaga nam również iść do przodu i tworzyć przyszłość.

Na 2018 r. przewidziano niespotykaną liczbę inicjatyw i wydarzeń w całej Europie, aby przybliżyć ludziom ich dziedzictwo kulturowe i zwiększyć ich zaangażowanie na jego rzecz, aby zachęcić do współdzielenia się nim i docenienia jego bogactwa oraz aby umocnić poczucie przynależności do wspólnej przestrzeni europejskiej. Europejski Rok Dziedzictwa Kulturowego należy do nas wszystkich!

Europejski Rok Dziedzictwa Kulturowego

DZIEDZICTWO.
TU PRZESZŁOŚĆ SPOTYKA SIĘ
Z PRZYSZŁOŚCIĄ

DLACZEGO EUROPEJSKI ROK DZIEDZICTWA KULTUROWEGO?

Dziedzictwo kulturowe łączy ludzi i umacnia ducha wspólnoty w społeczeństwach; przyczynia się do rozwoju i powstawania miejsc pracy w miastach i regionach, jest także zasadniczym punktem w wymianie, jaką Europa prowadzi z resztą świata. Jest to ogromny potencjał Europy, ale należy go lepiej wykorzystać. Ten rok może nam w tym pomóc.

Program roku skupia się na dzieciach i młodzieży, które staną się strażnikami naszego dziedzictwa w przyszłości. Wartość edukacyjną dziedzictwa kulturowego podkreśla się ze względu na jego wkład w zrównoważony rozwój gospodarczy i społeczny.

Rok ten promuje również inteligentne sposoby zachowania dziedzictwa Europy, zarządzania nim i ponownego wykorzystywania go.

Obraz bogatego dziedzictwa kulturowego Europy

icon01
Europa jako region odpowiada za niemal połowę Listy światowego dziedzictwa UNESCO – na listę wpisano 453 europejskie obiekty.
icon02
Do UE należy jedna czwarta wpisów (tj. 89 pozycji) na Liście reprezentatywnej niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości UNESCO.
icon03
Istnieje 31 certyfikowanych Europejskich Szlaków Kulturowych, które przebiegają przez ponad 50 państw w Europie i poza nią.
icon04
W Europie znajduje się 6 z 10 najczęściej odwiedzanych muzeów na świecie w 2016 r. (według The Art Newspaper). W 2016 r. tych 6 popularnych muzeów łącznie odwiedziło ponad 35 mln gości.
icon05
Ponad 54 mln pozycji ze zbiorów ponad 3700 europejskich instytucji kultury jest dostępnych za pośrednictwem europejskiej platformy cyfrowej dziedzictwa kulturowego Europeana.
icon06
Sieć 27 tys. chronionych obszarów Natura 2000 stanowi 18% powierzchni UE i niemal 6% jej terytorium morskiego.

Źródło: UNESCO, 2016; Rada Europy, 2017; Komisja Europejska, 2017;The Art Newspaper, 2016.

corner_bottom

Znaczenie dziedzictwa kulturowego dla Europy

GR02

Źródło: Sprawozdanie z projektu „Dziedzictwo kulturowe ważne dla Europy”, 2016; Eurobarometr, „Europejczycy i dziedzictwo kulturowe”, 2017; „Łączenie sieci Natura 2000 i dziedzictwa kulturowego”, 2017.

Dziedzictwo kulturowe Europy stoi przed różnorodnymi wyzwaniami – od zmian w sposobie uczestnictwa ludzi w działalności kulturalnej po zagrożenia środowiskowe i nielegalny handel dobrami kultury.

W jaki sposób możemy lepiej promować ogromny potencjał dziedzictwa kulturowego? Jak możemy zmaksymalizować płynące z niego korzyści społeczne i gospodarcze? W jaki sposób możemy lepiej chronić nasze dziedzictwo kulturowe i lepiej nim zarządzać, jednocześnie zapewniając dostęp do niego osobom ze wszystkich środowisk?

Europejski Rok Dziedzictwa Kulturowego stanowi znakomitą okazję do refleksji, w jaki sposób lepiej wykorzystać potencjał tego sektora i w jaki sposób lepiej radzić sobie z wyzwaniami, z jakimi mierzy się ten sektor.

ROK ORGANIZOWANY ODDOLNIE

Europejski Rok Dziedzictwa Kulturowego jest realizowany poprzez szereg inicjatyw na szczeblu europejskim, krajowym, regionalnym i lokalnym. Na szczeblach krajowym i niższym role liderów przejmują krajowi koordynatorzy wyznaczeni przez państwa członkowskie UE.

corner_top

Unijne inwestycje w dziedzictwo kulturowe

graph02

Dziedzictwo kulturowe jest jednym z głównych sektorów wspieranych w ramach programu „Kreatywna Europa” i jednym z najwyraźniej reprezentowanych sektorów wśród dotychczasowych projektów wybranych do finansowania. Z wszystkich 426 działań, na które w latach 2014–2016 przyznano wsparcie, 17% należy do dziedziny dziedzictwa kulturowego. Na 2017 r. wybrano 81 projektów współpracy, z których 16% (13 projektów) należy do dziedziny dziedzictwa kulturowego.

graph01

Szacuje się, że w ramach Funduszu Spójności na sektor kultury, sektor kreatywny oraz na dziedzictwo kulturowe w latach 2014–2020 udostępniono 6 mld euro. Ponadto w latach 2018–2019 w ramach programu „Horyzont 2020” na badania związane z dziedzictwem kulturowym zostanie udostępnionych 100 mln euro.

icon01

W latach 2007–2013 UE zainwestowała 4,4 mld euro w projekty współpracy na rzecz rozwoju regionalnego i rozwoju obszarów wiejskich oraz około 100 mln euro w badania związane z dziedzictwem.

Źródło: Komisja Europejska, 2017.

CO SIĘ WYDARZY W 2018 ROKU?

Na ten rok przewidziano tysiące wydarzeń i uroczystości w całej Europie.

Projekty i inicjatywy realizowane w państwach członkowskich UE, gminach i regionach są uzupełniane projektami międzynarodowymi finansowanymi przez UE. W 2018 r. projekty związane z dziedzictwem kulturowym będą finansowane przy wsparciu ze strony programów: „Erasmus+”, „Europa dla Obywateli”, „Horyzont 2020” i innych programów UE. Opublikowano również szczególne zaproszenie do składania wniosków w sprawie projektów związanych z dziedzictwem w ramach programu „Kreatywna Europa”. Do finansowania wybranych zostanie maksymalnie 25 projektów międzynarodowych.

Ten rok przedstawia się obiecująco, również jeżeli chodzi o następującą działalność w dziedzinie dziedzictwa kulturowego na szczeblu UE:

CO SIĘ WYDARZY PO 2018 ROKU?

Aby mieć pewność, że nasze wysiłki zostaną zapamiętane po 2018 r., Komisja – we współpracy z Radą Europy, UNESCO i innymi partnerami – będzie prowadzić długoterminowe projekty skupione wokół 10 zagadnień (10 inicjatyw europejskich). Będą one obejmować działalność skierowaną do szkół, badania w zakresie innowacyjnych rozwiązań w dziedzinie ponownego wykorzystania budynków stanowiących dziedzictwo lub zwalczania nielegalnego handlu dobrami kultury. Celem jest przyczynienie się do spowodowania faktycznej zmiany w sposobie, w jaki korzystamy z dziedzictwa i w jaki chronimy i promujemy je, upewniając się, że Europejski Rok Dziedzictwa Kulturowego przyniesie obywatelom korzyści w perspektywie długoterminowej.

Wspomnianych 10 inicjatyw europejskich odpowiada 4 zasadom określającym, co stoi za europejskim dziedzictwem kulturowym: zaangażowaniu, zrównoważonemu rozwojowi, ochronie i innowacji.

corner_bottom

10 inicjatyw europejskich związanych z Europejskim Rokiem Dziedzictwa Kulturowego

Engagement Zaangażowanie
  1. Wspólne dziedzictwo: dziedzictwo kulturowe należy do nas wszystkich
  2. Dziedzictwo w szkole: dzieci odkrywają najcenniejsze dobra i tradycje
  3. Młodzież na rzecz dziedzictwa: młodzi ludzie nadają dziedzictwu nowe życie
Sustainability Zrównoważony rozwój
  1. Zmieniające się dziedzictwo: nowe funkcje obiektów i krajobrazów przemysłowych, sakralnych i militarnych
  2. Turystyka a dziedzictwo: odpowiedzialna i zrównoważona turystyka skupiona wokół dziedzictwa kulturowego
Protection Ochrona
  1. Pielęgnowanie dziedzictwa: opracowanie standardów jakości w przypadku interwencji związanych z dziedzictwem kulturowym
  2. Zagrożenie dziedzictwa: zwalczanie nielegalnego handlu dobrami kultury i zarządzanie ryzykiem w zakresie dziedzictwa kulturowego
Innovation Innowacje
  1. Umiejętności związane z dziedzictwem: lepsza edukacja i szkolenia w zakresie tradycyjnych i nowych zawodów
  2. Wszyscy dla dziedzictwa: sprzyjanie innowacjom społecznym oraz uczestnictwu osób i społeczności
  3. Nauka dla dziedzictwa: badania naukowe, innowacje, nauka i technologia przynoszące korzyści dziedzictwu
corner-top-right

JAK MOGĘ ZAANGAŻOWAĆ SIĘ W EUROPEJSKI ROK DZIEDZICTWA KULTUROWEGO?

  • Odwiedź stronę internetową Europejskiego Roku Dziedzictwa Kulturowego – znajdziesz tam informacje o najnowszych wydarzeniach: http://europa.eu/cultural-heritage.
  • Subskrybuj biuletyn, aby otrzymywać najnowsze informacje.
  • Śledź wydarzenia na Facebooku: facebook­.com­/Creative­Europe­EU/ i na Twitterze: twitter: @europe_creative
  • Podziel się swoimi poglądami, stosując hasztag: #EuropeForCulture.
  • Skontaktuj się z krajowymi koordynatorami w swoim państwie, aby dowiedzieć się więcej o aktualnej sytuacji.
  • Oznacz swój projekt! Patronat Europejskiego Roku Dziedzictwa Kulturowego będzie dostępny dla wydarzeń i projektów, które przyczyniają się do osiągnięcia jego celów.
  • Okaż swoje wsparcie i przekaż informacje innym!
imge corner_bottom

Publikacja ta jest dostępna w 24 językach w następujących formatach:

PDF PRINT
  • Komisja Europejska
  • Dyrekcja Generalna ds. Komunikacji Społecznej
  • Dział Informacji dla Obywateli
  • 1049 Bruksela
  • BELGIA